Historia

Powstanie zespołu sakralnego karmelitów w Woli Gułowskiej poprzedziła budowa kaplicy ufundowanej przez właściciela wsi Hieronima Rusieckiego, wg tradycji, w miejscu pojawienia się w 1548 r. Matki Boskiej. Kaplica funkcjonowała jako filialna parafii w pobliskim Adamowie. Konwent karmelitów trzewiczkowych został ufundowany w 1633 r. z inicjatywy dziedziców Ludwika, Stanisława i Mikołaja Krasińskich. Wówczas przy kaplicy wzniesiono pierwszy drewniany klasztor. Budowę obecnego kościoła rozpoczęto ok. 1659 i kontynuowano z przerwami do 1704 r., być może po 1680 r. z udziałem architekta-amatora ks. Jana Ciołkoszewicza. Dzieło budowy wspierali nie tylko Krasińscy, ale także właściciele okolicznych dóbr i duchowni. Prace zostały w pełni ukończone dopiero po wybudowaniu w l. 1770-1780 monumentalnej, dwuwieżowej fasady, która skryła wcześniejszy korpus trójnawowej bazyliki. Nie jest znany projektant fasady, choć część badaczy wskazuje na jej związki z dziełami arch. Józefa Horscha. W poł. XVIII w. świątynię wyposażono w komplet ołtarzy autorstwa zakonnych rzeźbiarzy Grzegorza Kaczyrka i Izydora Mastalskiego. W 1864 r. nastąpiła kasata zakonu, w Woli pozostał o. Ludwik Cierpisz jako rektor kościoła i kustosz cudownego obrazu. W 1869 r. erygowana została samodzielna parafia. W 1924 r. karmelici powrócili do Woli Gułowskiej. W dn. 4-5 października 1939 r. w okolicach Woli Gułowskiej toczyły się ostatnie walki kampanii wrześniowej (bitwa pod Kockiem), zakończone kapitulacją gen. Franciszka Kleeberga. W trakcie walk znacznym zniszczeniom uległ kościół i budynki klasztorne. Pamięci Kleeberczyków poświęcone są tablice pamiątkowe w kruchcie kościoła, a sanktuarium otrzymało wezwanie Matki Bożej Patronki Żołnierzy Września.
Kościół i klasztor były wielokrotnie remontowane, m.in.: w poł. XIX w., gruntownie w l. 1924-30, 1952-53 (zapewne wówczas zmienione istniejące w poł. XIX w. namiotowe daszki nad wieżami na neobarokowe hełmy), w l. 1995-97 (odkopano krypty, zmieniono pokrycie dachu) oraz współcześnie (remont elewacji, konserwacja ołtarzy).