Kościół św. Katarzyny - najstarszy kościół parafialny na Starym Mieście w Gdańsku. Powstał w latach 1227-1239, fundatorami byli książęta Pomorza Gdańskiego, rozbudowany został w XIV w. W latach 1555-1945 należał do protestantów.
Wieża kościoła, mierząca 76 m, jest zwieńczona barokowym hełmem autorstwa Jacoba van den Blocka. W świątyni znajdują się obrazy Antona Möllera i Izaaka van den Blocka, jak również barokowe epitafia i płyta nagrobna astronoma Jana Heweliusza z 1659.
Szczególnym zabytkiem jest znajdujący się tam obraz Matki Boskiej Bołszowieckiej z Bołszowic.
W 1298 Władysław Łokietek sprawował w kościele sądy. Wieża kościoła mieści carillon od 1575. 3 lipca 1905 wieża kościoła płonęła od uderzenia pioruna. Odbudowany, przeznaczony został w trakcie II wojny światowej do przetopienia. W 1979 r. ukończono rekonstrukcję hełmu. W latach 1989-1998 został ufundowany obecnie działający carillon składający się z 49 dzwonów i ważący 15 ton. Zintegrowane do carillonu są dzwony liturgiczne o tonach c', es', f', as', b'.
W budynku kościoła mieści się Muzeum Zegarów Wieżowych, oddział Muzeum Historycznego Miasta Gdańska.
22 maja 2006 doszło do kolejnego dużego pożaru kościoła, w wyniku którego zawalił się dach, który oparł się na stropie kościoła, dzięki czemu nie zajęło się wnętrze świątyni. Zagrożoną zawaleniem wieżę kościoła uratowano. Uratowano większość zabytkowych przedmiotów - strażacy i policjanci wynieśli je z zalanego wodą kościoła do ratusza i Muzeum Narodowego. Ocalał też carillon. Władze państwowe, miejskie i kościelne poinformowały, że niezależnie od zakresu zniszczeń kościół zostanie odbudowany.

Wielki Młyn – na Starym Mieście w Gdańsku należał do największych obiektów przemysłowych średniowiecznej Europy. Został wzniesiony z cegły przez Krzyżaków w XIV w. Służył jako młyn początkowo wyposażony w 12, później zaś w 18 wielkich kół napędzanych wodą z kanału Raduni.

Obecnie w Wielkim Młynie znajduje się centrum handlowe.

Źródło: Wikipedia

br />


Przeprowadzając Kanał przez Stare Miasto, Krzyżacy przyczynili się do rozwoju gospodarczego tej części Gdańska.

W dogodnym, niemal centralnym miejscu Starego Miasta, między Ratuszem a kościołem św. Katarzyny kanał rozwidlono, tworząc w ten sposób wyspę, którą nazwano Tarczą. Na tej wyspie wybudowano największy zakład przemysłowy w państwie zakonnym – Młyn, zwany Wielkim.

Wyposażono go w kilkukondygnacyjne poddasze pełniące rolę magazynów zboża i mąki. Po obu bokach budynku umieszczono ogromne nasiębierne koła młyńskie. Najpierw było ich dwanaście a potem osiemnaście.

W tak dużym zakładzie zatrudnienie znalazło wielu pracowników. Już w 1365 r. powstała pierwsza organizacja czeladnicza w Gdańsku, jaką założyli parobcy z Wielkiego Młyna. W pierwszej połowie XV pracowało w nim 22 pracowników. Przewodził im młynarz, mając do pomocy wspomnianych parobków, a także czeladników piekarskich i browarniczych (oba cechy korzystały z produkcji Młyna). Podstawą produkcji Wielkiego Młyna był przemiał zboża – zarówno dla miejscowego rynku jak na eksport. Zboże, jakie tu mielono to żyto i pszenica, ale też przerabiano jęczmień i owies na słód. Roczny przerób Młyna wynosił 7000 łasztów czyli 15 505 t (1 łaszt = 2215 kg).

Inwentaryzacja z roku 1740 r. mówi o piekarni po wschodniej stronie budynku młyńskiego. Dzisiaj widomym tego śladem jest masywny komin.

Wielki Młyn zaopatrywał piekarzy i browarników tak Starego jaki Głównego Miasta. Ponieważ pozostawał pod kontrolą krzyżacką, rodziło to liczne konflikty na tle opłat. Toteż, kiedy w roku 1454 r. rozpoczęła się wojna 13-letnia z Zakonem, gdańszczanie usilnie zabiegali o przejęcie wpływów z tego dochodowego zakładu. Król polski – Kazimierz Jagiellończyk z kolei zabiegający w Gdańsku o finanse na wojnę – już 16 czerwca 1454 roku wydał w Elblągu przywilej dla Gdańska. Był on dla o tyle znaczący, że przekazywał miastu wszystkie opłaty i wpływy tak ze Starego jak i Młodego Miasta. Ale najważniejszy był zapis o przekazaniu wszystkich krzyżackich zakładów produkcyjnych, w tym Wielkiego Młyna, w ręce Gdańska (...)



Tu więcej: br />


 

Kanał Raduni jest wybitnym średniowiecznym dziełem inżynierskim, zbudowanym przez Zakon Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie, potocznie zwany Krzyżakami, w latach 1338–1356.

Pierwszym etapem powstania Kanału było przeprowadzenie w 1338 r. nowego koryta Raduni na odcinku od Pruszcza Gdańskiego aż do Motławy w centrum Gdańska. Przez teren Starego Miasta przeprowadzono je tzw. Kanałem Młyńskim. Funkcja tej budowli hydrotechnicznej była różnoraka. Po pierwsze zapewniono w ten sposób zaopatrzenie miasta w wodę pitną, po drugie nad kanałem ulokowano młyny zakonne, po trzecie zaś jedna z odnóg kanału zasilała w wodę fosę zamkową. Spadek tego kanału, a co za tym idzie siła jego wód, okazały się zbyt małe. W 1356 r. ­władze krzyżackie zbudowały na odcinku od Oruni, do ujścia nowy, większy kanał.

Prawie natychmiast rozpoczęto wykorzystywanie wód nowego kanału do napędu urządzeń zakładów przemysłowych. Szczególnie licznie powstawały one w rejonie kościoła św. Katarzyny na Starym Mieście. Większość z nich należała do Zakonu. Jeszcze przed 1364 r. zbudowany został Wieki Młyn (największy zakład ówczesnej Europy, posiadający 18 kół młyńskich). W 1355 r. wzniesiono kuźnicę miedzi, brązu i mosiądzu (miedziennicę), w 1363 r. dwie szlifiernie, a w 1367 r. młyn olejarski. (...)

/p>