Otwarcie w 1867 roku w Bytomiu męskiego Gimnazjum Humanistycznego nie rozwiązało problemu braku średniej szkoły dla dziewcząt w mieście. Z inicjatywy ks. J. Szafranka powstała więc w 1869 roku Średnia Katolicka Szkoła Żeńska (Höhere Katholische Töchterschule).



Do jej zorganizowania sprowadzone zostały do Bytomia Siostry Szkolne de Notre Dame. Na potrzeby szkoły w latach 1872-1873 zbudowano nieistniejący obecnie gmach na terenie dzisiejszego placu Sobieskiego. W roku 1879, w związku z trwającym Kulturkampfem, siostrom uniemożliwiono prowadzenie placówki. Do Bytomia wróciły dopiero w 1892 roku. Dla odnowionej wtedy Höhere Katholische Töchterschule wzniesiono nowy gmach przy Piekarerstraße (dzisiaj ul. Piekarska), oddany do użytku w maju 1894 roku. Autorem projektu najstarszej części, historyzującej w wyrazie, pokrytej od frontu żółtą, glazurowaną cegłą, był P. Jackisch.



Budynek był stopniowo rozbudowywany. Najpoważniejsze przekształcenia nastąpiły w roku 1909 (zachowując pierwotny wystrój fasady, przedłużono go wówczas wzdłuż ul. Piekarskiej na południe) oraz w roku 1927 (według projektu znanego bytomskiego architekta Theodora Ehla dobudowano skrzydło północne na rogu Piekarerstraße i Große Blottniza Straße - obecnie róg ulic Piekarskiej i Piłsudskiego). Nowoczesna, funkcjonalistyczna z motywami ekspresjonizmu część północna dzięki zastosowaniu podobnego materiału elewacyjnego - żółtej cegły klinkierowej - zgrabnie harmonizuje z neogotyckim frontem wcześniejszego budynku.



Znalazła się tu sala gimnastyczna, szereg pracowni przedmiotowych oraz aula - kaplica szkolna. Razem z mniej reprezentacyjnym skrzydłem wschodnim i innymi zabudowaniami powstał w ten sposób cały kompleks budynków z trzech stron otaczających obszerne podwórze. Siostry pomieściły tu między innymi internat dla uczennic (Schülerinnenheim), przedszkole i Szkołę Gospodarstwa Domowego (Haushaltsgewerbeschule) oraz średnie szkoły żeńskie: niższą - Theresien-Mittelschule oraz wyższą - Liceum Świętej Jadwigi. W 1924 roku uczyło się tu 1600 dziewcząt. Nacisk na szkolnictwo wyznaniowe po dojściu do władzy hitlerowców sprawił, iż zakon zmuszony został do zamknięcia szkoły.



W roku 1939, po zakupieniu kompleksu budynków przez władze miasta, zajęły je, przeniesione ze zbyt ciasnego budynku przy obecnej ul. Jagiellońskiej, miejskie średnie szkoły żeńskie - niższa (Städtische Mittelschule für Mädchen) oraz wyższa (Städtische Oberschule für Mädchen - Humboldtschule). Po II wojnie światowej w budynku działało między innymi Państwowe Gimnazjum i Liceum Żeńskie, przekształcone potem w istniejące do 1978 roku I Liceum Ogólnokształcące im. L. Radziejewskiej. Wreszcie w latach 1983 - 2006 funkcjonował tu Zespół Szkół Medycznych.



Obecnie znajdują się tutaj wydziały Śląskiego Uniwersytetu Medycznego (wejście od ul. Piekarskiej) oraz Zasadnicza Szkoła Zawodowa nr 9 (wejście od ul. Piłsudskiego). We wszystkich budynkach dawnego kompleksu Sióstr Szkolnych zachowały się w lepszym lub gorszym stanie stale elementy wyposażenia wewnętrznego, np. stolarka, klatki schodowe. Ciekawostką jest winda osobowa zbudowana w roku 1928 w skrzydle wschodnim. Po 1945 roku zamurowana i zapomniana. Jej kabina nadal wisi - tak jak się zatrzymała kilkadziesiąt lat temu - na poziomie strychu.



Tekst zaczerpnięty z publikacji: „Zabytkowe budynki szkolne Śródmieścia Bytomia" Tomasza Śmiałka.