W latach 80. XIX w. inżynier górnik z Ząbkowic Antoni Rätsch zbadał pod względem geologicznym [[Wzgórza Szklarskie]] i dostrzegł analogię ich budowy geologicznej do znanych już wówczas złóż rud niklowych na Nowej Kaledonii. Nieco później francuski geolog Schuhardt przeprowadził szczegółowe badania i opisał dwa minerały niklowe tylko tutaj występujące: pimelit i schuchardtyt (szuchardyt), ten drugi nazwany od nazwiska odkrywcy (oba stanowią glinokrzemiany żelaza, niklu i magnezu o złożonym składzie). Złoża rud niklu powstają w wyniku wietrzenia serpentynitów. Zawartość metalu w rudzie wynosiła w partiach przypowierzchniowych 1-1,5%, w głębszych 2-4%, a lokalnie nawet do 12%.

W 1889 r. (1 IX) A. Reitsch i berliński kupiec Benon Sommer złożyli wniosek o koncesję na eksploatację rudy, zaś 24 II następnego roku Główny Urząd Górniczy we Wrocławiu nadał im akt własności pierwszych pól górniczych. Wkrótce rozpoczęto wydobycie, początkowo na polu górniczym „Marta” na Szklanej Górze. W późniejszym czasie uzyskiwano koncesje na nowe pola górnicze: „Adolf”, „Alwina”, „Michał” i „Benno”.

Złoża rud niklowych odkryto także w Masywie Grochowej (pola „Selma” i „Maria”). Do końca I wojny światowej eksploatację prowadzono metodą podziemną. W dniu 23 X 1894 r. powołano do życia spółkę akcyjną „Śląskie Zakłady Niklowe” (Schlesische Nickelwerke) z siedzibą w Ząbkowicach (siedzibę przeniesiono do Szklar dopiero w 1917 r.), której celem była eksploatacja rud niklowych i ich przeróbka w mającej powstać w najbliższej przyszłości hucie. Dyrektorem spółki i głównym jej udziałowcem był przemysłowiec z Westfalii Rudolf Härsche. Hutę wybudowano w latach 1899-1900 (w następnym roku rozpoczęła pracę), zaś w latach 1902-03 wydrążono główny szyb wydobywczy na polu „Marta”, z którego w następnych latach prowadzono eksploatację. W 1908 r. Szklary uzyskały połączenie kolejowe z Ząbkowicami i Henrykowem dzięki wybudowaniu Ząbkowickiej Kolejki Powiatowej. Lata tuż przed I wojną światową były okresem najlepszej koniunktury dla zakładu, który produkował wówczas 300-360 ton metalu. W latach I wojny światowej zakład przeszedł pod nadzór państwowy, a wkrótce został włączony do koncernu „Fryderyk Krupp w Essen”, głównego dostawcy broni dla armii niemieckiej. W tym okresie prowadzono bardzo intensywną, rabunkową eksploatację złoża. Wyeksploatowano najbogatsze pokłady rudy niklowej, tak że wkrótce po wojnie dalsze prace okazały się nieopłacalne i w latach 1922-35 zakład był unieruchomiony. Dopiero w 1936 r. rozpoczęto produkcję tzw. żelgrudy niklowej (stopu niklu i żelaza) metodą ogniową w piecach przewałowych (obrotowych) w oparciu o technologię przeróbki niskoprocentowych rud niklowych (0,5-1,2%), opracowaną specjalnie dla huty w Szklarach. Wydobycie rudy prowadzone było od tego momentu metodą odkrywkową. Podczas II wojny światowej zakład znowu pracował ze zwiększoną intensywnością, dostarczając surowca zakładom zbrojeniowym koncernu Kruppa. W latach 1944-45 istniał na terenie zakładu niewielki obóz jeńców radzieckich, których zatrudniano w hucie. Tak było do końca II wojny światowej. Po wojnie zakład przejęty przez polską załogę od 1947 r. nosił nazwę Zakłady Górniczo-Hutnicze „Szklary” i wchodził w skład Zjednoczenia Metali Nieżelaznych w Katowicach. Rozpoczął produkcję dopiero w 1950 r., według tej samej technologii, co przed wojną. Powodem zwłoki było wywiezienie urządzeń hutniczych, jako „zdobyczy wojennej” przez Armię Radziecką. Kopalnia pracowała początkowo na odkrywkach przedwojennych, nową uruchomiono dopiero w 1961 r. Huta funkcjonowała do 1982 r., kiedy zaprzestano produkcji z powodu jej nierentowności i katastrofalnych warunków pracy załogi. Od 1982 do 1993 r. zakład produkował nawozy wapniowo-magnezowe, przerabiając dolomit sprowadzany ze Stronia Śląskiego i z kopalni „Żelatowa” koło Chrzanowa. Jednak produkcja nawozów także była nierentowna i uzależniona od dotacji. W 1993 r. zakład zbankrutował.



(źródło :