| zapomniałem hasło | nowe konto | dodaj zdjęcie
Mapa
Nieistniejące
Komentarze Kresy Kresy + Polska Panoramy Pomoc

Za wpłaty ze zrzutka.pl oraz cegiełek kupione zostały:

  • Dyski twarde Seagate Exos X22 20TB x 2 = 2500 zł
  • Router TP Link Archer X55 AX3000 = 277 zł
  • Serwer plików NAS QNAP TS-673A-8G = 4677 zł

Przeznaczenie: kopie zapasowe strony (obecnie wykonywane są ręcznie na domowym komputerze)

zdjęcie 1 zdjęcie 2 zdjęcie 3

wczytywanie danych...
proszę czekać...

Opracowano na podstawie książki „ 650 lat Herischdorfu w Karkonoszach 1288-1938” pod redakcją miejscowego kronikarza i emerytowanego nauczyciela Oswalda Stenzela

Góra Sołtysia

 

Do pierwszej połowy XIX wieku, Scholzenberg (Schulzeberg), należał do majątku schölzerei, który sprawował sołtys, mający uprawnienia sądowe. Dawniej majątek obejmował znaczne tereny rozciągające się od góry w kierunku południowo-zachodnim do drogi do Stondorf. Oprócz innych obowiązków prawnych, wójt był odpowiedzialny za kilka posiadłości ziemskich. Góry, pola i lasy pozostawały pod niepodzielną kontrolą wójta aż do 1837 roku. W 1853 r. Scholzenberg otrzymał własną księgę wieczystą i został oddzielony od głównego majątku.

Ze względu na swoje piękne położenie (434 m n.p.m.) Scholzenberg był i nadal jest popularnym celem wycieczek. Stąd można podziwiać wspaniałe widoki nie tylko na góry, ale na całą dolinę Hirschberg. Nic więc dziwnego, że już na początku XIX wieku na górze zaczęto budować obiekty służące rozwojowi turystyki. Kronika biblioteki hrabiego w Bad Warmbrunn podaje dosłownie następujący opis:

W 1808 roku na Schulzenberge, należącym do schölzerei, zbudowano letni dom, a w 1809 roku dom przebudowano i rozbudowano. 9 maja 1809 roku na Schulzenbergu odbyły się zawody w strzelaniu do celu.

Z przewodnika Martinna dla „Podróżujących po Karkonoszach Śląskich” z 1818 r. dowiadujemy się następującej informacji: Kilka lat temu miejscowy dyrektor szkoły, pan Jonathan Prenzel, zbudował na wzgórzu dom, w którym znajduje się kilka sal i pokoi a także salę taneczną, która stała się obecnie jednym z najpopularniejszych miejsc w okolicy. Zbudował również strzelnice i bardzo dobrze zbudowaną kręgielnie.  Grotę na zboczu góry, ufundował właściciel bielarni John z Cieplic, który był szczodrym darczyńcom.

Farbiarz Emanuel Benjamin Gottfried John (1757–1841) był właścicielem dawnej bielarni, obecnie  Nowy Młyn, w Warmbrunn.  Był człowiekiem zamożnym gdyż, jak możemy przeczytać w dokumentach  z kościoła protestanckiego w Warmbrunn jest on wyraźnie wymieniony jako hojny dobrodziej w upiększenia Scholzenbergu w 1813 roku. Wspomniany rok wskazuje na to, że pierwsze ogrody na Scholzenbergu zostały prawdopodobnie zbudowane według wskazówek i za fundusze Johna.

Na naszym zdjęciu widać zabudowę i ogrody Scholzenbergu z tamtego okresu. John wyraźnie dostrzegł korzystne położenie góry, która, jak już wspomniano, nie tylko oferuje jeden z najpiękniejszych widoków panoramicznych w dolinie,, ale także, dzięki pięknemu lasowi, wydawała się całkiem odpowiednia, aby zrekompensować brak większej promenady w pobliskim, ubogim w cień Warmbrunn.. Park zdrojowy w Warmbrunn dopiero zaczynał powstawać.

. W licznych wydanych wówczas książkach poświęconych Karkonoszom, Scholzenberg chwalony był za piękne widoki.

Tak pisze Prudlo w swoim znakomitym dziele „Bergausfichten 1834”. „Napoje i przekąski można kupić u właściciela kawiarni na górze.”

Scherenberg w swoim „Podręczniku dla Sudetów” (1846) nazywa go Schulzenbergiem i opowiada o często odwiedzanej restauracji na zboczu góry.

Około 1850 roku na szczycie góry musiała zostać zbudowana drewniana wieża widokowa, ponieważ Döring w swojej publikacji z 1853 roku „Warmbrunn i dolina Hirschberger” wspomina o „Belwederze” zbudowanym na szczycie góry, do którego prowadziło zaledwie kilka schodów. O tej wieży widokowej wspomina również Carl Friedrich  Mosch w swoim znakomitym dziele „Das Riesengebirge”, opublikowanym w 1858 roku.

 Peter w swoim znakomitym dziele „Sudetenwanderer” z 1866 r. nazywa wieżę „Elisenhöhe”. O wieży widokowej wspominają także przewodniki z 1864 i 1883 roku (Kutzner i Letzner).

Na zboczu góry, oddzielonym od wieży Elizy jedynie tarasowym ogrodem, ówczesny burmistrz Rosemann zbudował w latach 1866/67 pierwszą willę, która do późniejszych czasów była znana jako „Webervilla” na cześć późniejszych właścicieli. Według planów Rosemanna miało tam powstać gospodarstwo nastawione na produkcję mleka. Jednak ze względu na trudną sytuację finansową plan ten nie  został zrealizowany. 29 listopada 1875 roku Ernst Hermann i Wilhelm August Gueffron zostali zarejestrowani jako właściciele Scholzenbergu.  Kupili go od właściciela majątku Gottlieba Raupacha z Retfchdorf. Niestety, za rządów tych właścicieli i na wskutek błędnego pojmowania własności, górski las został wycięty do zaledwie kilku akrów. Zmiana nastąpiła dopiero w 1895 r., kiedy bracia Gueffron sprzedali górę Traugottowi Schmidtowi, który nie tylko ulepszył budynki restauracyjne, ale także rozpoczął zalesianie, stworzył nowe promenady i ustawił ławki do odpoczynku. W 1899 roku Schmidt zbudował obecną murowaną, 16-metrową wieżę widokową, którą nazwał „Kaiser Friedrich Turm” i z której roztacza się doskonały widok na panoramę miasta. Spadkobiercy Schmidta sprzedali Scholzenberg Paulowi Weichenhainowi, od którego w 1932 roku odkupiła go jego żona Anna Meschter. Obecnie góra ma łączną powierzchnię 9,1 hektara. U podnóża góry znajdowało się Restbauerngut nr 17, który w 1905 r. przedsiębiorca budowlany August Gottwald nabył od spadkobierców rodziny Käfe.

Na polach zbudował osiedle „Am Scholzenberge”, która dziś liczy około 40 domów i jest jedną z najpiękniejszych  dzielnic mieszkalnych w Herischdorf. Na północno-wschodnim zboczu góry męski klub gimnastyczny zbudował skocznię narciarską oraz z trasą zjazdową na łące, która jest popularnie nazywana „Łąką Księżycową”, a dawniej znana była jako „Ogród powietrzny”. Zimą, gdy warunki są dobre, jest tutaj spory ruch chętnych do uprawiania  sportów zimowych. Scholzenberg zachował swój urok i jest popularnym miejscem turystycznym. Jest to symbol miasta, a turyści przejeżdżający przez miasto koleją lubią spoglądać na jego zalesiony szczyt

Skomentuj artykuł
Kontakt do administratorów strony Fotopolska.Eu: | Regulamin serwisu: https://fotopolska.eu/2,artykul.html
© Copyright 2012 Neo & Siloy
Kolokacja serwerów Amsnet
Ostatnio przeglądane: Pszczyna Pszczyna paek ruda śląska ul pordzika długa 74 ługa Tenczyn brzezie Langiewicza Langiewicza borek borek ul. żytnia ul. czerwona zambrów zambrów orzegó zelazna jordana 38 zabrze miśnieńska tarnogród ul Ligonia 48 Ligonia 48 kartuzy kartuzy wolbórz Tenczyn dworzec białystok pkp białystok Chodzież Dęblin watra frombork frombork prag