Ceglany jaz u ujścia Liwy do Nogatu, wybudowany w 1852 roku w korpusie wału przeciwpowodziowego. Powstał jako część większego założenia, mającego na celu skierowanie większej ilości wody do Wisły (kosztem Nogatu) oraz zabezpieczenie Żuław Elbląskich przed powodziami. Składało się ono z przekopu Nogatu wraz z jazem (4km na północ, koło wsi Piekło - widoczny na zdjęciu satelitarnym) oraz systemu wałów przeciwpowodziowych.

Wieki Upust został wzniesiony w celu uzyskania kontroli nad poziomem wody w Nogacie, poprzez regulację odpływu z Liwy. Posiada dwa przepusty w formie sklepionych tuneli, na których znajdują się obecnie stalowe wrota przeciwpowodziowe. Po podwyższeniu wałów wiślanych w 1879 roku, jaz przebudowano a na górze poprowadzono lokalną drogę do Sztumu (dziś DW 603). W latach 1912-15 wybudowano obok stopień wodny Biała Góra na nowym przekopie Nogatu i jednocześnie odcięto od Wisły stary przekop. W latach 30. XX wieku, od strony ujścia, przy wylocie lewego tunelu jazu, dobudowano niewielką śluzę dla małych statków (obecnie nieużywana).

Źródło: