Dawny pawilon żydowski

Po serii epidemii cholery, które nawiedziły Kielce w latach 1866-1894, bogata i światła część ludności żydowskiej postanowiła zbudować pawilon żydowski przy Szpitalu św. Aleksandra. W latach 1903-1905 został powołany komitet budowy nowego pawilonu. Formalnie miał być zbudowany z funduszy skarbu narodowego, w rzeczywistości jednak zbudowano go ze specjalnego funduszu, jaki powstał z opłat pobieranych od Żydów za noszenie strojów rytualnych. Ponieważ Żydzi wybudowali pawilon za swoje pieniądze, nie chcieli połączenia ze szpitalem polskim św. Aleksandra. Pawilon żydowski w krótkim czasie rozrósł się z 30 do 80 łóżek. Utarczki trwały dość długo. Dopiero w roku 1930, po przetargach z większością chrześcijańską w Radzie Miejskiej, uchwalono wspólny statut organizacyjny dla obydwu szpitali. Pawilon żydowski wyglądał o wiele okazalej niż szpital polski. Budynek był murowany, piętrowy, na planie prostokąta, w układzie dwutraktowym. Fasada główna symetryczna, 11-traktowa, zaakcentowana w centralnej części pozornym ryzalitem, zwieńczonym trójkątnym szczytem. Okna ozdobione klincami, wymodelowanymi podobnie jak gzyms międzypietrowy z cegieł ułożonych w różnych płaszczyznach. W części skrajnych elewacji attyki uwieńczone trójkątnymi szczycikami z neogotyckimi wieżyczkami.

Źródło: Album Kielecki. Starówka. Przewodnik cz. 1, R. Wrońska-Gorzkowska, E. Gorzkowski.