Koźlice

Dawne nazwy miejscowości.

Cozlicz -1360 r., Koselicz -1388 r., Villa Kosslicz -1580 r., Kosliz -1789 r., Koßlitz -1830 r., Koslicz , Koslitz -1845 r., Odtąd Koźlice.

Etymologia nazwy wsi

Rospond uważa nazwę za patronimiczną, pochodzącą od nazwy osobowej Kozieł. Nazwę niemiecką uznaje się za słowiańska utworzoną rzeczownika kozioł, a następnie fonetycznie zniemczoną (u Adamy’ego przytaczana jest w znaczeniu : Koslitz=Ziegenhain)

Historia wsi i dóbr

Koźlice są miejscowością o średniowiecznej metryce. Znajdująca się we wsi ruina dworu pochodzi zapewne w swym zrębie z XVI w., jednakże bliższe dane dotyczące dóbr pochodzą dopiero z 2  poł .  XVIII., kiedy pierwszym znanym z nazwiska ich właścicielem  jest niejaki Grumbkow  po nim zaś rotmistrz von Schmettow (wymieniony w 1789 r.). W tym czasie we wsi istnieją trzy folwarki (w tym jeden należący do rewiru leśnego), oraz wolne dobra chłopskie. Do wsi należało tez rozległe (Weinberg) na wschód od jej zabudowań oraz położona u jego podnóża osada kilku domów. W 1830 majątek w Koźlicach należy do spuścizny po kupcu Schwarzu. W 1842 r. wzniesiono we wsi nowy budynek szkoły ewangelickiej . W 1876 dobra znajdują się w rekach Hermanna Mentzela; należy już wówczas do nich część folwarku. Zalesie (Friedrichschuld) stanowiącego pierwotnie własność gminną w całości. Jednakże jeszcze w tym samym roku zostają zakupione przez Paula von Wiednera i w rękach tej rodziny pozostają zapewne do wybuchu II wojny światowej (. 1905 r. po ojcu przejmuje dobra syn – Hans von Wiedner przekazując część w dzierżawę Gustawowi Jaeschke w 1917 r., jako właściciela figuruje pani von Wiedner auf Kniegnitz , zaś od 1930 r. majątek należy do spuścizny po Hansie-Wernerze).  W tym ostatnim okresie własności Wiednerów wymieniamy jest w księgach adresowych dóbr należący do nich park. Ślady tego zapewne XX-wiecznego, założenia czytelne SA do dziś na północ północy-zachód od ruiny renesansowego dworu. Na elewacjach murów magistralnych dworu czytelne są fragmenty dwubarwnej dekoracji sgraffitowej o motywie akantu i formach charakterystycznych dla I poł. XVII w Czytelne relikty dworu pozwalają określić go jako typ budynku na rzucie prostokąta, dwutraktowego i trójdzielnego o prostopadłościennej, dwukondygnacjowej bryle.

Układ przestrzenny wsi.

Koźlice są niewielką wsią o wielodrożnym układzie , którego centrum stanowi zamknięty w czworobok folwark z oficyną od północy .Ruina dworu i drugi mniejszy folwark znajdują się na południowy – zachód od tegoż. Na południowym krańcu położony był wzmiankowany folwark leśny (obecnie również leśnictwo). Wjazd do wsi od strony północno –wschodniej poprzez przejazd kolejowy zlokalizowany na linii Rudna-Gwizdanów –Lubin obok którego znajdują się zabudowania stacyjne. Zabudowa wsi w znacznej mierze zdegradowana, oba folwarki niekompletne. Przewiduje się strefę ochrony „K” dla reliktów dworu i pozostałości parku.

Tekst pochodzi ze strony gminy Rudna www.rudna.pl