Może ktoś ma pomysł jakie mogło być przeznaczenie (a najlepiej lokalizację) tego budynku? Naszukałem się wczoraj przez prawie 2 godziny w woj. mazowieckim i łódzkim + Jurata po willach, pensjonatach, przedszkolach, domach wypoczynkowych a nawet szpitalach, sanatoriach, uzdrowiskach... Żona powiedziała że może spróbować skontaktować się z tą dziewczynką z górnego zdjęcia za pośrednictwem któregoś z reżyserów filmów w których ostatnio grała (niesamowity staż aktorski - 85-letni) choć trochę wątpię w to żeby pamiętała gdzie to było kręcone bo to mogła być tylko ta jedna scena a reszta ujęć była kręcona w innych miejscach + w atelier.

Dolne zdjęcie pokazuje budynek od prawej strony względem tego co jest na górze. Mnie to wygląda na dom prywatny i tak duży obiekt musiał mieć zrobione jakieś zdjęcia przed wojną do np. portfolio architekta. To pewnie okolice Warszawy albo może i sama Warszawa - wątpię żeby cała ekipa jechała gdzieś dalej na dwa ujęcia.

Do rozwiązania tej ciekawej zagadki może przydać się każdy szczegół. Ów filmowy sierociniec prowadzi doktor Jan Mankiewicz (grany przez Franciszka Brodniewicza) w małym miasteczku Zasielsk.

Tak wyglądał obiekt w filmie:

do Jacy: Zasielsk to oczywiście fikcyjna nazwa a grany był przez Grójec - ta "gra" to chyba tylko dwa ujęcia na początku filmu. Grójec odpada bo ten dom stał / stoi w lesie. Nie wiem czy w jego wnętrzu było coś kręcone, możliwe że nie ale czasem chyba kręcono filmy w prawdziwych wnętrzach?

W 1938 roku wytwórnia Omnia-Film nakręciła film "Zapomniana Melodia", cześć ujęć kręcono w Zegrzynku. Po nakręceniu tego filmu na bazie Omnia-Film powstała wytwórnia Tempo-Film i pierwszym i ostatnim filmem tej wytwórni był film "Przez łzy do szczęścia" w którym nakręcono ten tajemniczy budynek

Myślę że można ograniczyć obszar poszukiwań do kilkudziesięciu km od Warszawy.

do Neo[EZN]: Zdjęcie plenerowe kręcono w Świdrze:

Jeśli stoi, to znajdziemy :-)

do Krzyś_: No i to jest ciekawy trop. Otwock przeszukiwałem i nie znalazłem tego obiektu na starych zdjęciach ale jeszcze przejrzę nowe (wiadomo że na stronie nie ma wszystkich budynków sfotografowanych ale może akurat się ten trafił...).

do Neo[EZN]: Budynek ma też ciekawy rzut - prawdopodobnie w formie krzyża. Szukałem takiego na zdjęciach lotniczych z Otwocka ale nie znalazłem.
Znalazłem za to ogłoszenie w Kurierze Czerwonym z 18 maja 1939 roku:
"DO FILMU "Przez łzy do szczęścia" POSZUKUJEMY DZIECI od lat 5 do 10. Omnia-Film, Jerozolimska 27/15."

do Neo[EZN]:
Może mieć kształt litery "T". Główny budynek i 3 skrzydła. Oczywiście 4 też nie można wykluczyć.

Szukaliście w Grójcu? 1.22 minuta

do da signa: W 1:22 nie widzć tego domu - widać Rynek. Wyżej piszą że nie szukali w Grójcu bo budynek stoi w lesie.

do Jarosław Dubowski: Sorry, nie zauważyłam tego komentarza.

W tym filmie są jeszcze dwa ujęcia na których widać ten budynek:
- lewa część na obu zdjęciach, jak widać była ona długa i miała sporo okien obok siebie, za ogrodzeniem widać jakiś budynek i słup z izolatorami. Mnie to najbardziej wygląda na przedszkole albo szkołę.

Widok z okna:


Trzeba by było poszukać budynku o takim rzucie: ale jeżeli to było przedszkole lub szkoła to jest szansa na to że zostało przebudowane albo rozebrane i w jego miejscu powstał nowy obiekt...

do Neo[EZN]: Cos takiego znalazłam

do da signa:
Sorry, ale zupełnie nie to...

do yani: No niestety choć rzut całkiem podobny. Tutaj wrzuciłem poprawioną wersję z zaznaczeniem kierunków świata i dachów -

do Neo[EZN]: Tu byłoby dobre pole do popisu dla AI. ;-)

do blaggio.: Zgadza się, też o tym myślałem w kontekście odszukania tego budynku :)

do Neo[EZN]: Ten budynek wygląda trochę podobnie z góry i nawet ma taki sam układ kominów na dachu tej wyższej części!

do Neo[EZN]:
Moim zdaniem na 99% trafiony!

do yani: O, szukam na GSV od 20 minut i nie znalazłem tak dobrego ujęcia. Wszystko się zgadza, czyli to Wczasowa 76... Dziwne że nie ma żadnych zdjęć tego budynku i niewiele o nim wiadomo... Może to był dom wypoczynkowy? Szkoda że ode mnie to 4 godz. jazdy samochodem bo już bym tam jutro był z aparatem i dronem. To jest pewnie ta droga którą biegły dzieci i możliwe że nawet da się podejść tą drogą pod sam dom...

Wygląda na to że budynek został podzielony na wielu właścicieli.

do Neo[EZN]:
76, ale Kraszewskiego, nie Wczasowa.
Szukałem jakiś informacji na temat tego budynku, ale bezskutecznie...

do yani: Brawo!

do yani: Może w Muzeum Ziemi Otwockiej będą wiedzieli coś na jego temat?
Budynek widać na zdjęciu z 1944 roku -

do Neo[EZN]: Dom musiał być wzniesiony na początku lat 30., bo na mapie z końca lat 20. jeszcze tam nic nie ma.

do Neo[EZN]:
Przypisałem.

do blaggio.: Może nawet w II poł. lat 30.? Na tych ujęciach wygląda całkiem świeżo, tylko kominy trochę przybrudzone.

Obecnie przeznaczenie mieszkalne:

Nalezą się wielkie brawa!!!

do Neo[EZN]:
Znalazłem coś takiego w książce telefonicznej 1938:
"7-klasowa prywatna koedukacyjna szkoła powszechna pod wezw. św. Jerzego w Świdrze. Internaty i Osiedle wypoczynkowe dla młodzieży szkolnej."
Niestety nie ma adresu, ale pod względem funkcjonalnym może pasować.

do yani: To ja coś takiego mam , tylko niestety bez skanu

do da signa: Dziękuję Wam za pomoc w odnalezieniu tego budynku i osób z nim związanych. Jak widać ten temat od kilku dni nie daje mi spokoju - temat budynku i tego filmu. Na film trafiłem przypadkowo szukając ostatnich filmów nakręconych przed wojną i kiedy zobaczyłem w nim dzieci to obudziły się w mnie jakieś "rodzicielskie" uczucia które pojawiły się wraz z dzieckiem 5 lat temu. Zacząłem szukać kto grał w tym filmie - i z dorosłych i z dzieci i okazało się, że co najmniej jedna z osób jeszcze żyje i to nie byle jaka osoba tylko dziewczynka która pojawia się w wielu scenach w tym w scenie końcowej ...

Kiedy uświadomiłem sobie że ta wówczas mała dziewczynka to ta sama osoba z wywiadu na YouTube a oczy które patrzą w jednej scenie filmu z 1939 roku to te same oczy ... że ta osoba żyła w zupełnie innym świecie - w Warszawie której już nie ma i w czasach tak odległych dla nas - to zacząłem sobie wyobrażać moje dziecko za 87 lat które pokazuje filmy na których jest małą dziewczynką...Twarz już będzie inna ale pewne charakterystyczne rysy będą nadal widoczne.

Jeżeli chodzi o ten budynek to szkoła z internatem pasowałaby do jego wyglądu - film kręcono między czerwcem a sierpniem więc szkoła była wtedy nieczynna. Właściciel szkoły Saturnin Kelasz (1890-1976) zostawił po sobie całkiem sporą rodzinę - sprobuję skontaktować się z osobą która utworzyła to drzewo genealogiczne i zobaczymy czy coś więcej napisze o tym budynku.

do Neo[EZN]: Budynek po wojnie to był prawdopodobnie "Dom Studencki Świder" - a przed wojną pewnie dodatkowo szkoła.
(edit) - a może jednak to był inny budynek - - DS Świder miał adres Teresy 4, nie wiem gdzie to jest obecnie.

do da signa: Można skontaktować się z muzeum w Otwocku i obejrzeć plan, wtedy będzie pewność.

do Neo[EZN]: Ale jak mawia Korneliusz Pacuda - wszystkie drogi prowadzą do Nashville. Saturnin Kielasz w książce telefonicznej dostepnej tu również występuje pod adresem Teresy 4.

do da signa: W szczegółach dokumentu jest adres Teresy 3. Czyli kolejny raz pojawia się ta nieistniejąca już nazwa ulicy w Świdrze... Ciekawe które to miejsce?

Saturnin Kelasz pojawia się również w książkach telefonicznych bez konkretnej ulicy, a tylko z adresem "Świder Zamlądz". Zamlądz to obecnie część Świdra po przeciwnej stronie torów kolejowych niż obecna ulica Kraszewskiego. Numer telefonu jest ten sam co szkoły, którą podałem we wcześniejszym linku - 54 82.
Nic nie znalazłem na temat ulicy Teresy, ale parafia świdrzańska jest właśnie pod wezwaniem św. Teresy.

Chyba jednak budynek ze zdjęcia, to nie szkoła Saturnina Kelasza. Znalazłem przedwojenny plan Świdra i ulica Kraszewskiego miała wtedy taką samą nazwę jak obecnie. Strona 9:

do yani: Tak, ta ulica w tym czasie nazywała się tak jak obecnie ale być może przy tej działce znajdowała się jeszcze jedna uliczka która miała swoją nazwę - np. (św.) Teresy. Na tym planie podane są nazwy tylko większych ulic. Mogę spróbować napisać do krewnej p. Saturnina - może będzie wiedziała coś na ten temat oraz do Muzeum Ziemi Otwockiej.

do Neo[EZN]:
Wczasowa to była ówcześnie Sosnowa, a obecna Chrobrego to dawniej Andriollego. Z planu wynika, iż do czwartej ulicy ta posesja nie przylegała.

do yani: Wysłałem zapytanie o ten budynek do Muzeum Ziemi Otwockiej oraz o plan przebudowy piętra budynku szkoły do AP w Warszawe / Otwocku. Chciałbym zrobić sobie długi weekend w Warszawie - wtedy bym Otwock odwiedził ale zobaczymy czy się uda.

do Neo[EZN]:
Do Muzeum Ziemi Otwockiej próbowałem się dodzwonić, ale jest zamknięte, nikt tam nie pracuje i nie wiadomo, czy kiedykolwiek będzie jeszcze otwarte.
Dzwoniłem również do Miejskiego Ośrodka Kultury, obiecano mi, że spróbują uzyskać jakieś informacje na temat ulicy Teresy. Będę jeszcze próbował skontaktować się w tej sprawie z Urzędem Miasta.
Widzę, że właśnie bonczek wrzucił aktualne zdjęcia obiektu i chwała mu za to!

do yani: MZO jeszcze w maju coś wrzucało na FB, szkoda że zostało zamknięte, chyba że tylko na wakacje? Póki co nie przyszła żadna odpowiedź, z AP również ale dajmy im czas. Dzięki za kontakt do MOK i oby udało się uzyskać jakieś informacje o tym obiekcie z UM lub z MOK.

Otrzymałem odpowiedź z Archiwum Państwowego w Warszawie, o. w Otwocku.

Szanowny Panie,
Archiwum Państwowe w Warszawie Oddział w Otwocku informuje, że w swoim
zasobie przechowuje następujące jednostki archiwalne dotyczące nieruchomości położonej
przy ul. Kraszewskiego w Otwocku:
78/1 Akta miasta Otwocka z lat 1916-1950, jednostki archiwalne:
- sygn. 4176 pt. Szkic projektowanej szosy mającej połączyć ulicę Majową z ulicą
Kraszewskiego w osiedlu Świder, gm. Letnisko-Falenica powiat warszawskiego, z roku 1937,
- sygn. 4177 pt. Szkic projektowanej szosy od ul. Majowej do ul. Kraszewskiego w granicach
osiedla Świder z lat [1916-1950],
- sygn. 4382 pt. Szkic projektowanej szosy mającej połączyć ulicę Majową z ul. Kraszewskiego
w osiedlu Świder, gm. Letnisko Falenica pow. Warszawskiego z roku 1937;
78/7 Akta gminy Letnisko-Falenica powiat warszawski z lat 1927 – 1952, jednostki
archiwalne:
- sygn. 503 pt. Projekt domu mieszkalnego w Świdrze przy ul. Kraszewskiego własność
Heleny i Jana Szypulskich z roku 1930,
- sygn. 504 pt. Projekt zamienny domu mieszkalnego w Świdrze przy ul. Kraszewskiego
własność Erny Czechowskiej z roku 1935,
- sygn. 505 pt. Projekt zamienny domu mieszkalnego w Świdrze przy ul. Kraszewskiego
własność Erny Czechowskiej z roku 1935,

ul. Górna 7, 05-400 Otwock, tel.: 22 779-38-71
e-mail: apw.otwock@warszawa.ap.gov.pl, www.warszawa.ap.gov.pl

- sygn. 536 pt. Projekt domu odpoczynkowego dla uczennic Gimnazjum Państwowego im.
Marii Konopnickiej w Świdrze przy Szosie Warszawskiej i zbiegu ul. Kraszewskiego z roku
1932;
78/87 Prezydium Miejskiej Rady Narodowej w Otwocku z lat 1950-1976, jednostka
archiwalne sygn. 573 pt. Książka meldunkowa ul. Kraszewskiego 76, 95 w Otwocku z lat
1963-1972.

Ten dom odpoczynkowy dla uczennic Gimnazjum Państwowego chyba odpada bo Szosa Warszawska jest ciut dalej?

Znalazłem wyjaśnienie czym był ten budynek: