Póki co przypisałam do kopca, ale tak być nie powinno. Korekta mile widziana.

do 4elza: Pogrzeb ofiar bombardowania odbył się na Cmentarzu Rakowickim

Mi to wygląda bardziej na teren kościoła na Salwatorze, choć faktycznie ofiary leżą na Rakowicach. „Wojsko austriackie obliczało swą stratę na 8 zabitych i 50 rannych, wśród których był sam marszałek [Henryk] Castiglione. Liczba poległych ze strony miasta daleko była większą. 32 osób zginęło bądź podczas bombardowania, bądź następnie wskutek ran odniesionych. Ilu było rannych, nie da się bliżej oznaczyć. w samym szpitalu leżało ich 20, w pałacu pod »Baranami« 4. A nie jest znaną liczba tych, którzy znaleźli opiekę po domach” (J. Gollenhofer, Rewolucya…, s. 92-93).

Natomiast o samym pogrzebie wypowiedział się tylko jednym zdaniem, przyznając, że wydane po dwóch dniach od bombardowania miasta przepisy policyjne austriackiego gen. Karola Moltke

„Z jednej strony powtarzały […] warunki kapitulacji, nakazując ich spełnienie pod surowemi karami”, z drugiej rozporządzenie to „pozwoliło również na potężny, majestatyczny obchód pogrzebowy 17 ofiar 26 kwietnia, które na krakowskim spoczęły cmentarzu” (J. Gollenhofer, Rewolucya…, s. 94-96).

Za to w Dodatku do książeczki zestawił, na podstawie informacji podanych przez miejscowe gazety, nazwiska i znane mu imiona wszystkich 32 ofiar po stronie miasta, stawiając gwiazdkę przy 17 zmarłych, pochowanych podczas pogrzebu, którego pierwsze chwile utrwalił na płótnie Józef Zajączkowski:

„Emigranci:
Hulewicz Jan, oficer polski, poległ na rogu rynku i ulicy Floryańskiej.
Wojciechowski Franc[iszek], uczeń uniw[ersytetu] paryskiego, zamordowany w domu Wodzickich.
Jakubowski.
Koryciński.
Otto Jan.
Korzebski.
Przypadkowo przebywający w Krakowie:
Zieliński Julian, akademik z Tarnowa, poległ na rynku.
Loserth Jan, subiekt handlowy z Śląska austriackiego, zamordowany przez żołnierzy.
Fergusson Julian, uczeń z Warszawy, zamordowany w domu Wodzickich.
Krakowianie:
Parzelski Ignacy, uczeń Uniwersytetu, poległ na rogu rynku i ulicy Floryańskiej.
Mendrzykowski Jacenty, 10-letnie dziecko, zabite bagnetem od żołnierzy.
Janikowski Kazimierz, krawiec, zastrzelony w oknie I-go piętra na ulicy Grodzkiej, l[at] 35, w czasie odwrotu wojsk austriackich.
Różycki Jan Kanty, czeladnik krawiecki.
Duński Józef, krawiec, zastrzelony na ul. Grodzkiej.
Nowicki Walenty, służący.
Złobczyński Jan, piekarz, poległ na Kleparzu.
Schachner Jan, pieczętarz, poległ na ul. Grodzkiej, już po kapitulacji.” (J. Gollenhofer, Rewolucya…, s. 107-108).

Na obrazie „z postaciami portretowanemi współczesnych znakomitości”, jak zapisano w tymczasowym katalogu obrazów i rzeźb krakowskiego Muzeum Narodowego, przedstawił Zajączkowski uczestniczących w pogrzebie obywateli, wśród których, na pierwszym planie po prawej, można rozpoznać m.in. księcia Stanisława Jabłonowskiego i hrabiego Adama Potockiego, a z lewej strony obrazu (jako trzeciego od lewej) autora malowidła, w rozmowie z dwoma innymi uczestnikami zgromadzenia, co zdaje się potwierdzać przypuszczenie, że i on wziął w nim udział, a tym samym opisywany obraz można uznać za dokument z epoki. W głębi, po prawej, artysta namalował zbliżający się do przygotowanej zawczasu wielokomorowej mogiły kondukt żałobny z niesionymi na barkach osób różnych stanów, w tym także kobiet, siedemnastoma trumnami, na których „były czapeczki czerwone, krakuski z piórem pawim i girlanda kwiatów”, jak zapamiętał Fryderyk Hechel (Kraków i ziemia krakowska w okresie Wiosny Ludów, Wrocław 1950, s. 159). Wśród oczekujących na rozpoczęcie pogrzebowej modlitwy można rozpoznać po ubiorach zarówno księży wyznania rzymskokatolickiego (z biskupem w centrum tej grupy) jak i wyznawców wiary Mojżesza (w centrum obrazu). Za przygotowaną do pochówku mogiłą – tłum licznie zgromadzonych osób (mieszkańców Krakowa i okolic oraz żałobników przybyłych na tę milczącą manifestację z innych miejscowości). Za cmentarzem, w odległym planie, widać charakterystyczne wzgórze z kopcem Kościuszki – symbolem pamięci o bohaterze i narodowych zrywach niepodległościowych Polaków.