Barokowa kapliczka jest obiektem wzbogacającym lokalny krajobraz. Kapliczka harmonizuje ze sgraffitem umieszczonym na murze obwodowym trzebińskiego zamku.
Historia
W 1670 r. właścicielka Trzebini Helena von Smeskal darowuje posiadłość Zakonowi Bożogrobców z Nysy. W 1796 r. zakon bożogrobców funduje budowę kapliczki. W 2010 r. podjęto się konserwacji obiektu. Jej ówczesny stan zachowania, przy stale postępującym procesie destrukcyjnym, groził uszkodzeniem substancji zabytkowej. Detal architektoniczny był w znacznym stopniu uszkodzony. Ściany wewnętrzne kapliczki były pokryte wtórnymi przemalowaniami, które pomimo występującej na powierzchni tynków wilgoci nie odspajały się od muru. Poszycie dachu było nieszczelne, powodowało stałe zamakanie sklepienia i murów kapliczki. W związku z powyższym podjęto się szybkich prac likwidujących przyczyny niszczenia obiektu. Wykonano prace izolacyjne fundamentu i partii przyziemia kapliczki. Ujednolicono warstwy tynku na powierzchniach zewnętrznych i wewnętrznych ścian. Poszycie dachu zostało wymienione. Profilowane gzymsy i szczegóły detalu architektonicznego zostały odtworzone. Z powierzchni ścian usunięto warstwę wtórnego, tynku cementowego.
Opis
Usytuowana w centralnej części miejscowości, przylega do muru obwodowego od zachodniej strony. Kapliczka przydrożna, zwrócona frontem w stronę drogi, wolnostojąca, jednoprzestrzenna. Murowana, otynkowana, prostokątna. Dach dwuspadowy, kryty dachówką ceramiczną tzw. karpiówką. W elewacji frontowej umieszczono wejście zamknięte łukiem spłaszczonym, ujęte w parę pilastrów, dźwigających gzyms. Wejście wypełniają drzwi drewniane, dwuskrzydłowe, w górnej części przeszklone. Wyżej szczyt o bogatym wykroju. W szczycie kapliczki znajduje się krzyż łaciński, a poniżej niego krzyż bożogrobowców. Szczyt kształtem naśladuje elementy renesansowej attyki muru obwodowego. Od części przyziemia oddziela gzyms. W ścianach bocznych umieszczono otwory okienne obwiedzione delikatnymi opaskami. Analogicznie jak ściana frontowa flankowane są przez parę pilastrów. W środku obraz o tradycjach barokowych z przedstawieniem św. Jerzego, a poniżej kamienna mensa dekorowana krzyżem zakonu bożogrobców, napisem fundacyjnym i datą budowy. Wnętrze sklepione kolebką. Zabytek dostępny.
Oprac. Magdalena Urbaniak - Leśniak, OT NID w Opolu, 03.04.2018 r.
Źródło: (CC BY-NC-ND 3.0)