Pierwsze wzmianki w dokumentach historycznych o Szczebrzeszynie pochodzą z 1352 r., z listu Kazimierza Wielkiego, który obozował z wojskiem pod Szczebrzeszynem w trakcie wyprawy wojennej na Litwinów; wspomina w tym piśmie o istnieniu miasta i zamku. Wieżę obronną wzniósł tutaj w końcu XIV wieku Dymitr z Goraja herbu Korczak, który otrzymał dobra szczebrzeszyńskie od Ludwika Węgierskiego w 1379 roku. W 1462 roku włości przeszły w ręce Tarnowskich jako wiano bratanicy Dymitra i Tarnowscy posiadali go do 1515 roku. W 1507 na zamku zebrał się sejmik ziemi chełmskiej. W 1555 roku Szczebrzeszyn przeszedł w posiadanie Górków. Mieli oni tu swoją rezydencję do 1593 roku, kiedy kupil ją Jan Zamoyski. W 1583 r. zamek szczebrzeszyński został spalony przez okoliczną szlachtę, niezadowoloną z zależności lennej. Z dymem poszły wówczas wszystkie dokumenty przechowywane na zamku. Pozostała po nim tylko dwukondygnacyjna kamienna wieża, która w XVIII w. służyła jako miejsce sąd grodu szczebrzeszyńskiego, a w XIX i XX w. była zwykłym budynkiem mieszkalnym i stanowiła własność prywatną, popadającą w coraz większą ruinę, aż została całkowicie opuszczona w poł. lat 70. XX w.

Badania nie wykazały istnienia innych zabudowań przy wieży, prawdopodobnie też nie była poważniej przebudowywana w okresie istnienia. Wieża o planie prostokąta o bokach 7,6x10,4 metra pierwotnie miała co najmniej trzy kondygnacje, obecnie jednak zachowane mury sięgają drugiej kondygnacji.

Ruiny znajdują się na cyplu wcinającym się w dolinę Wieprza. Badania prowadzono tu w latach 1978-1979 i w 1981 roku, jednak nie wyjaśniły one wszystkich kwestii, które jeszcze mogłyby zostać ujawnione. W 2017 r. „Wzgórze Zamkowe” zostało przejęte przez Gminę Szczebrzeszyn. Roboty budowlane rozpoczęto wiosną 2022 r. Postępowały bardzo wolno, ze względu na zły stan techniczny tej kamiennej budowli. Latem, w trakcie odsłaniania dolnej części północnej ściany wieży (w celu jej wzmocnienia jej fundamentów i konstrukcji) odsłonięto otwór wejściowy do tunelu biegnącego od północnej ściany wieży w kierunku zachodnim, do fosy zamczyska, ale tam nie odnalezione jego wyjścia. Wejście do tunelu z wnętrza wieży zamkowej zostało wykonane w jej dolnej kondygnacji, poprzez rozkucie północnej ściany, na poziomie ok. 2 m od powierzchni gruntu obsypującego budynek. Tunel został wydrążony w lessowym podłożu i nie posiada obudowy zabezpieczającej. Jego wysokość sięga do ok. 1,5m – 1,8m, a szerokość wynosi ok. 1,2-1,5m. Wejście do tunelu w jego obecnym stanie, bez odpowiednich zabezpieczeń jest bardzo niebezpieczne. Dlatego też nie doszło do eksploracji jego wnętrza, a wejście do tunelu zostało zabezpieczone, aby nie kusić amatorów sensacji i przygód do wejścia w tunel i jego penetracji. Chronologia powstania tunelu nie jest znana. Żadne źródła historyczne o nim nie wspominają. Mógł powstać jeszcze w średniowieczu, ale miejscowe przekazy mówią, że wykonali go partyzanci podczas II wojny światowej, kiedy ukrywali się na „Wzgórzu Zamkowym”, w celu umożliwienia sobie ucieczki z tego miejsca w przypadku zagrożenia ze strony Niemców.