Wrocław, jedno z najstarszych miast w Polsce, założone najprawdopodobniej przez księcia czeskiego Wratysława (zm. 921), został pod koniec X wieku zajęty przez Mieszka I i włączony do Polski, stając się jedną z rezydencji książęcych i jednym z najważniejszych piastowskich grodów obronnych. Na karty historii wkroczył jednak Wrocław dopiero w roku 1000, gdy na odbytym w Gnieźnie zjeździe Bolesława Chrobrego z cesarzem Ottonem III powołano do życia biskupstwo wrocławskie. Dogodnie położony na skrzyżowaniu głównych traktów handlowych był już wówczas zapewne znaczącym centrum administracyjno-politycznym i liczącym się ośrodkiem rzemieślniczo-handlowym.

Wrocław to początkowo skupisko osad koncentrujących się wokół książęcego grodu, coraz liczniejszych wskutek ciągłego napływu kolonistów. W 1242 roku ten luźny organizm uległ przekształceniu w miasto typu zachodnioeuropejskiego. Przeprowadzona wówczas przez księcia Bolesława Rogatkę lokacja stworzyła pojęcie communitas civium (społeczność miejska), czyniąc z Wrocławia osobę prawną. W 1261 roku książęta Henryk III i Władysław nadali miastu prawo posiadania rady miejskiej, reprezentantki średniowiecznego samorządu miejskiego, a wraz z nim nowe przepisy prawa magdeburskiego. Miasto uzyskało też szereg zwolnień, ciesząc się odtąd najobszerniejszymi na Śląsku przywilejami. Sprzyjały one znakomicie dalszemu rozwojowi miasta i handlu, stając się źródłem jego bogactwa. Na przełomie XIII i XIV wieku był już Wrocław jednym z największych miast w środkowej Europie, przewyższającym pod względem ludności Gdańsk, Królewiec czy Wiedeń.

Złożone były polityczne losy Wrocławia. Średniowieczne dzieje miasta wypełniła polsko-czeska rywalizacja o Śląsk, zakończona ostatecznie w roku 1335 jego przejściem pod panowanie czeskie.

W 1526 roku został Wrocław wcielony wraz ze Śląskiem do monarchii habsburskiej. Miasto, choć nadal przeżywało bujny rozkwit, było jednak wówczas jedynie stolicą jednej z wielu prowincji. Gwałtowny okres jego rozwoju i przeobrażeń natury administracyjno-politycznej nastąpił dopiero po włączeniu miasta w skład państwa pruskiego (1741).

Wrocław został przekształcony w jedną z największych twierdz pruskich, zyskując jednocześnie charakter miasta stołecznego i rezydencjonalnego. Objęcie Wrocławia pruskimi przepisami miejskimi spowodowało jednak likwidację jego samorządu. Magistrat stał się urzędem państwowym podlegającym wrocławskiej Kamerze. Pierwsze powszechne wybory do samorządu miejskiego przeprowadzono dopiero w 1809 roku.

Nowy etap w dziejach Wrocławia otworzyła okupacja wojsk napoleońskich (1806-1808). W wyniku zburzenia przez nie murów miejskich i fortyfikacji, jak również realizowanej później (1808-1839) przez władze pruskie ustawie o miastach, nastał okres szybkiej przebudowy i rozbudowy Wrocławia, do którego włączono w roku 1808 przedmieścia oraz kilka okolicznych wsi. Miasto wykroczyło wreszcie poza granice, w jakich "dusiło się" niemal od początku XIV wieku, a w parze z jego rozwojem terytorialnym szedł odtąd rozwój przemysłu. Zapoczątkowało go uruchomienie linii kolejowej z Wrocławia do Oławy w 1842 roku.

Otwarcie wkrótce potem dróg żelaznych do Świebodzic, Legnicy i Poznania uczyniło z Wrocławia jeden z pierwszych i największych w Europie węzłów kolejowych, ożywiając miejski handel wspomagany przez licznie powstające instytucje finansowo-ubezpieczeniowe. Rozwój miasta zahamowała gwałtownie dopiero II wojna światowa. W wyniku obrony Festung Breslau w ostatnich dniach wojny zniszczone zostało bowiem aż 70 % infrastruktury miejskiej. Podniesiony z gruzów i nawiązujący do swych historycznie ukształtowanych funkcji jest dziś Wrocław jednym z najważniejszych w kraju centrów administracyjnych, politycznych, przemysłowych, handlowych, kulturalnych i naukowych.