Wilczy Szaniec (niem. Wolfsschanze) – w latach 1941-1944 kwatera główna Hitlera i Naczelnego Dowództwa Sił Zbrojnych (OKW) w lesie gierłoskim, na wschód od leżącej na skraju lasu wsi Gierłoż i 8 km na wschód od Kętrzyna (obecnie w woj. warmińsko-mazurskim). Wilczy Szaniec był jedną z kwater głównych Hitlera (niem. Führerhauptquartier – FHQ) , gdzie w 1944 r. dokonano nieudanego zamachu na jego życie.
"Wilczy Szaniec" przecinała linia kolejowa i równoległa do niej szosa Gierłoż – Parcz. Kwatera miała powierzchnię 250 ha i otoczona była pierwotnie zasiekami a następnie także polem minowym. Co kilkaset metrów ustawione były kilkunastometrowej wysokości drewniane wieże obserwacyjne, a na terenie suchym także betonowe stanowiska ckm. Do kwatery prowadziły trzy strzeżone wartowniami wjazdy. Wartownia zachodnia znajdowała się na skraju lasu na wysokości majątku Gierłoż (niem. Gut Görlitz). Wartownia wschodnia położona była na szosie w polu, od strony wsi Parcz, około 300 m od aktualnej granicy lasu. Na południowy wschód od centrum, obok szosy Gierłoż - Parcz znajdowało się zapasowe lądowisko dla samolotów kurierskich. Jadąc na południe z centrum kwatery przejeżdżało się do wartowni południowej, a dalej do szosy Kętrzyn – Giżycko, za którą znajduje się właściwe lotnisko kwatery w Wilamowie. Dodatkowo, w centrum kwatery, znajdowały się także tzw. wartownia oficerska strzegąca wjazdu na teren pierwszej strefy zakazanej oraz wartownia kolejowa na zjeździe z szosy na stację kolejową. Żadna z wartowni nie dotrwała, a jedynymi świadkami ich lokalizacji są kawałki dachówek. Oprócz ogrodzenia zewnętrznego, strefa zakazana I i II wygrodzone były około dwumetrowej wysokości płotem z siatki zwieńczonej drutem kolczastym, gdyż oprócz wjazdu do kwatery, kontroli podlegał również ruch pomiędzy jej strefami.
Stała załoga "Wilczego Szańca" liczyła 2100-2200 osób i składało się na nią oprócz oficerów sztabowych, łączników, i innych wojskowych także fryzjerzy, kucharze, lekarze, stenografowie, sekretarki, itp. Załoga kwatery korzystała z obsługi medycznej w przeznaczonym na ten cel szpitalu w Karolewie.

Więcej info na [ Wikipedia]

Linki:
Strona oficjalna -
Historia i opisy -

Schron dla gości oddany do użytku w roku 1941, pierwotnie jako konstrukcja ceglano-żelbetowa, w której część bezpieczną (ukrytą pod żelbetem) stanowiły sypialnie. W mniej odpornej części ceglanej umieszczono pomieszczenia do pracy i pobytu dziennego. Ze względu na złe warunki w części bezpiecznej w roku 1942 przemianowano pomieszczenia na schron przeciwlotniczy. W roku 1944 schron obudowano płaszczem żelbetowym. Powstała budowla o wymiarach 45x23 metry o grubości stropów i ścian nie mniejszej niż 7 metrów, ściany były pokryte boazerią. Schron oddano do użytku w marcu 1944 roku, a od 16 lipca do 8 listopada tego roku mieszkał w nim Adolf Hitler. Jego nowy schron był wtedy w budowie.