Pierwszy odcinek linii tramwajowej uruchomiono w grudniu 1907 r. z Dworca Głównego do Mostu Św. Jana na Łynie. Linię przedłużono stopniowo do Jeziora Długiego. Drugą linię poprowadzono w stronę północnej granicy miasta - do Jakubowa (Stadion Leśny) - na linii tej w 1940 r. zawieszono kursowanie tramwajów zastępując je trolejbusami.

W 1946 r. ponownie uruchomiono obie linie (nr 1 z Dworca Gł. do Jeziora Długiego i nr 2 z Rynku do Stadionu Leśnego). W 1965 r. podjęto decyzję o likwidacji tramwajów w Olsztynie (w listopadzie 1965 r. rozebrano trakcję tramwajową).

Po 50 latach władze miejskie postanowiły przywrócić komunikację tramwajową w Olsztynie - ogłoszono przetarg na budowę sieci tramwajowej wygrany w 2011 r. przez hiszpańską firmę FCC Construcción (wartość zamówienia - ok. 250 mln złotych). Zgodnie z założeniami sieć opiera się na wagonach dwustronnych, nie będzie więc konieczności budowania pętli. Budowę linii przewidziano na zupełnie nowych trasach, niż funkcjonujące wcześniej tj w kierunku dzielnic południowych: z Dworca Głównego na osiedle Jaroty z odnogami na Kortowo i Stare Miasto.

Cała inwestycja przebiegała nie bez problemów. najpierw w 2012 r. z postępowania na dostawę 15 tramwajów wykluczono zwycięskie konsorcjum firm Newag & Modertrans z powodu wygaśnięcia gwarancji bankowych stanowiących wadium. Ostatecznie zatem zlecenie przejął następny oferent - Solaris który dostarczył 15 tramwajów Tramino (w czerwcu 2015 r. odbyła się prezentacja pierwszego olsztyńskiego Tramino a do października 2015 r. dostarczono cały zamówiony tabor).

Kolejnym problemem okazał się hiszpański wykonawca FCC Construcción z którym ze względu na opóźnienia w pracach zerwano umowę (2013 r.) a samo zlecenie budowy sieci tramwajowej podzielono na 5 części. Ostateczne zakończenie prac nastąpiło jesienią 2015 r. (zamiast w planowanym 2014 r.) a otwarcie regularnego kursu pierwszej linii nastąpiło 19 grudnia 2015 r.