Stomil - Poznań

Stomil-Poznań SA – zakład o najdłuższej tradycji w Polsce. Poznańska spółka akcyjna należy do Polskiej Grupy Zbrojeniowej SA.
Przedsiębiorstwo powstało w 1928 z inicjatywy inż. Pawła Nestrypka, który przejął firmę "Pneumatyk" wraz z parkiem maszyn. Produkcję rozpoczęto przy ulicy Starołęckiej, na terenie, na którym wcześniej działała Fabryka Marmolady Reutera (jeszcze wcześniej cegielnia Perkiewicza). Od początku lat 30 XX wieku produkowano opony rowerowe i samochodowe, a od 1934 również opony motocyklowe. W latach 30 XX wieku Stomil nawiązał współpracę z amerykańską firmą General Tire, zakład zatrudnił 3 amerykańskich inżynierów i produkował opony na licencji General.
Krótko przed wybuchem II wojny światowej, opony Stomilu stosowało 2/3 kierowców i 1/3 rowerzystów, otwarto też filię firmy w Dębicy. W 1939 saperzy z jednostki przy ul. Rolnej wybudowali most drewniany na Warcie łączący Stomil z fabryką mydła "Tukan". Został on spalony około 4-5 września 1939; w tym samym czasie wysadzono most kolejowy na Starołęce. Wcześniej załogę wraz z maszynami i produktami ewakuowano w kierunku Warszawy i Dębicy.
Podczas niemieckiej okupacji firma działała pod kierownictwem Continental Gummiwerke AG Hannower. Do pracy zatrudniono robotników przymusowych. W sierpniu 1941 Gestapo aresztowało 60 z nich, 48 zginęło w obozach koncentracyjnych.
Pierwszą powojenną oponę wyprodukowano 30 kwietnia 1945 i prezentowano, przybraną biało-czerwonymi szarfami, podczas pierwszomajowego święta. Była to opona do samochodu ciężarowego o wymiarach 700x20 z napisem Polska opona Stomil. Rozpoczęta została odbudowa prawie całkowicie zniszczonej fabryki. W 1949 zakład upaństwowiono mimo wielu wniosków właściciela, Miasta Poznań, by tego nie robić z uwagi na duże znaczenie Stomilu dla budżetu miasta.
W 1956 rozpoczęła się budowa budynku biurowego, w 1961 przyłączono Fabrykę Regeneratów w Bolechowie, w 1959 utworzono Centralne Laboratorium Oponiarskie, w 1968 zastosowano komputer jako narzędzie przetwarzania danych (jako pierwszy zakład w branży), w 1984 w Karolinie rozpoczęto pracę w ośrodku badania opon lotniczych.
Jednym z powojennych osiągnięć zakładu było wyprodukowanie opony bezdętkowej w 1956. W 1971 rozpoczęto produkcję opon-gigantów do maszyn budowlanych. W tym samym roku zakład miał udział w produkcji płucoserca. W czerwcu 1973 Polski Fiat 125p wyposażony w opony radialne 175 SR-13 D90 ("Stomil-Rekord") zaprojektowane przez przyzakładowy ośrodek badawczy pobił 3 rekordy świata.
W 1992 Stomil został przekształcony w spółkę akcyjną ze 100% udziałem Skarbu Państwa.
Dojazd do przedsiębiorstwa zapewnia od 1955 roku linia tramwajowa (pętla i przystanek "Stomil"), przedłużona w 1967 w kierunku Starołęki.

https://pl.wikipedia.org/wiki/...84#cite_note-KMP1959-04-058-16