Pierwsza wzmianka o kościańskim ratuszu pochodzi z 1385 roku. Oznaczała ona jednak raczej władze miejskie, czy też skarb miejski, aniżeli budynek, czy też siedzibę.

Istnieją domniemania, że pierwotny ratusz stał w pobliżu północnego narożnika rynku. Jednak zdaniem urbanistów bardziej prawdopodobne było usytuowanie ratusza od początku w środku rynku. Od 1397 roku występują wzmianki, iż w ratuszu urzędował sąd ziemski, między innymi w 1400 roku z udziałem króla Władysława Jagiełły.



Dzisiejszy ratusz wybudowany został na początku XIX wieku, a przebudowany w stylu eklektyczno - klasycyzującym w pierwszych latach XX wieku z inicjatywy niemieckiego burmistrza Stüwe według projektu inż. arch. Kazimierza Rucińskiego. Stanowi on bryłę trzykondygnacyjną, podpiwniczoną z dachem naczółkowym i czworokątną wieżą. W ramach tej modernizacji wykonano wewnętrzną sztukaterię, szczególnie bogatą w sali głównej z plafonami i fasetami z wolim okiem, a na ścianach z pilastrami jońskimi. Zmieniono również główne wejście do ratusza, przenosząc je na przeciwną stronę, pod wieżę. W samej wieży zamontowano zegar wykonany przez firmę Weissa z Głogowa. Zegar ratuszowy został w 1993 roku poddany renowacji i remontowi. W trakcie remontu wieży odkryty został rękopis nieznanego autora, prawdopodobnie jednego z rzemieślników wykonujących prace remontowe, datowany na 28 sierpnia 1914 roku.



Wieża ratuszowa w okresie zaborów zwieńczona była orłem pruskim. Po odzyskaniu niepodległości orła zdjęto, umieszczając początkowo w jego miejsce krzyż, a następnie orła polskiego, nawiązującego do czasów jagiellońskich. Z kolei po napaści Niemiec hitlerowskich okupant usunął orła, umieszczając na wieży syrenę alarmową. Orzeł według wzoru z 1919 roku powrócił dopiero w 1993 roku.



Na bocznej elewacji wmurowano tablice upamiętniające mieszkańców miasta poległych w walkach i zamordowanych przez okupanta w latach II wojny światowej.



Obecnie w budynku mieści się m.in. Muzeum Regionalne i Urząd Stanu Cywilnego.



Źródło