Historia obecnego wieloodziałowego Muzeum Narodowego w Poznaniu rozpoczęła się w roku 1857. Wtedy właśnie powstało Muzeum Starożytności Polskich i Słowiańskich w Wielkim Księstwie Poznańskim, założone przez Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk.W latach 70. XIX dołączono spuściznę Seweryna Mielżyńskiego. Mielżyński gromadząc kolekcję, w roku 1870 zakupił zbiory Edwarda Rastawieckiego a rok później przekazał kolekcję miłosławską. Na terenie zakupionym przez S. Mielżyńskiego dla Towarzystwa wybudowano nową siedzibę - pierwsze w Poznaniu muzeum, które zostało uroczyście otwarte w 1882 roku. Wyeksponowano w nim zgromadzone zbiory. W roku 1881 Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk nadało mu imię Mielżyńskich.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości po zaborach przemianowano je w 1919 roku na Muzeum Wielkopolskie - pierwsze w niepodległej Polsce muzeum publiczne.

W okresie międzywojennym, we wyniku komasacji zbiorów niemieckich i Muzeum im. Mielżyńskich oraz intensywnej polityki zakupów zbudowano nowoczesną ekspozycję malarstwa i rzeźby, jedną z najbogatszych w II Rzeczpospolitej. Utworzono jednocześnie dwa autonomiczne oddziały: Muzeum Archeologiczne z siedzibą w gmachu PTPN i Muzeum Przyrodnicze przy Ogrodzie Zoologicznym.

Dalej w