starsze
nowsze
1
1+
2-
2
2+
3-
3
3+
4-
4
4+
5-
5
5+
6-
6
oceń zdjęcie | skomentuj ocenę | 4 głosy | średnia głosów: 6

Polska woj. pomorskie Gdańsk Śródmieście ul. Świętojańska Kościół św. Jana - Nadbałtyckie Centrum Kultury Wnętrze kościoła

5 lipca 2024 , Nadbałtyckie Centrum Kultury znajdujące się wewnątrz kościola, witraź z imionami donatorów albo zasluźonych.
NAHMEN DER VORSTE BENEMEISTER 1600
W ówczesnym języku niemieckim (w dialekcie gdańskim) oznacza to: „Imiona przełożonych i budowniczych (zarządców) 1600”.

Nahmen der Vorste[her]: Imiona przełożonych (zarządców kościoła).
Benemeister: Jest to zniekształcony lub lokalny zapis słowa Baumeister. W kontekście ówczesnych gdańskich kościołów nie chodziło o architektów, lecz o gospodarzy kościelnych (prowizorów), którzy odpowiadali za finanse i remonty budynku.

Nazwiska na witrażu
Lista zawiera kluczowe postacie ówczesnego życia publicznego Gdańska:

Jacob Mindach i Lorenz Lange: Byli to wybitni mieszczanie, którzy w 1600 roku pełnili funkcję zarządców właśnie tego kościoła.
Abraham van Block (Abraham van den Blocke): To najciekawsze nazwisko na liście. Był to słynny gdański architekt i rzeźbiarz pochodzenia flamandzkiego. Jest autorem ołtarza głównego w tym kościele, a także słynnej Złotej Bramy w Gdańsku. Jego obecność na liście pokazuje, że w 1600 roku należał do grona przełożonych nadzorujących odnowę kościoła.

Ten witraż jest rzadkim świadectwem tego, kto zarządzał kościołem św. Jana w okresie jego największego rozkwitu około 1600 roku.
Tekst stworzony za pomocą AI ☺

Skomentuj zdjęcie
Pomuchelskopp
+1 głosów:1
Moim zdaniem "Nahmen der Verstorbenen Meister" = nazwiska zmarłych mistrzów. Tylko, że wówczas nie zgadza się data 1600, bo Abraham van den Blocke, Hans Strakofsky czy Willem Barth zmarli sporo po tej dacie.
2026-04-17 09:08:53 (17 godzin temu)
do Pomuchelskopp: Nieznalazlem, czy niezauwaźylem u tego witraźu źadnej informacji. Na sieci teź brakuje coś konkretnego na jej temat. Więc....wczoraj tak prubnie sobie troche pogadalem z AI ☺ Więc uźylem tekstu, który mi zaproponowala. Niewątpie źe teraz, jak jest diskusia rozpęta, się znajdą nowe informacjie. Mamy tu sporo specialistów od podobnych zagadek, i opis zawsze moźna uzupelnić albo zmnienić ☺
2026-04-17 09:14:25 (16 godzin temu)
do Pomuchelskopp: Z drógiej strony, jest pytanie, czy ten witraź się poprzednio nieznajdowal w inym budynku.
2026-04-17 10:24:37 (15 godzin temu)
ZPKSoft
+1 głosów:1
do Pomuchelskopp: To, że zmarli po 1600 r. nie przesądza ich wymienienia na witrażu. Może oznaczać, że witraż powstał po ich śmierci i wstecznie podano datę ich zarządu czy donacji.
2026-04-17 10:55:20 (15 godzin temu)
vetinari
Na stronie od 2014 czerwiec
11 lat 9 miesięcy 27 dni
Dodane: 17 kwietnia 2026, godz. 9:03:36
Autor zdjęcia: vetinari
Rozmiar: 2340px x 3000px
Aparat: Canon EOS 200D
Obiektyw: Canon EF-S 18-135mm f/3.5-5.6 IS
1 / 80sƒ / 5.0ISO 50053.0 mm (35 mm eq)
0 pobrań
38 odsłon
6 średnia ocen
Poprzednie i następne zdjęcia vetinari
Obiekty widoczne na zdjęciu
Wnętrze kościoła
więcej zdjęć (61)
Zbudowano: 1377
Dawniej: St. Johanniskirche
Zabytek: 442 (d.317 / 27.02.1967)
Kościół św. Jana w Gdańsku (Główne Miasto ul. Świętojańska 50).

Budowę kościoła rozpoczęto około 1377 w miejscu wybudowanej w 1353 kaplicy św. Jana.

Etapy rozbudowy kościoła:

do 1415 wybudowano korpus zachodni (halowy), jednonawowe prezbiterium i transept
w latach 1450 - 1463 podwyższono halę, rozbudowano prezbiterium do trzech naw,
w latach 1463 - 1465 przesklepiono całe wnętrze.
w 1453 próbowano podwyższyć wieżę, jednak wobec sprzeciwu Krzyżaków sprawa ta została odsunięta w czasie i zrealizowana dopiero po wojnie trzynastoletniej
w 1679 zdjęto szczyty i ustawiono potężne przypory wschodniej ściany, by uratować ją przed osunięciem (fundamenty były osłabione na skutek grzebania zwłok w ośmiu warstwach pod posadzką kościoła).
Kościół ten stanowił do 1945 swoiste muzeum z ekspozycją wielu wspaniałych dzieł sztuki. Najważniejsze z nich to:

gotyckie Ukrzyżowanie z 1482 i dwa rzędy ław
renesansowy ołtarz z piaskowca i marmuru (z białym orłem we fryzie) o wysokości 12 m autorstwa Abrahama van den Blocka z 1611
barokowe organy wielkie (z lat 1629 - 1745) i małe (1685 - 1761), kazalnica, halle straganiarzy, żeglarzy, murarzy i rodzin: Schopenhauerów i Muhlów oraz loża kata
elementy wystroju (23 lichtarze z reflektorami, pająk, biblioteka, mosiężne baptysterium, zegar na wieży) - fundowane w większości przez Zachariasza Zappio (zm. w 1680) i jego żonę.

Po II wojnie światowej większość wyposażenia została przeniesiona do Kościoła Mariackiego w Gdańsku. Kościół nie został po wojnie przejęty na cele kultu religijnego, przez wiele lat niszczał, stanowił także scenografię dla filmów wojennych (m.in. Kolumbowie w reżyserii Janusza Morgensterna według powieści Romana Bratnego - Kolumbowie. Rocznik 20), skutkiem czego popadał w dalszą ruinę.

Obecnie jest wyremontowany z zewnątrz, natomiast wnętrze pozostało zabezpieczoną ruiną. Odbywają się w nim koncerty i wystawy organizowane przez Nadbałtyckie Centrum Kultury, a także niedzielne msze święte (o godz. 12) Duszpasterstwa Środowisk Twórczych Archidiecezji Gdańskiej. Liturgia sprawowana jest w językach: kaszubskim, niemieckim i polskim.

W roku 2006 mroczne i przytłaczające swoim ogromem wnętrze kościoła było scenerią dla spektakli teatralnych X Festiwalu Szekspirowskiego [1].

Obecnie kościół czeka duża renowacja, która spowoduje zamknięcie świątyni na ponad rok. Po zakończeniu renowacji zaczną wracać będące obecnie w innych kościołach obiekty.
ul. Świętojańska
więcej zdjęć (341)
Dawniej: Johannisgasse