maj 1914 , Pomnik przyrody.
„Huzarski Skok” koło Żerkowic.
Przekład: Szeroka łąkowa dolina poniżej Lwówka pomiędzy miejscowościami Brunów, Wielkie i Małe Rakowice a Żerkowicami jest jedną z najniżej położonych, a tym samym najbardziej narażonych na powodzie dolin rzeki Bóbr. Rzeka wije się tutaj licznymi meandrami przez teren zalewowy i z biegiem czasu często tworzyła sobie nowe koryto lub przynajmniej próbowała to zrobić. Świadczą o tym liczne stawy i jeziorka. W pobliżu miejscowości Małe Rakowice piaskowcowe pasmo górskie zamykało dolinę, przez którą przed wiekami przedarł się Bóbr. Po stronie Żerkowic główna odnoga wyżłobiła swoje koryto bezpośrednio wzdłuż wzgórza i płynie w kierunku północnym, aż do momentu, gdy na jej drodze staje nagle pionowa ściana skalna. Siła strumienia została przez nią ujarzmiona i pod kątem prostym zakręca w kierunku południowo-zachodnim. Stoimy tu przed "Skokiem Huzarskim" rozsławionym przez historyczną anegdotę. W czasie wojny siedmioletniej z Bolesławca wysłano patrol pruskich huzarów pod dowództwem chorążego na zwiady w kierunku Lwówka. W rejonie Włodzic natknęli się na oddział austriackich dragonów, który został zaatakowany i rozbity przez Prusaków. W tym czasie Austriak był ścigany przez jednego z huzarów. Nagle obaj znaleźli się na krawędzi urwiska. W ostatniej chwili Austriak próbował cofnąć konia, ale było już za późno: koń i jeździec wpadli w głębinę. Prusak podążający blisko za nim, również nie mogąc zatrzymać konia, wbił w niego ostrogi i ruszył potężnym susem we wzburzoną falę. Jego dzielny koń poniósł go szczęśliwie do brzegu, ale potem padł martwy. Hrabia Redern, który był właścicielem wsi Skała, kazał całkowicie wyzyskać konia. Struktura (Netz-sieć ?) zwierzęcia została rozerwana, a jeździec doznał urazu rdzenia kręgowego i poważnego złamania; po ośmiu tygodniach został mniej więcej przywrócony do zdrowia, ale pozostał inwalidą. Hrabia kazał przerobić końską skórę na dywan, który podarował huzarowi. Hrabia miał również preparowane cztery kopyta. Z masy rogowej kopyt zostały zrobione kapsuły, które obramowano srebrem i zaopatrzono w srebrne wieka z dedykacją: "Na pamiątkę wspaniałego skoku ze skalnej ściany w pobliżu Żerkowic nad rzeką Bóbr w dniu 15 sierpnia 1761 r. huzara Laurentego Tucholskiego z pułku Dingelstädt (miasto w Turyngii, w powiecie Eichsfeld) i jego ukraińskiego siwego konia "Aga". Kiedy Fryderyk Wielki również przybył do Skały przed powrotem do Sanssouci, hrabia Redern uhonorował go jedną z tych puszek, a Fryderyk odwiedził miejsce tego wydarzenia. Kazał też przedstawić sobie huzara Tucholskiego, który oprócz sowitego podarunku otrzymał dobre zabezpieczenie. Został portierem w pałacu rezydencji królewskiej we Wrocławiu, gdzie jeszcze przez wiele lat cieszył się swoim cudownie zachowanym życiem w komfortowym spokoju. Ten piękny pomnik przyrody oferuje nam niezwykle nastrojowy i romantyczny widok. Napisał Liebelt. Tekst i foto z pisma: Schlesien. Illustrierte Zeitschrift für die Pflege heimatlicher Kultur. Zeitschrift des Kunstgewer. ...