Przed 1124 na wzgórzu zamkowym znajdował się gród słowiański z drewnianym dworem księcia Warcisława I. Po przeniesieniu przez księcia Barnima I w 1235 stolicy księstwa zachodniopomorskiego z Uznamia do Szczecina dwór został rozbudowany.

Początki dzisiejszego zamku sięgają 1346 roku, kiedy Barnim III, łamiąc przywileje szczecińskiego patrycjatu rozpoczął wznoszenie na wzgórzu zamkowym tzw. kamiennego domu. Obok kamiennego domu stanęła kaplica św. Ottona oraz tzw. duży dom z wieżą więzienną. W 1428 w mieście wybuchł bunt wywołany przez biedotę i rzemieślników. W zamian za stłumienie buntu książę Kazimierz V otrzymał od Rady Miejskiej znaczną sumę na rozbudowę i umocnienie kamiennego dworu. Wybudowano wówczas utrzymane w stylu późnogotyckim skrzydło południowe.

Po pożarze w 1530 roku rozpoczęto przebudowę zamku. Trwała 7 lat, w jej trakcie kamienny dom przebudowano w stylu renesansu w dwupiętrową budowlę z dwuspadowym dachem i wieżą zegarową. Dobudowano także wschodnie skrzydło.

W latach 1573−1582 książę Jan Fryderyk dokonał generalnej przebudowy zamku. Zburzono kamienny dom i kościół św. Ottona. Pozostawiono gotyckie skrzydło południowe, podwyższono wschodnie i dobudowano do nich skrzydła północne i zachodnie, zamykając w ten sposób dziedziniec. Do zamku doprowadzono także wodociąg.
Na początku XVII wieku za panowania Filipa II i Franciszka (I) za skrzydłem zachodnim dobudowano dwupiętrowe piąte skrzydło (obecnie skrzydło muzealne), tworząc w ten sposób drugi, mały dziedziniec.

Po wymarciu dynastii Gryfitów, od 1637 zamek był siedzibą namiestnika szwedzkiego, a od 1720 − garnizonu pruskiego. W 1752 Fryderyk II Wielki założył w skrzydle muzealnym mennicę.

Podczas panowania pruskiego zamek wielokrotnie przebudowywano, dostosowując do mieszczącego się tam garnizonu. Usunięto wiele ozdób. Największej dewastacji zamku dokonał garnizon pruski w XIX wieku, kiedy to zburzono sklepienia w skrzydle wschodnim, całkowicie przebudowano skrzydło południowe, wyburzono krużganki, zaś wewnątrz zamku wymurowano klatki schodowe i korytarze.

Po opuszczeniu przez garnizon w 1902 roku, zamek popadał stopniowo w dewastację. Roboty renowacyjne mające przywrócić zamkowi wygląd dawnej rezydencji podjęto w 1925, jednak zaprzestano ich rok później. Mimo wielu planów, władze niemieckie do wybuchu II wojny światowej nie podjęły się kompleksowej renowacji zamku.

W 1944 zamek został poważnie zniszczony podczas nalotów. W 1946 rozpoczęto zabezpieczanie ruin zamku, odkrywając wówczas m.in. kryptę książęcą. W 1948 na dziedzińcu zamku rozpoczęły się prace archeologiczne.
W latach 1958−1980 zamek został odbudowany. Przywrócono mu XVI-wieczny, renesansowy wygląd.

Źródło: Licencja:

Kamienica przy pl. Świętych Piotra i Pawła 4-5 w Szczecinie (przed 1945 r. Klosterhof 33/34) – kamienica wznosząca się na narożniku placu Świętych Piotra i Pawła oraz ulicy Zygmunta Duczyńskiego, na obszarze szczecińskiego osiedla Stare Miasto, w dzielnicy Śródmieście. W sąsiedztwie budynku stoi zabytkowy kościół św. Piotra i św. Pawła.



Kamienica jest jedynym zachowanym budynkiem z nieistniejącej już ulicy Wyszaka (do 1945 r. Klosterhof) oraz jednym z nielicznych budynków Starego Miasta, który przetrwał II wojnę światową i powojenne wyburzenia.



Historia

Kamienica powstała na miejscu dwóch niewielkich budynków, z których jeden był siedzibą parafii św. Piotra i św. Pawła (Predigerhaus der Peter- und Paulskirche). W 1909 r. stary budynek zburzono i dla potrzeb parafii wzniesiono w jego miejscu zachowaną do dziś kamienicę.



Opis

Kamienica jest obiektem 6-kondygnacyjnym, przy czym dwie najwyższe kondygnacje znajdują się pod dwuspadowym dachem krytym dachówką ceramiczną. Zarówno elewacja od strony placu Świętych Piotra i Pawła, jak i od ulicy Duczyńskiego, jest 11-osiowa. Otwory okienne wszystkich pięter obramowano opaskami, a przyziemie parteru ozdobiono rustyką. Parter rozgraniczono od wyższych kondygnacji gzymsem o prostej formie.



Od strony placu Piotra i Pawła, w osi nr 3 umieszczono wejście do budynku, a w osi nr 4 bramę wjazdową; obie bramy ujęto w boniowane, zaokrąglone w górnej części portale. Ponad bramą wjazdową na wysokości pierwszego piętra dobudowano do elewacji wykusz wsparty na dwóch konsolach. Czwartą kondygnację doświetlono trzema lukarnami. Krawędzie fasady udekorowano boniowaną opaską.



Od strony ulicy Duczyńskiego elewacja podzielona jest wizualnie na dwie części. Część lewa, czteroosiowa, odznacza się balkonami przylegającymi do osi nr 3 i 4 na wysokości pierwszego i drugiego piętra. Lewą część elewacji wieńczy szczyt o czterech częściach oddzielonych gzymsami. W najniższej części znajduje się sześć wąskich okien, wyżej jedno owalne okno, ponad którym umieszczono dekoracje w postaci wstęgi i płaskorzeźby z datą budowy obiektu – 1909. Ponad nią wąski otwór, a w najwyższej części szczytu półkolisty gzyms ukoronowany krzyżem. Część prawą elewacji, 7-osiową, oddzielono od części lewej pionową boniowaną opaską. W pierwszej i przedostatniej osi lewej części elewacji wstawiono bramy wejściowe analogiczne do tej od strony placu Świętych Piotra i Pawła. Środkową część fasady wieńczy niewielka lukarna należąca do trzeciej kondygnacji. Także od tej strony krawędzie fasady zdobią boniowane opaski.



Siedziby instytucji



Kamienica pełni funkcję obiektu biurowo-kulturowego. Znajdują się w niej:

Teatr Kana,

Wydział Zaopatrzenia i Inwestycji Komendy Wojewódzkiej Policji w Szczecinie,

Zarząd Wojewódzki NSZZ Policjantów Województwa Zachodniopomorskiego,

Zarząd Wojewódzki NSZZ Pracowników Policji Województwa Zachodniopomorskiego.



Ciekawostki

Do 1945 r. na budynku wisiała tablica poświęcona pamięci szczecińskiego poety Hansa Hoffmanna:



,,Hier wurde der Pommerndichter Hans Hoffmann am 27. Juli 1848 geboren"



(,,W tym miejscu urodził się dnia 27 lipca 1848 r. poeta pomorski Hans Hoffmann")



Źródło:

Autorzy: Szczecinolog Licencja: [ CC-BY-SA 3.0]