Koloruj
 | Polska › woj. mazowieckie › powiat mławski › Radzanów › pl. Piłsudskiego › Synagoga |
1992 , Elewacja frontowa synagogi za czasów działania biblioteki.
|
Na stronie od 2023 czerwiec
2 lata 10 miesięcy 0 dni |
Nowa synagoga w Radzanowie – znajduje się w https://pl.wiki..._m%C5%82awski)"
Historia
Murowana synagoga została wybudowana w latach https://pl.wikipedia.org/wiki/1875">1875-https://pl.wikipedia.org/wiki/1904">1904, na miejscu https://pl.wiki...a_w_Radzanowie">starszej drewnianej synagogi, w południowo-wschodnim narożniku rynku. Autorem projektu budynku był https://pl.wiki...wiki/Architekt">architekt powiatu mławskiego Zygmunt Kmita, któremu przypisuje się również projekt https://pl.wiki..._Bie%C5%BCuniu">synagogi w Bieżuniuhttps://pl.wiki...cite_note-:1-1">[1]. Synagoga została poważnie uszkodzona w czasie https://pl.wiki...iki/Po%C5%BCar">pożaru miasta w https://pl.wikipedia.org/wiki/1907">1907https://pl.wiki...ie#cite_note-2">[2]. Jej odnawianie trwało do https://pl.wikipedia.org/wiki/1914">1914. Podczas https://pl.wiki..._%C5%9Bwiatowa">II wojny światowej, w styczniu https://pl.wikipedia.org/wiki/1942">1942 miejscowi https://pl.wiki.../wiki/%C5%BByd">Żydzi deportowani zostali do getta w https://pl.wiki...iki/M%C5%82awa">Mławie, a synagoga została zdewastowana. Po wojnie w budynku synagogi mieścił się magazyn nawozów. Od 1986 do 2001 funkcjonowała w nim gminna https://pl.wiki...iki/Biblioteka">biblioteka. Obecnie budynek nie jest użytkowanyhttps://pl.wiki...cite_note-:0-3">[3].
Opis[edytuj |
Budynek synagogi został wzniesiony z cegły na fundamencie z kamieni łączonych zaprawą wapienną i gliną. Jest to budowla https://pl.wikipedia.org/wiki/Nawa">jednonawowa na planie prostokąta (10,65 m na 14,50 m), o czterech ośmiobocznych słupach wspierających https://pl.wiki..._(budownictwo)">strop, a także trójosiowej https://pl.wiki...rg/wiki/Fasada">fasadzie od strony zachodniej. Synagoga jest https://pl.wiki...(architektura)">orientowana. W zachodniej części budynku znajduje się https://pl.wiki...Wiatro%C5%82ap">przedsionek, z którego prowadzi wejście do sali modlitewnej. Oryginalnym elementem zdobniczym synagogi są https://pl.wiki...uk_podkowiasty">podkowiaste łuki https://pl.wiki...iki/Mauretania">mauretańskie, nawiązujące do architektury starozakonnej z krajów Europy Zachodniej z XIX w. Stąd określenie styl mauretańskihttps://pl.wiki...ie#cite_note-4">[4]. We wnętrzu budynku zachowała się drewniana https://pl.wiki...iki/Balustrada">balustrada galerii dla kobiet (tzw. https://pl.wiki.../wiki/Babiniec">babiniec), a także stylizowane https://pl.wiki.../%C5%BByrandol">żyrandole i https://pl.wiki...g/wiki/Kinkiet">kinkietyhttps://pl.wiki...cite_note-:1-1">[1]https://pl.wiki...cite_note-:0-3">[3].
Synagoga jest wpisana do https://pl.wiki..._zabytk%C3%B3w">rejestru zabytków nieruchomych województwa mazowieckiego