Zamek wybudowali Krzyżacy w latach 1326-1335 na miejscu grodu pruskiego, jako siedzibę wójta zakonnego oraz wielkiego mistrza Zakonu Krzyżackiego (rezydencję letnią). Zamek wybudowano na planie nieregularnego wieloboku dostosowanego do układu wcześniejszego grodu. Budowla położona była na półwyspie i otoczona z trzech stron wodami jeziora a od strony podzamcza fosą. Usytuowanie zamku pozwalało kontrolować szlak handlowy z Malborka do Kwidzyna przebiegający pomiędzy murami warowni a brzegiem jeziora.

W 1410 r. Sztum zajęły wojska polskie, jednak w 1411 wojska zakonne po sześciotygodniowym oblężeniu odbiły zamek.

Po zakończeniu wojny trzynastoletniej w 1466 r. Sztum wraz zamkiem trafił do dóbr królewskich. W 1655 r. zamek częściowo zniszczyły wojska szwedzkie. Do 1772 r. w zamku rezydowali polscy starostowie królewscy.

W 1772 r. Sztum znalazł się na terenie zaboru pruskiego. Pod koniec XVIII w. zamek rozbierano a materiał wykorzystywano do budowy innych budynków w mieście.

W 1873 rozebrano siedmiokondygnacyjną wieżę. W pozostałych pomieszczeniach dawnego zamku funkcjonowały sąd, więzienie i biura starostwa. Plebiscyt 11 VI 1920 r. przesądził o pozostaniu miasta w granicach niemieckich.

Do naszych czasów przetrwał pierwotny układ przestrzenny zamku, oraz budynki dwóch skrzydeł przebudowane w XIX w. Zamek będący własnością miasta jest docelowo przeznaczony do zagospodarowania jako hotel, i centrum turystyczne. Na terenie zamku działa Sztumskie Centrum Kultury oraz Bractwo rycerskie

Obecny Widok zamku