14.05.2026, godz. 11:40 - bany na boty (przez to strona zawiesiła się na 5 minut), poprawki kodu strony.
| zapomniałem hasło | nowe konto | dodaj zdjęcie
Mapa
Nieistniejące
Komentarze Kresy Kresy + Polska Panoramy Pomoc

Za wpłaty ze zrzutka.pl oraz cegiełek kupione zostały:

  • Dyski twarde Seagate Exos X22 20TB x 2 = 2500 zł
  • Router TP Link Archer X55 AX3000 = 277 zł
  • Serwer plików NAS QNAP TS-673A-8G = 4677 zł

Przeznaczenie: kopie zapasowe strony (obecnie wykonywane są ręcznie na domowym komputerze)

zdjęcie 1 zdjęcie 2 zdjęcie 3

wczytywanie danych...

Górka Sobocka granitem stoi.

proszę czekać...

Górka Sobocka to osada robotnicza związana z miejscowymi kamieniołomami. Choć badania archeologiczne odkryły tu cmentarzysko kultury unietyckiej z epoki brązu ( 1800-1500 lat p.n.e.), jednak miejscowość nabiera znaczenia od momentu eksploatacji pokładów granitu.

Po raz pierwszy miejscowość wzmiankowana była w dokumencie z 1204 roku pod nazwą Gorka. Z kolei w źródle z 1263 roku wioska pojawia się jako Domanicovo.

Górka Sobocka należała do klucza miejscowości, które w 1368 roku książę brzeski Ludwik I przekazał w lenno wraz z Prusami (Prauss) Goczkowi (Gotsche) von Borschnitz. Odtąd aż do pierwszej połowy XX wieku dzieje Górki Sobockiej związane były z właścicielami Prus. W rękach potomków Goczka von Borschnitz dobra pozostały do śmierci Georga von Borschnitz w 1668 roku. Następnie przeszły na własność księcia legnicko-brzesko-wołowskiego Chrystiana. Kolejnymi właścicielami majątku w Górce Sobockiej byli przedstawiciele rodów von Lilgenau i von Zierotin-Lilgenau. Szczegółowe informacje na ich temat można znaleźć na stronie Pałace Śląska w tekstach o miejscowościach Prusy i Rakowice.

W 1783r. Górka Sobocka liczyła 82 mieszkańców. W miejscowości znajdował się folwark należący do rodziny von Zierotin, 8 gospodarstw zagrodników i jedno gospodarstwo chałupnicze. W 1830 roku wchodząca w skład państwa stanowego Prusy wioska posiadała 130 mieszkańców, w tym 62 ewangelików. W Górce Sobockiej wzmiankowano folwark, 18 domów, cegielnię i kamieniołom granitu. Według opisu miejscowości z 1845 roku liczba mieszkańców wzrosła do 143, z czego 51 było wyznania katolickiego. Zarówno katolicy jak i ewangelicy posiadali kościoły w Prusach. W Górce Sobockiej znajdowało się 19 domów i pałac. Ponadto działała cegielnia i kamieniołom. Rodzina von Zierotin majątek w Górce Sobockiej często oddawała w dzierżawę. W 1872 i 1876 roku jako dzierżawcę wymieniano Heinricha Merkla. Następnie przynajmniej od 1886 roku dzierżawcą był porucznik Paul Wittwer z Prus (in Prauss). W roku tym posiadłość liczyła 144ha: 118ha pól uprawnych, 3ha łąk, 7ha lasów, 16ha dróg i podwórzy gospodarczych. Na folwarku hodowano 13 koni, 28 sztuk bydła, w tym 21 krów, 650 owiec, 5 świń. Paul Wittwer dzierżawił dobra rycerskie w Górce Sobóckiej przynajmniej do 1921 roku.

Na przestrzeni lat powierzchnia włości nie uległa zmianie. W wiosce w dalszym ciągu funkcjonowała cegielnia i kamieniołom. Kamieniołom granitu dzierżawiła firma Völker & Nicolaier z Wrocławia. W latach dwudziestych XX wieku Karl hrabia von Zierotin baron von Lilgenau wyprzedał śląskie majątki. W 1926 roku spośród 1709ha majoratu Prusy, 1089ha było własnością banku - Landbank A.G. z Berlina. Wśród tych obszarów znalazł się również majątek Górka Sobocka, o powierzchni 144ha. W ciągu następnych czterech lat Landbank wyprzedał dobra rycerskie w Górce Sobockiej. W księgach adresowych od 1930 roku posiadłość nie była już wymieniana. Obecnie teren dawnego folwarku podzielony jest pomiędzy kilka prywatnych gospodarstw. Sam dwór posiada dwóch właścicieli (nr 22-23). Tyle mówią zapisy w księgach.

Faktem jest, że pierwsze namacalne ślady eksploatacji tutejszego kamieniołomu mamy ze średniowiecza. Dawny kościół w Górce miał część romańskich murów , pochodzacą z 1. poł. XII wieku, zbudowaną właśnie z miejscowego granitu. To lokalne bogactwo i jego wydobycie przewija się przez historię miejscowości do dnia dzisiejszego. Wzgórze Górka, o wysokości 262 m n.p.m. pomału odsłania swoje wnętrze.

Najstarsza część wyrobiska jest nieczynna i zalana wodą, której poziom sięga ok. 30 m. Ostatnie badania wykazały, że jest jednak miejsce o głębokości 41 m. Ilość zgromadzonej wody oszacowano na ok. 1mln m3. Kamień, jaki tu odnajdujemy to granit drobnoziarnisty o zabarwieniu białoszarym z odcieniem beżowym, występujący w części łomu jako skała masywna w południowej części wyrobiska- z wyraźną teksturą kierunkową. To powoduje, że mamy surowiec o zróżnicowanym zastosowaniu - od bloków i płyt do kostek i krawężników. Z części materiału na miejscu  wytwarzane są grysy rozmaitego kalibru.

Aktualnie wydobycie granitowego surowca prowadzi międzynarodowa firma Mota-Engil Central Europe S.A., posiadająca oprócz kamieniołomu w Górce wyrobisko bazaltu "Janowiczki", w miejscowości Kowalskie, tuż obok Górki Sobockiej.

Nie wykluczone, że dzięki granitowi wieś Górka Sobocka miała szansę na rozwój, pojawiła się i zabudowa wskazująca na status tutejszych mieszkańców.Do dziś zachowały się ciekawe budynki z poł. XIX w. ( nr 11, 16/17, 18/19, 20, 21, 35), zabytkowy zespół dworski - obecnie nr 22-23. Część z nich została ujęta w gminnej ewidencji zabytków.

Do lokalnego surowca nawiązuje również wybudowany w 2002 r. stadion 800-lecia, którego gospodarzem jest Ludowy Klub Sportowy "Granit". Nazwa obiektu nawiązuje do potwierdzonego faktu wykorzystania bloków granitowych  do budowy wspomnianego wcześniej kościoła w Górce.

   

 Tak więc od najdawniejszych lat do dnia dzisiejszego kamień stanowi twardą podstawę egzystencji tutejszej ludności.

 

 Żrodła : http://www.palaceslaska.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=2079:gorkasobocka&catid=15:g&Itemid=48
                strona fimowa Mota-Engil Central Europe S.A.

Skomentuj artykuł
Kontakt do administratorów strony Fotopolska.Eu: | Regulamin serwisu: https://fotopolska.eu/2,artykul.html
© Copyright 2012 Neo & Siloy
Kolokacja serwerów Amsnet
Ostatnio przeglądane: choroszcz choroszcz 4 Powisle krakow ZĄBKOWSKA Poberow Poberwo\ ZĄBKOWSKA ZĄBKOWSKA 33 brzeska łódź łódź ŚRODKOWA 23 Skoczow katowice, mariacka ŚRODKOWA Powiśle 4 kra CZYNSZOWA mrzeżyno Powiśle 4 wrocław mennicza zagonowa łomża Głogowska 144 mielec mielec wiślicka wigilijna powisle 7 powisle 7 powisle 7 powisle 7 powisle 7 złota złota bartoszyce