 | Polska › woj. śląskie › Świętochłowice › Dzielnica Lipiny |
Lata 1900-1910 , Widokówka z Lipin, u góry Bytomska 55 na dole od lewej Chorzowska, nieistniejące wejście do parku w Piaśnikach oraz nieistniejąca wieża ciśnień na ulicy Bytomskiej.
|
Na stronie od 2011 styczeń
15 lat 4 miesiące 6 dni |
Pierwsze zabudowania Lipin stanowił istniejący tam od połowy XVIII w. folwark, stanowiący część chropaczowskich dóbr rycerskich. Folwark ten znajdował się w miejscu późniejszej szkoły hutniczej, na skraju lasu, przy obecnej ulicy Chorzowskiej. Przez wiele lat jedynym mieszkańcem tego podupadłego folwarku był wójt Lipina. Od jego nazwiska powstała nazwa folwarku, która przeszła później na wybudowane w jego pobliżu osiedle. Niedaleko dworu stała leśniczówka i kilka rozsianych na skraju lasu chatek, zamieszkanych przez drwali i pracowników dworskich.
Lipiny są terenem ekologicznie zdegradowanym przez działający do niedawna na tym terenie przemysł, przede wszystkim przez hutę cynku Silesia.
Zabudowane są one prawie w całości kamienicami oraz familokami z początku XX w. Znajduje się tu też pochodzący z 1872 r. kościół pw. św. Augustyna.
Pałacyk (piaśnicki zameczek) znajduje się w Świętochłowicach, w dzielnicy Piaśniki. Został zbudowany w 1859, jako dom urzędniczy dyrekcji kopalń i hut rodu Henckel von Donnersmarcków.
Wzniesiony na planie prostokąta z silnie wysuniętymi ryzalitami bocznymi, dwuipółtraktowy z centralnie usytuowaną klatką schodową. Pokrywał go dach dwuspadowy. Fasada była utrzymana w stylu neorenesansowym, cokół i elewacja parteru były boniowane. Centralną, wejściową oś akcentował portyk ujęty pilastrami dźwigającymi prosty gzyms. Okna ryzalitów bocznych w parterze wieńczyły trójkątne naczółki. W pierwszej kondygnacji okna były zamknięte półkoliście. Ryzality nakrywały trójkątne szczyty. W 1866 w pobliżu piaśnickiego zameczku założono park, wraz z kortami tenisowymi, kręgielnią i stawem. W pobliżu znajdowały się niewielkie domy służby.
Podczas pierwszej wojny światowej budynek został dotknięty szkodami górniczymi i został przebudowany w 1917. Zlikwidowano dodatkowe wielobiegowe schody na osi budynku przed starym portykiem. Nowy portyk był rodzajem krytej werandy z tarasem. Po zakończeniu remontu w portyku wejściowym, w dwóch bocznych ryzalitach I piętra założona secesyjne witraże.
Na terenie parku znajduje się schron, który był używany podczas II wojny światowej.
Obecnie na terenie obiektu znajduje się zakład krawiecki "Incognito - Moda Damska".
za
W 1818 roku doszło do rozpoczęcia budowy pierwszej bitej drogi na Górnym Śląsku, łączącej Gliwice z Królewską Hutą (obecnie Chorzowem), stanowiącej fragment tranzytowej drogi z Wrocławia do Krakowa. W całości ukończono ją dopiero w 1826. Droga ta otrzymała nazwę " Kronprinzstrasse". Pierwsza nazwa została nadana na pamiątkę podróży lustracyjnej następcy tronu pruskiego - późniejszego króla Fryderyka Wilhelma IV, który zwiedzał państwowe zakłady hutnicze w Gliwicach i Królewskiej Hucie. Inicjatorem budowy był Zarząd Huty Królewskiej. Później ulica nosiła nazwę także Lenina (do 1990).
Przy ulicy znajduje się lipiński ratusz 1908 oraz dwa kościoły: kościół św. Augustyna w Lipinach i kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Piaśnikach. W dzielnicy Lipiny przy ulicy znajdują się kamienice z XIX i początku XX wieku.
Przy ul. Chorzowskiej znajduje się zespół zabudowań walcowni na terenie Zakładów Metalurgicznych Silesia, obejmujący: budynek walcowni, budynek kotłowni, budynek warsztatu mechanicznego, budynek pralni i rozdzielni elektrycznej. Zespół został wpisany do rejestru zabytków dnia 23 XII 1987 (nr rej.: A/1355/87)
Źródło [ Wikipedia]