Zamek

Do 1290 r. Ząbkowice należały do księstwa wrocławskiego, w latach 1291 – 1322 do księstwa świdnickiego, a następnie do ziębickiego. Pierwsza wzmianka o istniejącym tu kiedyś zamku pochodzi z 1321 r. Przypuszcza się, że jego budowę rozpoczął książę Bernard świdnicki. W 1336 r. książę Bolko II ziębicki zastawił miasto królowi czeskiemu Janowi Luksemburczykowi. Jego syn i następca książę Mikołaj Mały nie wykupił zastawu, a wręcz przeciwnie – w 1351 r. Stąd w II poł. XIV w. zamek należał do Luksemburgów i był siedzibą starostów królów czeskich. sprzedał miasto wraz z zamkiem Karolowi IV. Po zniszczeniach, które nastąpiły w czasach wojen husyckich (1419 – 1434), zamek wraz z urzędem starosty przeszedł w ręce Jerzego z Podiebradu, późniejszego króla czeskiego. Był to początek II poł. XV w. Po Jerzym rezydowali tu członkowie jego rodziny, ale już w 1468 r. zamek zdobyli i mocno uszkodzili wrocławscy mieszczanie. W 1489 r. zdobyły go wojska króla węgierskiego Macieja Korwina. Gdy ten zmarł, założenie wróciło do Podiebradów. W latach 1524 - 1532 książę Karol I z Podiebradu nakazał przebudowę zamku w stylu renesansowym. Autorem projektu był architekt Benedykt Ried, autor wielu budowli na praskich Hradczanach. Przebudowa zamku ząbkowickiego polegała właściwie na jego budowie od nowa. Rozebrano bowiem większość starych murów, co właściwie uniemożliwia dzisiaj rekonstrukcję wyglądu zamku średniowiecznego. Powstało za to nowe, czworoboczne założenie z wieżą bramną i wieżą od strony dziedzińca oraz dwiema cylindrycznymi bastejami w narożnikach południowo – wschodnim i północno – zachodnim. W II poł. XVI w. rozbudowano zamkowe fortyfikacje i połączono je z miejskimi. Mimo to, w latach wojny trzydziestoletniej (1618 – 1648), zamek został zdobyty i zniszczony. Ostatecznie opuszczono go w 1728 r., a w 1784 r. uległ częściowemu spaleniu. Obecnie stanowi opuszczoną ruinę.