Niewielki hotelik i restauracja ogrodową zwane Villą Novą zaprojektował w latach 1892-1893 Hans Basell dla Johanna Witteborna. Pierwotnie działała tam sala jadalno-balowa ze sceną oraz bufet i sala bilardowa. To miejsce od początku cieszyło się wielkim powodzeniem wśród mieszkańców. W krótkim czasie stało się jednym z najważniejszych ośrodków kulturalnych w Chełmży. Z czasem pojawiły się tam nowe obiekty.
Na planie pochodzącym z 1904 r. w głębi ogrodu widać muszlę koncertową dla orkiestry i kręgielnię, a nieco dalej - boisko do gry w tenisa. Na piętrze obiektu restauracyjnego mieściło się dziewięć pokoi dla gości. Po wojnie willa służyła jako magazyn i hotel robotniczy spółdzielni pracy. Z roku na rok traciła reprezentacyjny charakter: kunsztowne ozdoby zasłoniły ściany działowe i lamperie, obniżono sufit, przykrywając konstrukcję więźby. W 2014 roku przywrócono dawny blask budowli . Odkryto ozdobną więźbę wspartą na drewnianych słupach. Odtworzone zostały również oświetlenie, boazeria i detale architektoniczne. Zewnętrzny wygląd budynku także nawiąże do historycznej Villi Novej.

Za: