starsze
nowsze
1
1+
2-
2
2+
3-
3
3+
4-
4
4+
5-
5
5+
6-
6
oceń zdjęcie | skomentuj ocenę | 4 głosy | średnia głosów: 6

Polska woj. śląskie powiat cieszyński Cieszyn Kamieniec (Kamenec) al. Pokoju (Nábřeží Míru) Park Sikory Adama

sierpień 1914 , Obóz Legionu Śląskiego w Parku Sikory. Źródło: Dwudziestolecie wymarszu Legjonu Śląskiego w bój o niepodległość, 1934.

Skomentuj zdjęcie
Ewqa100
Na stronie od 2017 styczeń
9 lat 3 miesiące 14 dni
Dodane: 12 sierpnia 2022, godz. 4:47:59
Rozmiar: 1331px x 1078px
Licencja: Public Domain
4 pobrania
450 odsłon
6 średnia ocen
Poprzednie i następne zdjęcia Ewqa100
Obiekty widoczne na zdjęciu
parki
Park Sikory Adama
więcej zdjęć (14)
Zbudowano: 1909
Dawniej: Park Macierzy Szkolnej im. Adama Sikory

W 1909 r. Adam Sikora pochodzący z Żukowa Górnego (1846 – 1910), księgowy Towarzystwa Oszczędności i Zaliczek, wybitny społecznik, z własnych oszczędności zakupił za 15 000 koron austriackich pięć morgów ziemi (już wcześniej organizowano na polach Glajcara zloty Sokołów - miejsce to znajdowało się za obecnym parkiem, niedaleko kładki błogocickiej.) na lewym brzegu Olzy położone na granicy Cieszyna i Sibicy (dokładnie rzecz ujmując w Sibicy) z przeznaczeniem na ogródek jordanowski i miejsce zabaw (identycznie jak park Jordana w Krakowie) dla Polaków. O przyczynach, które skłoniły Adama Sikorę do założenia parku dowiadujemy się z kroniki: Ludność polska Cieszyna i okolicy nie posiadała stosownego miejsca, gdzie mogłaby swoje uroczystości urządzać. Szczególnie były ograniczone organizacje młodzieżowe, nie mając bezpiecznego miejsca do wykonywania swoich występów. Lasek w Grabinie dzierżawiło miasto Cieszyn, a był dla ludności polskiej prawie że niedostępny. Wszędzie miał swoje wszechmocne wpływy niemiecki Nordmarkverein oraz Schulverien. Widząc to wszystko, Adam Sikora pragnął przyjść z pomocą nie tylko młodzieży, ale w ogóle miejscowej ludności polskiej. Ten wspaniałomyślny dar miał ogromne znaczenie, zwłaszcza dla młodzieży polskiej, która od tej chwili miał swój teren do wszystkich gier i zabaw ruchowych. To też opinia polska z całym uznaniem i szacunkiem odnosiła się do tak hojnego ofiarodawcy, którego imieniem postanowiono park nazwać. Projekt parku opracował S. Rutkowski z Warszawy wraz z inż. Wiktorem Holczakiem z Dąbrowy i inż. Rudolfem Bermannem z Cieszyna. Niwelacja pastwiska rozpoczęto w 1909 r. Adam Sikora osobiście doglądał przebiegu prac. Roboty postępowały na tyle sprawnie, że jeszcze w tym roku mógł odbyć się tu festyn organizacji Sokoła oraz festyn Katolickiej Młodzieży Robotniczej w Cieszynie. Po wyrównaniu terenu postanowiono przede wszystkim posadzić jak najwięcej drzew i krzewów. W tym samym roku powstało również klubowe boisko Towarzystwa Sportowego Piast, które odbywało derby z niemieckim zespołem DST. Takie spotkania były zawsze manifestacją narodową Polaków. Nad wykopanym stawem, w którym hodowano karpie (ponad setka) oraz czerwone ryby, zasadzono wierzbę płaczącą, która przetrwała, choć mocno jest już nadwyrężona, do dnia dzisiejszego. Na stawie można było popływać łódką. Do pierwszych imprez po uporządkowaniu terenu należały wianki i dożynki organizowane przez Towarzystwo Rolnicze. W okresie międzywojnia pochód dożynkowy rozpoczynał się od miejsca zbiórki na targowisku bydlęcym przy ul. Frydeckiej. W 1913 r. rozpoczęto budowę miniatury wieży piastowskiej, w której wnętrzu, podobno, zamurowano dokument opisujący początki wykonanego dzieła. Pod koniec lata urządzono ponownie dożynki, a po tej udanej imprezie odbył się zlot Sokoła. Od strony Cieszyna, gdzie znajdowała się Strzelnica, dojazd do parku był niemożliwy. Władze miasta, które były nastawione antypolsko, zamknęły w listopadzie (wbito drewniane bale) odcinek drogi jaki prowadził wzdłuż Olzy argumentując to bezpieczeństwem. Dojść można było tylko od strony Sibicy. W reakcji Komitet Parkowy zorganizował zgromadzenie protestacyjne. Jak donosił Dziennik Cieszyński - droga ta miała zostać nawożona przez Sibiczan 40 lat wcześniej. Rok 1914 rozpoczęto festynem Sokoła i wiankami. Aby przeszkodzić w urządzeniu imprezy w parku, zakupione lampiony na wianki zostały wstrzymane na dworcu kolejowym przez ludzi nieprzychylnie nastawionych do Polaków, a Komitetowi Parkowemu zostały wydane dopiero po imprezie. W 1914 r. park był miejscem zbiórki i ćwiczeń drużyny Strzelców Legionistów, którzy wyruszali do boju. W 1915 r. wykopano kanał łączący staw z Olzą, jego długość wynosi 68 m. Rok później zostały wysadzone nowe drzewa, przeważnie lipy i kasztany, natomiast w następnym roku przyjęto do pilnowania parku stróża. W 1918 r. ujeżdżali tu swe konie polscy ułani, a w lecie odbył się tu koncert muzyki Wojska Polskiego. Urządzono również tradycyjny festyn Sokoła. Rok 1919 był szczególnie bogaty w imprezy. Odbywały się koncerty Wojska Polskiego, urządzono noc wenecką, były wianki, festyn robotniczy i festyn rękodzielniczy. W 1920 r. odbył się festyn Macierzy Szkolnej, festyn Młodzieży Ewangelickiej oraz pierwsze wianki na Olzie. Ostatnim przed podziałem Śląska Cieszyńskiego festynem były uroczystości Straży Pożarnej z Sibicy. Z chwilą podziału Śląska Cieszyńskiego oraz ustalenie granicy na Olzie park oddano w posiadanie Macierzy Szkolnej w Czechosłowacji. Historię parku spisał ówczesny gospodarz Komitetu Parkowego, Wiktor Holczak, który pełnił tą funkcję od chwili założenia parku do 1920 r. Z powodu podziału Cieszyna ówczesny gospodarz odmówił potem pełnienia tej funkcji (jego następcą był Franciszek Bubik). Po podziale Śląska Cieszyńskiego w dalszym ciągu pracowano nad upiększaniem parku, posadzono nowe drzewa a teren okolono płotem. Wykopany w środku staw uregulowano (w 1930 r. kolejarz Paweł Benesz utopił się w stawie - był pijany). Dodać należy, że większość prac wykonała w wolnym od nauki chwilach, bezinteresownie, młodzież cieszyńskich szkół. Do pracy wzięto się z takim zapałem, że jeszcze tego samego roku odbyła się pierwsza po wojnie impreza Towarzystwa Gimnastycznego Sokół. W okresie międzywojnia przewodniczącym Zarządu Towarzystwa parkowego był ówczesny burmistrz Sibicy Jerzy Teper. 19 czerwca 1932 odbyły się w parku pierwsze zawody konne. Uczestniczyło 40 osób o puchar wędrowny miasta. Trasa o długości 10 km prowadziła wokół miasta. Organizatorem był zarząd banderii konnej. W 1933 r. zbudowano podium, które wykonała firma Vojtěch Brejžek & Vilém Beier oraz nowe toalety. Również w tym samym roku zbudowano pomnik króla Jana III Sobieskiego. W 1935 r. Zarząd Główny Macierzy Szkolnej w Czechosłowacji zakupił parcelę, graniczącą z parkiem, z przeznaczeniem na budynek restauracji, którą oddano do użytku w 1938 r. W tym samym roku nieopodal nowej bramy (zbudowana w 1938 r.) stanął pomnik fundatora parku, zniszczony tak samo jak pomnik króla Jana III Sobieskiego w 1939 r. przez hitlerowców. W 1936 r. oddano do użytku kątek dziecięcy. Lata wojny spowodowały, że Park Adama Sikory nie tylko opustoszał. Zniszczeniu uległy urządzenia parkowe, min. pawilon taneczny, muszla koncertowa, kioski bufetowe, stoły, ławy, ogrodzenie oraz całkowicie zniszczony był pomnik z tablicą fundatora i ofiarodawcy parku – Adama Sikory. W tych latach park został przemianowany na Freiheitspark. Po wojnie, jako majątek Macierzy Szkolnej w Czechosłowacji, przeszedł pod zarząd państwowy, a w 1954 r. w trakcie likwidacji zarządów państwowych nad majątkami byłych polskich organizacji stał się własnością miasta Czeski Cieszyn.Do 1968 r. park nazywał się Park Pokoju, który na żądanie PZKO został zmieniony na Park Adama Sikory. PZKO w następujących latach troszczyło się o park i inwentarz. Z okazji osiemdziesiątej rocznicy założenia parku na budynku restauracji, miejscowe koło PZKO umieściło w 1989 r. tablicę pamiątkową z popiersiem Adama Sikory. W 2010 r., w ramach unijnego programu „Ciesz się Cieszynem - Ogród dwóch brzegów”, park został zrewitalizowany.


al. Pokoju (Nábřeží Míru)
więcej zdjęć (409)
Ulica, a w zasadzie ścieżka, powstała w 1896 r. (wtedy otrzymała swą nazwę) i przypisana była do dzielnicy Kamieniec. Jej pierwotna nazwa brzmiała Kaistraße i używano jej do 1912 r. Od 1913 r. widnieje pod nazwą Olsakai. W 1919 r. nosiła nazwę Brzeg Olzy. W okresie międzywojnia została przemianowana na Olsa-Kai - Nábřeží Olzy. W języku polskim stosowano nieoficjalną nazwę ul. Nadbrzeżna, gdyż w tym okresie miasto posiadało tylko czesko-niemieckie nazwy ulic. W okresie 1938 - 1939 została podzielona na dwa odcinki. Pomiędzy mostami była to ul. Straży Granicznej, natomiast od dawnej Strzelnicy w kierunku Parku Adama Sikory - Kompanii Legionu Śląskiego (do 1 czerwca 1939 r. Aleja Sokoła). W latach II wś. nosiła nazwę Olsa-Ufer. Po 1945 r. Svojsíkovo nábřeží, a od 1948 r. aż do czasów obecnych nábřeží Míru. Po wprowadzeniu dwujęzycznych nazw ulic w 2007 r. również Aleja Pokoju. Głównym powodem powstania promenady było udostępnienie mieszkańcom Cieszyna traktu dla ruchu pieszego z ładnym widokiem na zewnętrzną zabudowę miasta. Nie jest znana dokładna data urządzenia promenady, jednak za sprawą opracowanego przez cieszyńskiego nauczyciela i radcy szkolnego Antona Petera (zmarł w 1898 r. licząc 67 lat - pochodził z Janowej Góry na Dolnym Śląsku - w Cieszynie działał od 1873 r.) zarysu historycznego miasta wiemy, iż w 1878 r.: cytat - na lewym brzegu Olzy, na południe od miasta, dzięki pochwały godnym zabiegom dwóch osób prywatnych - panów Gurniaka i Rzehaka - urządzona została z wielkim staraniem i kosztem nowa, ciągnąca się daleko promenada, rywalizująca rozkoszą z dotychczasowymi. Z całą pewnością chodziło o Johanna Gurniaka - właściciela Dworu Tomanowitz oraz Johanna Rzehaka leśniczego Komory Cieszyńskiej. W bliskości obecnego mostu Przyjaźni oprócz deptaku znajdowała się również zamknięta przestrzeń tzw. Plac zabaw - ogród jordanowski . W maju 1885 r. niedaleko mostu odbywały się występy cyrku Ahlera, natomiast w czerwcu Richtera, zaś dwa lata później cyrku Kludskiego z liczącymi ponad 200 zwierząt. Przedstawienia i karmienie odbywały się o godzinie 4 oraz 7 po południu. W 1891 r. zniwelowano zjazd z ul. Saska Kępa. W czerwcu 1892 r. prasa lokalna donosiła o szpecącym miasto nabrzeżu w bliskości nowego mostu, które w trakcie prac budowlanych służyło za miejsce, gdzie wywożono wydobytą ziemię i skałę. Sugerowano przeprowadzić niwelację terenu. Oprócz tego przed gospodą Turonia powstał kanał ściekowy połączony z drukarnią Prochaski, który przechodził pod obecną ul. Główną i łączył się z kanałem w Alejach arc. Albrechta. W 1913 r. na polecenie władz miasta zamknięto odcinek pomiędzy mostem Jubileuszowy cesarza Franciszka Józefa I a Parkiem Adama Sikory. Powodem miało być planowane poszerzenie areału Strzelnicy. By uniemożliwić wjazd wbito do ziemi drewniane bale i pozostawiono tylko wąski chodniczek dla pieszych. Dojazd do Parku Adama Sikory został ponownie otwarty dopiero po zakończeniu I wś. Według prasy lokalnej ten odcinek drogi został usypany przed 40 laty (w 1873 r.) przez mieszkańców Sibicy. W 1925 r. władze miasta podjęły decyzję o zagospodarowaniu niezabudowanych działek należących do spadkobierców Ludwiga Kametza. Chodziło o obszar rozkładający się pomiędzy willą "Mon Répos" a obecną ul. Dvořáka. Do zakupienia działek doszło pod koniec 1928 r., po czym przystąpiono do ich zabudowy. Projekt parcelacji działek i naniesienie siatki ulicznej przygotował inżynier Karl Ostarek. Analogiczna sytuacja dotyczyła tzw. gruntów braci Neumannów, które miasto odkupiło również w 1925 r., a które rozlegały się pomiędzy obecną ul. Wodną oraz ul. Nad Potokiem. W 1931 r. Stowarzyszenie dla upiększania miasta zainstalowało nowe ławki wzdłuż całej promenady. Ponadto wspólnie z władzami gminy Sibicy posadzono wierzby w okolicach Parku Adama Sikory. W październiku 1933 r. dla tego samego stowarzyszenia przygotowane zostały dwa konkursowe projekty zagospodarowania nadbrzeża zielenią na odcinku od mostu przy Strzelnicy po Park Adama Sikory, gdzie miał powstać m.in. nieduży parking samochodowy. Darmowe szkice przygotował Karl Reinhart oraz Raab z miejscowości Potštát. Ponadto w komisji brał udział architekt ogrodnictwa Jopp z Frydku. W latach 1971-1972 wykonane rewitalizację nabrzeża.