Propagatorem domów podcieniowych był Maciej Radomicki – dziedzic miasta Rakoniewice w latach 1695 – 1729. Radomicki – wojewoda inowrocławski, propagował budowę domów podcieniowych ze względu na ich przydatność w zabudowie handlowo-rzemieślniczej i ze względu na ich reprezentacyjny wygląd.

Zabudowa Rakoniewic różniła się od większości miast wielkopolskich. Domy ustawione były szczytami do ulicy. Elementem znamiennym były wystające piętra wsparte na pięknie zdobionych podcieniach.

Przeciętny dom miał 17 m długości (bez podcienia) i 6-7 m szerokości. Składał się najczęściej z dwóch izb na parterze przedzielonych na środku ciemną kuchnią oraz z jednego lub dwóch pokoi na poddaszu. Wzdłuż domu na parterze prowadziła długa sień. Przedni pokój służył najczęściej jako warsztat lub sklep. Warsztat rzemieślniczy był ściśle zespolony z mieszkaniem majstra. Było to miejsce sprzedaży wytworzonych produktów i mieszkanie czeladzi.

Do dnia dzisiejszego przetrwały tylko cztery domy podcieniowe – na północnej stronie rynku – dom pastora nr 2 i pod nr 5 dom bednarza. Na zachodniej stronie rynku – dom nr 41 dawny zajazd przebudowany na kuźnię, a pod nr 40 była piekarnia.

Źródła

* Hoffmann G. Zarys szkolnictwa i środowiska Rakoniewickiego. Grodzisk Wlkp. 2005. ISBN 83-60114-05-6

Wielkopolskie Muzeum Pożarnictwa w Rakoniewicach jest jedną z najstarszych tego typu placówek w Polsce. Powstało w 1974 roku dzięki staraniom Władz Miasta, działaczy PTTK oraz Ochotniczej i Zawodowej Straży Pożarnej. Od 1995 roku stanowi Oddział Zamiejscowy Centralnego Muzeum Pożarnictwa w Mysłowicach. Mieści się w dawnym zborze ewangelickim z 1763 roku. W Muzeum znajduje się około 4-tysiące eksponatów dokumentujących tradycje i historię Straży na terenie Wielkopolski są to m.in. 24 sikawki konne (lata 1786 – 1923), hełmy - najstarsze skórzane do współczesnych, motopompy najstarsze z lat 30-tych, 24 sztandary (lata 1886 – 1997). Samochody strażackie 25 wozów (lata 1927 – 1986) i sprzęt ciężki prezentowane są w pawilonach wystawienniczych.
W Muzeum prezentowane są również eksponaty z państw – miast współpracujących z Rakoniewicami tj. z Niemiec, Danii, Holandii, Litwy, Belgii, Węgier, Ukrainy oraz Rosji.

Kościół poewangelicki został zbudowany w 1662 r. dla kolonistów niemieckich, którzy osiedlili się w okolicy i mieście Polski Freystadt (Rakoniewice). Koloniści niemieccy byli w przeważającej większości wyznania luterańskiego i nazywali siebie Augsburczykami. Szachulcowa konstrukcja kościoła została wzniesiona z drewna z okolicznych lasów oraz z gliny. Ten w pośpiechu i z nietrwałego materiału budowany kościół musiano już dwadzieścia lat później wyremontować.Wokół kościoła był cmentarz. Pod koniec XVIII wieku zabrakło miejsca na przykościelnym cmentarzu, dlatego w północnej stronie miasta powstał nowy cmentarz ewangelicki.
W 1781 r. dobudowano do kościoła wieżę – wcześniej przepisy zabraniały budowania wież na ewangelickich kościołach. Do pierwotnej prostokątnej halowej nawy dobudowano od zachodniej strony drewnianą, oszalowaną wieżę na rzucie kwadratu. Na wieży umocowano zegar z oryginalnym mechanizmem z 1781 roku. Dach i kopułę hełmu wieży pokryto gontami. Hełm wieży na której zamontowano dzwony zakończony jest iglicą.

Układ przestrzenny miasta Rakoniewice podyktował w ogólnym zarysie Krzysztof Grzymułtowski – ówczesny dziedzic Rakoniewic. Wytyczył rynek stosunkowo duży – 112×120 m. ulice i parcele. Założenia urbanistyczne: plan domu i typ podcieniowego rynku zostały ustalone pod koniec XVII w. Rynek okalały drewniane domy podcieniowe o dachach dwuspadowych lub łamanych, krytych gontem. Odznaczały się wysokim poziomem sztuki ciesielskiej. Tradycja średniowiecznego typu domków podcieniowych podtrzymywana była zarządzeniami właścicieli miast, popierających podcienia zarówno ze względu na ich przydatność w zabudowie handlowo – rzemieślniczej jak i na reprezentacyjny wygląd. Niestety częste pożary w latach 1708, 1754, 1877 oraz w 1927 likwidowały całe ciągi zabudowy. Do dnia dzisiejszego ocalały jedynie 4 domy podcieniowe na dzisiejszym placu Powstańców Wielkopolskich, które świadczą o historii miasteczka.
Źródła
ks. W.Pawelczak, mgr Zenon Molski. Rakoniewice w latach okupacji 1939-1945. Poznań 1992, s. 5-6