 | Polska › woj. małopolskie › powiat nowotarski › Niedzica-Zamek › Zamek Dunajec |
lipiec 1994 , Zamek w Niedzicy, zapora "Niedzica" w trakcie budowy i Jezioro Sromowieckie - widok z góry Wdżar.
|
Na stronie od
0 dni |
Średniowieczna warownia znajdująca się na prawym brzegu Zbiornika Czorsztyńskiego we wsi Niedzica Zamek, na obszarze Polskiego Spisza lub Zamagurza (Pieniny Spiskie). Zamek ten został wzniesiony najprawdopodobniej w początkach XIV w. przez węgierskiego kolonizatora ziem granicznych Rykolfa Berzeviczego ze Strążek, prawdopodobnie na miejscu wcześniejszej budowli obronnej. W okresie średniowiecza i później na uposażenie właścicieli zamku składały się dobra wchodzące w skład Zamagurza.
Źródło:
Zapora główna jest zlokalizowana 173 km od ujścia Dunajca do Wisły w miejscu, gdzie przedtem znajdowała się przystań flisacka i most przez rzekę. Gromadzi wody spływające z obszaru ponad 1100 km2 i ma wysokość 56 metrów. Zapora ta – długa na ponad 400 m i szeroka w koronie na 7 m – ma charakter budowli ziemnej z rdzeniem gruntowym. Umieszczone w niej urządzenia upustowe umożliwiają zrzut wody w ilości ponad 2 tys. m3 w ciągu sekundy.
Sromowce (Zbiornik Sromowski, Jezioro Sromowskie) – zbiornik zaporowy na Dunajcu pomiędzy zamkiem w Niedzicy a wsią Sromowce Wyżne. Powstał w wyniku wybudowania zapory wodnej w Sromowcach. Jest zbiornikiem wyrównawczym dla głównego zbiornika, którym jest Zbiornik Czorsztyński.
Sromowce mają długość 1,2 km, szerokość 0,75 km i powierzchnię 88 ha, co stanowi 8,3% powierzchni zbiornika głównego. Pojemność całkowita wynosi 7,5 mln m3. Lustro wody znajduje się na wysokości 487 m n.p.m., a przy rezerwie powodziowej 488,5 m. Ziemna zapora ma wysokość 11 m i długość 460 m, uszczelniona i wzmocniona jest ścianą stalową i cementową kurtyną na głębokość 15 m. Gdy w czerwcu 1994 zbiornik został napełniony, jego wody zalały tzw. Rówień Sromowską na granicy pomiędzy Pieninami Czorsztyńskimi a Pieninami Spiskimi. Obecnie od północnej strony wody zbiornika opierają się o masyw Upszaru, od południowej o wzgórze Sosny ze stacjami wyciągów narciarskich. Po południowej stronie tuż nad zbiornikiem jest widoczna skała Popieska, w głębi masyw Flaków.
Na brzegu w Sromowcach istnieje nieduża elektrownia przepływowa wyposażona w 4 turbiny śmigłowe o łącznej mocy 2,04 MW, rocznie produkująca 10 mln kWh. Jest to jedna z dwu elektrowni zespołu Elektrownia Czorsztyn-Niedzica-Sromowce Wyżne. Zapora pracuje ze stałą przepustowością, co zapewnia Pienińskiemu Przełomowi równomierny przepływ wody.
Wody Zbiornika Sromowskiego podlegają całkowitej ochronie i nie może on być wykorzystywany do celów rekreacyjnych. Również obszar po południowej stronie zbiornika należy do Pienińskiego Parku Narodowego i jest niedostępny turystycznie. Przez tamę zbiornika i wzdłuż jego południowego brzegu biegnie droga nr 543, odcinek z Krośnicy do Niedzicy. wikipedia (fantom)