Płyta z rytem miecza

Granitowa średniowieczna płyta nagrobna z rytem miecza służy jako jedna z płyt chodnikowych na posesji przy ul. Staromiejskiej 34 w Strzelinie. Pochodzi prawdopodobnie z pobliskiego kościoła pw. Matki Chrystusa i św. Jana Ewangelisty, którego początki sięgają końca XIII w. W 1548 r. świątynię przejęli protestanci, a w 1749 r. została przekazana braciom czeskim z Gęsińca. Formalnie należała do nich do 1982 r., chociaż w 1945 r. została zniszczona i popadała w ruinę. Przejęta przez rzymskich katolików w 1982 r. i w latach 1983-1987 odbudowana.

Budynek, przy którym znajduje się płyta, był pastorówką (plebanią) braci czeskich. Obecnie to "cywilny" dom mieszkalny. Płyta jest przycięta dla dopasowania do pozostałych płyt chodnika. Aktualne wymiary 80x49 cm. Plebanię zbudowano z czerwonej cegły w latach 18831884. Na początku XX w. ogrodzono posesję. Z tego okresu pochodzi brama wjazdowa. Być może wówczas ułożono też chodnik, w którym znalazła się średniowieczna płyta nagrobna.

Trudno jest określić jej dokładny wiek, dlatego datuje się ją dosyć szerokim zakresem, podobnie jak znane płyty z rytem miecza z ziemi sandomierskiej, na okres między połową XII wieku a końcem XIII, ewentualnie początkiem XIV. Romańskie i wczesnogotyckie płyty nagrobne z przedstawieniami miecza uważane są za nagrobki rycerzy. Miecz oznaczał przynależność zmarłego do stanu rycerskiego. Był w średniowieczu najważniejszym atrybutem rycerza. Nierozłączny związek wojownika i jego miecza przekraczał próg doczesnego życia, dlatego zmarłych rycerzy wyposażano w miecz lub umieszczano jego wizerunek na nagrobnych płytach. Miecz miał przypominać zmarłego człowieka, a jednocześnie podobieństwo do krzyża czyniło go sacrum.

za : http://kapliczki.org.pl/kapliczki/Płyta_nagrobna_z_rytem_miecza_w_Strzelinie