Zajazd w Kościerzycach jest jednym z niewielu zachowanych obiektów o takiej funkcji na Opolszczyźnie. Pierwsze wzmianki o wsi Kościerzyce pochodzą z końca XIII wieku. Na początku XIV wieku w centrum miejscowości został zbudowany kościół. W 1 poł. XIX wieku, przy jednej z dróg wjazdowych do miejscowości, zbudowany został zajazd. W latach 70-tych XX wieku budynek zajazdu został zaadaptowany na mieszkania. Obecnie jest nie użytkowany.
Budynek dawnego zajazdu znajduje się w południowo-wschodniej części miejscowości, przy drodze prowadzącej w kierunku Czepielowic i Stobrawy. Zbudowany został na rzucie wydłużonego prostokąta z czworoboczną przybudówką od strony północno-zachodniej. Jest murowany z cegły, parterowy, podpiwniczony. Nakryty został dachem siodłowym, a pierwotnie w połaci dachu znajdowały się dwa rzędy powiekowych otworów okiennych. Obecnie zachował się niższy rząd z siedmioma świetlikami. Elewacje są gładko otynkowane z wyodrębnioną partią cokołu. Artykułowane są prostokątnymi otworami okiennymi. W jedenastoosiowej elewacji frontowej zaakcentowane zostały narożniki, a oś środkowa flankowana jest pilastrami i poprzedzona ciągiem schodów z pełnymi, ceglanymi balustradami. Elewacje szczytowe w partii poddasza dekorowane są odcinkowymi wnękami, w których umieszczone zostały po cztery otwory okienne, u dołu odcięte odcinkiem wspólnego gzymsu. W dolnej partii w elewacji wschodniej brak podziałów, zaś w elewacji zachodniej znajdują się nieregularnie rozmieszczone dwa otwory okienne i blenda. Wnętrze dawnego zajazdu było dwutraktowe z sienią znajdującą się w pierwszym trakcie osi środkowej i klatką schodową w trakcie drugim. Piwnice sklepione były kolebkowo. Obecnie nie zachował się wystrój architektoniczny zajazdu ani jego dawne wyposażenie. Zabytek dostępny z zewnątrz.
Oprac. Aleksandra Ziółkowska, OT NID w Opolu
Źródło: (CC BY-NC-ND 3.0)