Budynek Dyrekcji Kolei Państwowych, a właściwie kompleks 7 obiektów (pięciu połączonych ze sobą biurowców i dwóch budynków mieszkalnych, spełniających po drugiej wojnie światowej funkcję budynków biurowych, jeden z nich do chwili obecnej) o łącznej kubaturze 101 tys. m³, mieszczący się w Warszawie przy ul. Targowej 74, róg ul. Wileńskiej i al. Solidarności oraz naprzeciwko obecnego dworca PKP Warszawa Wileńska i cerkwi Świętej Równej Apostołom Marii Magdaleny, powstał w latach 1928-1929 według projektu Mariana Lalewicza, w stylu modernistycznym z pewnymi elementami klasycyzmu, przypominającego szereg monumentalnych gmachów sprzed rewolucji październikowej w Petersburgu. Wykonawcą było Towarzystwo Akcyjne Zakładów Przemysłowych Budowlanych Fr. Martens i A. Daab[1]. Zachował się wolno stojący przy wejściu do budynku dorycki portyk w formie antycznej świątyni oraz interesujący wystrój niektórych wnętrz w stylu art déco, np. dwóch holi i wydzielonej części dla kierownictwa.



Za kompleksem budynków Dyrekcji Kolei zlokalizowany był Dworzec Petersburski, który został spalony w 1915 przez opuszczających Warszawę Rosjan.



Całość nawiązuje formą do pobliskiego zespołu kolejowych domów mieszkalnych przy ul. Targowej 70.



W budynku kolejno mieściły się:

1929-1939 – Dyrekcja [Okręgowa] Kolei Państwowych

1939-1944 – m.in. Komenda Dzielnicowa (Abschnittswache Praga [lub Ost]) Policji Porządkowej (Ordnungspolizei – OrPo)[2]

1944-1945 – władze stołeczne oraz pierwsza redakcja "Życia Warszawy"[3]

1945 – pierwsza siedziba w wyzwolonej Warszawie centralnych władz państwowych (Krajowej Rady Narodowej oraz Rządu Tymczasowego Rzeczypospolitej Polskiej a następnie przekształconego w Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej, oraz szeregu ministerstw)

1945-1975 – Dyrekcja Okręgowa Kolei Państwowych

1946-1975 - Najwyższa Izba Kontroli

1975-1998 – Centralna Dyrekcja Okręgowa Kolei Państwowych

1998-2001 – Sektor Infrastruktury Kolejowej PKP

1998-2001 – Dyrekcja Okręgu Infrastruktury Kolejowej

od 2001 – spółka PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.

od 2002 – Oddział Regionalny PKP Polskie Linie Kolejowe S.A.



W kompleksie mieścił się też Centralny Zarząd Przemysłu Motoryzacyjnego.



Obiekt stanowi część kompleksu budynków DKP, z wjazdem od ul. Wileńskiej 2-4, wejściem również od al. Solidarności. Wybudowany jako budynek mieszkalny. W 1944 w budynku mieściła się redakcja dziennika "Życie Warszawy", następnie przez wiele lat Oddziału Mostowego PKP. Obecnie mieszczą się w nim:



Sekcja Krajowa Kolejarzy NSZZ "Solidarność"

Związek Zawodowy Dyżurnych Ruchu PKP

Federacja Związków Zawodowych Pracowników Automatyki i Telekomunikacji PKP

Związek Zawodowy Pracowników Warsztatowych

Krajowy Sekretariat Kolejarzy NSZZ "Solidarność 80"

Ogólnopolski Związek Zawodowy Straży Ochrony Kolei

Związek Zawodowy Drużyn Konduktorskich w RP

Związek Zawodowy Dyspozytorów PKP

Autonomiczny Ogólnopolski Związek Zawodowy Pracowników Zatrudnionych u Pracodawców Spółek Grupy PKP S.A.



Źródło

/p>

W końcu XVIII przy Targowej istniało już 71 drewnianych domów oraz 1 dom murowany. Należała wtedy do najludniejszych ulic Warszawy. W czasie insurekcji kościuszkowskiej, po wkroczeniu do Pragi wojska rosyjskie spaliły część zabudowań.. W 1808 wyburzono kolejne domy, głównie po zachodniej stronie ulicy. Dalszy rozwój ulicy skutecznie wstrzymał rozkaz Napoleona, który zakazał budowania murowanych domów na przedpolu przyczółka praskiego. Zburzono też wówczas ratusz praski oraz ratusz skaryszewski. W czasach Królestwa Polskiego jedynie część ul. Wołowej uwzględniono w planach odbudowy. Powstało 7 domów murowanych i ok. 50 drewnianych.

Przez cały XIX ulica stanowiła centrum Pragi. Lata 60. to czas wzmożonego rozwoju i przebudowy. W 1866 przeprowadzono tory dla tramwaju konnego. Po przeprowadzeniu linii Kolei Petersburskiej i Terespolskiej oraz ukończeniu w 1864 Mostu Kierbedzia sytuacja ulicy Targowej mocno się zmieniła. Jeszcze w 1880 na ulicy kwitło targowisko. Przeważał handel hurtowy, który zaopatrywał targi miejskie. Głównymi towarami były: bydło, trzoda chlewna, konie, bryczki, drewno opałowe, uprzęże oraz zboże. Po likwidacji targowiska na jego miejscu urządzono skwery i ułożono chodniki. Na przełomie XIX i XX stulecia wzniesiono na rogu Białostockiej domy dla kolejarzy. W 1909 tramwaj konny zastąpiono elektrycznym.

W 1916 do Targowej przyłączono ulicę Wołową. W latach 1926-1928 wybudowano budynek Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych. W 1928 wzniesiono wiadukt Kolei Średnicowej, zdobyty w czasie powstania warszawskiego przez powstańców.

Po II wojnie światowej ulica Targowa jako stosunkowo mało zniszczona stała się główną siedzibą władz miasta. Przeprowadzono przez nią pierwszą powojenną linię tramwajową. Swoją siedzibę znalazło tu również Polskie Radio, "Życie Warszawy" oraz Rząd Tymczasowy (budynek Dyrekcji Okręgowej Kolei Państwowych).

Wikipedia