Wisła (łac. i ang. Vistula, niem. Weichsel) – najdłuższa rzeka Polski, o długości 1047 km. Jest także najdłuższą rzeką uchodzącą do Morza Bałtyckiego.

Źródła rzeki znajdują się w południowej Polsce, na wysokości 1107 m n.p.m., na zachodnim stoku Baraniej Góry w Beskidzie Śląskim. Zasadniczy kierunek biegu Wisły jest południkowy. Wisła posiada deltę i uchodzi do Zatoki Gdańskiej.

Źródła rzeki znajdują się w południowej Polsce, na wysokości 1107 m n.p.m. (Czarna Wisełka) i 1080 m n.p.m. (Biała Wisełka), na zachodnim stoku Baraniej Góry w Beskidzie Śląskim.

Wisła ma trzy potoki źródłowe: Białą Wisełkę, główny górny bieg Czarną Wisełkę oraz Malinkę. Biała i Czarna Wisełka uchodzą do Jeziora Czerniańskiego, od którego płyną pod wspólną nazwą jako Wisełka. Po złączeniu nurtu z potokiem Malinka płynie już jako Wisła.

W miejscowości Biała Góra koło Sztumu około 50 km od ujścia rozdzielając się na dwa ramiona Leniwka (lewe) i Nogat (prawe), tworzy szeroką deltę zwaną Żuławami. W miejscowości Gdańska Głowa od Leniwki oddziela się w kierunku wschodnim kolejne ramię zwane Szkarpawa w celu ochrony przeciwpowodziowej zamknięte śluzą. Kolejne ramię Martwa Wisła oddziela się w Przegalinie. Uchodzi do Zatoki Gdańskiej.

Do XIV wieku ujście Wisły dzieliło się na główne wschodnie ramię Wisłę Elbląską i mniejsze zachodnie ramię Wisłę Gdańską. Od roku 1371 głównym ramieniem stała się Wisła Gdańska. Po powodzi w 1840 roku tworzy się dodatkowe ramię Wisła Śmiała. W latach 1890-1895 wykonano przekop koło Świbna.

Dorzecze Wisły zajmuje powierzchnię 194 424 km² (w Polsce 168,7 tys. km²). Urzeźbienie dorzecza Wisły charakteryzuje średnie wzniesienie 270 m n.p.m., przy czym przeważająca część dorzecza (55%) położona jest na wysokościach 100-200 m n.p.m.; od 100-300 m zawiera się ponad 3/4 dorzecza. Najwyższy punkt dorzecza leży na wysokości 2655 m n.p.m. (szczyt Gerlach w Tatrach). Cechą dorzecza Wisły jest asymetria – w znacznej mierze konsekwencja kierunku nachylenia Niżu Środkowoeuropejskiego ku północnemu zachodowi i kierunku spływu wód lodowcowych, przy równocześnie znacznej predyspozycji w budowie starszego podłoża. Asymetria dorzecza (prawostronnego do lewostronnego): 73-27%.

Wisła jest połączona za pomocą kanałów z:

* Odrą – Kanałem Bydgoskim, Notecią i Wartą (droga wodna Wisła - Odra)
* Niemnem – Kanałem Augustowskim i Czarną Hańczą
* Dnieprem – Kanałem Dnieprzańsko-Bużańskim i Prypecią.

Źródło [ Wikipedia]

Elektrownia Powiśle – elektrownia uruchomiona w 1904 w Warszawie na Powiślu, znana też pod nazwą Elektrownia Warszawska i Elektrownia Miejska. Elektrownia zbudowana jako prywatna w 1933 dostała się pod nadzór państwowy, w 1937 przejęta przez Zarząd Miasta Warszawy. Elektrownia działała w okresie obrony Warszawy w 1939 i w okresie powstania warszawskiego w 1944. Uruchomiona już w 1945 została zamknięta na początku lat 90. XX wieku.
Historia
Powstała w 1904 na mocy koncesji wydanej przez władze miejskie i rząd carski. Koncesję otrzymał kapitał niemiecki, który powołał w tym celu konsorcjum, w skład którego weszły takie firmy jak AEG i Siemens.

Początkowo w elektrowni pracowały jednakowe 3 generatory, odstawione w 1925, produkcji Siemens Schuckert Werke (SSW) Berlin Siemensstadt, o mocy elektrycznej 500 kW każdy, czyli razem 1,5 MW.

W okresie międzywojennym powołano w Paryżu specjalną spółkę pod nazwą "Compagnie d' Electriciete de Varsovie", chcąc w ten sposób ominąć ustawę elektryczną z 21 marca 1922 w celu czerpania maksymalnych zysków.

Rząd Polski w 1933 został zmuszony rozciągnąć nadzór państwowy nad Elektrownią Warszawską. W 1937 Zarząd Miejski na mocy wyroku sądowego przyjął elektrownię za odszkodowaniem do eksploatacji. W ten sposób przed wybuchem wojny jedna z większych elektrowni (o mocy ok. 83 MW) przeszła w ręce Zarządu Miasta Warszawy.
Elektrownia działała w okresie II wojny światowej. W 1939 w okresie obrony Warszawy elektrownia została uszkodzona i jej prace w końcowym stadium obrony podtrzymywała Stacja Pomp Kanałowych "Warszawa" na Powiślu. W okresie powstania warszawskiego dostarczała energii elektrycznej powstańczym szpitalom, drukarniom i warsztatom.

Elektrownia uruchomiona ponownie już w 1945, została zamknięta w latach 90. XX wieku.
Współcześnie
Elektrownia PowiśleObecnie trwa adaptacja budynków elektrowni i budowa nowych budynków mieszkalnych na jej terenie. W odnowionym budynku po dawnej rozdzielni 30kV wybudowanym w połowie lat 30. uruchomiona została nowa stacja transformatorowa 110/15kV RPZ Powiśle. Przejęła ona zasilanie sieci 15kV Śródmieścia, zasilanej do tej pory z przyelektrownianej rozdzielni 15kV. Pierwsze załączenie pod napięcie nowej stacji nastąpiło w październiku 2007 roku, oficjalne otwarcie 18 marca 2008 roku.

Elektrownia wpisana jest do rejestru zabytków jako zespół Elektrowni Warszawskiej, ul. Elektryczna 2 a, 1902-14, 1922-36, nr rej.: A-430 z 16.12.2004 (rozdzielnia 35(30) kV, rozdzielnia 5/15 kV, keson – podziemny zbiornik wody, hala maszyn i kotłownia nr 2).
Podsumowanie
Budowa turbozespołów nr Tz8 i Tz9 związana była z rozbudową kanałów wody chłodzącej, a te zostały przecięte tunelem Wisłostrady nad Wisłą, otwartym ostatecznie 30 sierpnia 2003 (budowę rozpoczęto w kwietniu 2001) – co ostatecznie przypieczętowało los elektrowni.

Na terenie elektrowni istnieją bunkry z okresu II wojny światowej – zostały zachowane mimo zmiany jej charakteru.

W sumie w elektrowni w okresie jej eksploatacji pracowało 35 różnych kotłów.
Źródło: Licencja: CC-BY-SA 3.0 Inne zdjęcia elektrowni

Port Praski zajmuje powierzchnię 50-ciu hektarów i rozciąga się między ulicami Sokolną, Jagiellońską, Zamoyskiego i Okrzei. Początkowo projekt zakładał wybudowanie pięciu basenów, ostatecznie Port Praski ma ich trzy. Zbudowany został jako port przeładunkowy, lecz stosunkowo szybko jego funkcję przejął‚ Port Żerański. Po zbudowaniu Mostu Świętokrzyskiego trafił‚ w ręce wykonawcy inwestycji, firmy Elektrim, jako rozliczenie kosztów budowy. W latach 90` miało tu powstać nowe centrum Pragi. Obecnie plany stworzenia w tym miejscu przestrzeni rekreacyjnej z deptakami, zagospodarowanym nadbrzeżem i parkiem wiszą w powietrzu i są równie nieuchwytne co stworzenie drugiej linii metra. Rzeczywiste funkcje, jakie pełni obecnie Port Praski, to miejsce dla przystani straży przybrzeżnej, magazyny dla kilku mniejszych firm oraz parking dla barki, której właścicielem jest pewien Szwed, a której przed menelami strzeże groźny pirat ze swoim Pitbulem mieszkający w baraku obok (da się go poznać zaraz po postawieniu nogi na pokładzie łajby).

Ulica Elektryczna w Warszawie – jedna z ulic osiedla Powiśle, biegnąca od ul. ul. Tamka do ślepego końca za linią ul. Zajęczej.
Ulica Elektryczna wytyczona w roku 1892 biegła pierwotnie od ul. Wybrzeże Kościuszkowskie do Leszczyńskiej; w latach 1902-1905 została skrócona do linii ul. Drewnianej, w związku z budową Elektrowni Towarzystwa Elektrycznego "Powiśle".

Koncesję na wystawienie elektrowni otrzymała firma Siemens-Schuckert Werke, jednak ostatecznie wybudowała ją francuska firma Compagnie d'Electricité de Varsovie czyli Towarzystwo Elektryczne; zarządzało ono obiektem do roku 1915 i przejęcia go przez Magistrat.

Zabudowania Elektrowni wypełniły całą parzystą stronę ulicy; systematycznie rozwijała się ona do roku 1939. W roku 1923 doprowadzono z Dworca Kowelskiego bocznicę kolejową wzdłuż ul. Wybrzeże Kościuszkowskie; po przyłączeniu kolejnych terenów wzdłuż ul. Dobrej wzniesiono nowe obiekty. Przed wybuchem II wojny elektrownia osiągnęła moc 108 000 kW. Również w roku 1938 według projektu Konstantego Sylwina Jakimowicza rozpoczęto budowę Kościoła pw. Zmartwychwstania Pańskiego przypisanego numeracji ul. ul. Tamka, jednak nie został on ukończony przed wybuchem wojny.

W roku 1939 i 1944 budynki elektrowni zostały ostrzelane i zbombardowane; w okresie powojennym zabudowania odbudowano, przyłączając do elektrowni nowe tereny wzdłuż ul. Dobrej; za jej ogrodzeniem przepadły niegdysiejsze odcinki ulic Drewnianej, Leszczyńskiej i Radnej; do roku 1974 dotrwała bocznica, wykorzystana także podczas odbudowy mostów Poniatowskiego i średnicowego. Po roku 1996 wraz z budową Mostu Świętokrzyskiego i przedłużeniu ul. Zajęczej wyburzono kilka budynków, planowane są dalsze, udało się oprotestować i wstrzymać skandaliczny pomysł wyburzenia Kotłowni II i III, które zachowały część zabytkowych urządzeń z lat dwudziestych i trzydziestych XX wieku.
Źródło: