Park Miejski im. Żwirki i Wigury
Park Miejski w Wieluniu usytuowany jest w centrum miasta, na tak zwanej Starówce Wieluńskiej. Obejmuje powierzchnię 4,16 ha. Właścicielem parku jest Gmina Wieluń, zaś zarząd nad parkiem sprawuje Urząd Miejski w Wieluniu – Wydział Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej.
Obiekt parku otoczony jest ulicami:
- od północy ulicą Królewską;
- od wschodu ulicą Krakowskie Przedmieście;
- od południa ulicą Józefa Piłsudskiego;
- od zachodu ulica Henryka Sienkiewicza.
Jego naturalną osłoną od dość ruchliwych ulic, od spalin samochodów i kurzu są żywopłoty rosnące wzdłuż prawie wszystkich granic.
W centrum parku znajduje się klasycystyczny gmach wzniesiony na fundamentach zamku królewskiego z XIV wieku, zbudowanego wraz z całym systemem fortyfikacji miejskich. Zamek otoczony był fosą i stawem zasilanymi wodą z pobliskich źródeł. W jego komnatach gościli: król Władysław Jagiełło, król Kazimierz Jagiellończyk i królowa Bona, później był rezydencją siostry Zygmunta Augusta – królowej węgierskiej Izabeli, a w 1566 roku mieszkała tu Katarzyna Austriaczka, trzecia żona Zygmunta Augusta. Dziś w budynku mieści się Starostwo Powiatowe, część pomieszczeń zajmuje Urząd Miejski.
Na uwagę zasługują także odrestaurowane fundamenty kościoła kolegiackiego z XIII wieku, zbombardowanego przez niemieckich lotników w dniu 1 IX 1939 roku, (to w Wieluniu spadły pierwsze bomby II wojny światowej). Obecnie stanowią one swego rodzaju pomnik zniszczenia miasta Wielunia, odbywają się tu również uroczystości religijno-patriotyczne.
W obrębie parku, przy ulicy Krakowskie Przedmieście, znajduje się budynek Wieluńskiego Domu Kultury. W latach 1902-1914 była to cerkiew prawosławna wzniesiona dla potrzeb stacjonującego w mieście Piątego Dońskiego Pułku Kozaków, brygady straży granicznej, urzędników komór celnych. Po opuszczeniu Wielunia przez Rosjan, w 1914 roku, budynek przez wiele lat był opustoszały. Wykupiony w 1934 roku przez władze samorządowe, został przekształcony w Muzeum Ziemi Wieluńskiej. Zmianie uległa jego architektura, zdjęto bowiem kopuły, charakterystyczne dla świątyń obrządku wschodniego.
Park przecina wiele ciągów spacerowych, węższych i szerszych alejek oraz ścieżek, które dzielą powierzchnię obiektu na 32 kwatery. Urządzono w nim plac zabaw dla dzieci i parking przed gmachem starostwa. Liczne ławki umożliwiają wypoczynek. W południowo-zachodniej części parku znajduje się staw z fontanną, w miejscu dawnej fosy przebiega rów z ciekiem wodnym, zasilanym ze źródeł w klasztorze bernardynek.

Historia
Park Staromiejski im. Żwirki i Wigury powstał w 1852 roku z inicjatywy komisarza obwodu wieluńskiego – Fryderyka Augusta Goleńskiego. Komisarz przedstawił władzom projekt uporządkowania części miasta między Krakowskim Przedmieściem a ulicami Szpitalną i Farną przez oczyszczenie fos, splantowanie wałów, obsadzenie tych terenów drzewami i krzewami ozdobnymi. W ten sposób, w pobliżu historycznego centrum miasta, miał być urządzony „ogród spacerowy dla publiczności”.
Projekt urządzenia parku, autorstwa inżyniera powiatu wieluńskiego, Brochockiego, spotkał się z poparciem magistratu. W 1852 roku rozpoczęto prace porządkowo-budowlane. Wielunianie społecznie wyszlamowali i oczyścili rozległy staw między ratuszem a zamkiem, splantowali ziemię po wałach miejskich. Następnie wytyczono aleje spacerowe, zasiano trawę, zasadzono rośliny. Pod koniec XIX i na początku XX wieku park stał się ozdobą miasta i ulubionym miejscem spacerowym. W 1895 roku, do jego dalszego uporządkowania i upiększania przyczynił się pomocnik naczelnika powiatu - Patocki.
W okresie międzywojennym władze miejskie, mimo ciężkiej sytuacji budżetowej, troszczyły się o park. Na początku lat 20-tych powiększono obszar parku przez zasypanie dawnej fosy. Jego atrakcją stał się zwierzyniec oraz ustawione na strumykach mini młynki i wiatraki wprawiane w ruch przez strumień wody. W 1927 roku obszar parku jeszcze poszerzono i ogrodzono. W okresie letnim odbywały się w nim koncerty orkiestry Ochotniczej Straży Pożarnej.
W dniu 18 maja 1933 roku, w rok po tragicznej śmierci pilotów Franciszka Żwirki i Stanisława Wigury, w związku z uroczystymi wojewódzkimi obchodami 10-lecia Ligi Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej (LOPP), parkowi nadano imię Żwirki i Wigury.
Aleje parkowe i przyległa do parku ulica Henryka Sienkiewicza pełniły rolę wieluńskiej promenady. Tu odbywały się rodzinne spacery. W godzinach wieczornych i nocnych park zamykano. W latach okupacji hitlerowskiej był on udostępniany tylko Niemcom, o czym informowały ustawione tablice.
Po wojnie parkowi powoli przywracano świetność. Nie był już zamykany na noc. Urządzono w nim sadzawkę, latem zarybioną pięknymi okazami ryb. Systematycznie powiększano jego obszar o tereny po wyburzonych domach przy ulicy Krakowskie Przedmieście i Królewskiej.
Spokojne życie parku zostało przerwane w nocy z 1 na 2 czerwca 1995 roku, kiedy to huragan, jaki przeszedł nad Wieluniem, zniszczył 40% drzewostanu, w tym kilka pomników przyrody.
Dziś park pełni funkcję rekreacyjną, kulturalną i edukacyjną. W Wieluńskim Domu Kultury (dawna cerkiew), znajdującym się na terenie parku, organizowane są imprezy kulturalne. Przed ruinami Fary odbywają się uroczystości religijne. To właśnie tu, 1 IX 2004 roku, podczas Centralnych Obchodów 65. Rocznicy Wybuchu II Wojny Światowej, prezydent RP Aleksander Kwaśniewski odsłonił tablicę pamiątkową ku czci ofiar nalotu Luftwaffe w pierwszych minutach wybuchu II wojny światowej.

Przyroda
W parku dominują drzewa i krzewy liściaste. Wśród nich spotykamy: bez czarny, brzozę brodawkowatą, buk pospolity, czeremchę zwyczajną, dąb czerwony, dereń biały, głóg jednoszyjkowy, głóg dwuszyjkowy, grab pospolity, gruszę pospolitą, jabłoń rajską, jarząb pospolity, jarząb szwedzki, jesion wyniosły, jesion wyniosły odm. zwisająca, jaśminowiec drobnolistny, karaganę syberyjską, kasztanowca zwyczajnego, klon jesionolistny, klon pospolity, klon srebrzysty, ligustr pospolity, lilak pospolity, lipę drobnolistną, lipę szerokolistną, lipę krymską, morwę białą, oliwnik wąskolistny, olszę czarną, pigwowca japońskiego, platan klonolistny, robinię akacjową, różę pomarszczoną, skrzydłorzech kaukaski, śliwę wiśniową, śnieguliczkę białą, tamaryszek drobnokwiatowy, tawułę japońską, topolę białą, trzmielinę zwyczajną, wiąz szypułkowy, wierzbę białą. ą
Rośliny nagonasienne reprezentowane są w parku przez: świerk pospolity, świerk kłujący, sosnę wejmutkę, sosnę czarną, modrzew polski, żywotnik zachodni.

Info za: [ Parki i ogrody województwa Łódzkiego]