Pomnik braci Śniadeckich

Jędrzej (Andrzej) Śniadecki, ur. 30 listopada 1768 w Rydlewie koło Żnina, zm. 11 maja 1838 w Wilnie – polski lekarz, biolog, chemik, filozof i publicysta-satyryk.
Pracował nad teorią procesów rozpuszczania. W roku 1808 w pracy Rozprawa o nowym metalu w surowej platynie odkrytym... ogłosił odkrycie nowego pierwiastka, który nazwał "west", łac. Vestium. Nie zostało jednak oficjalnie potwierdzone i odkrycie pierwiastka o liczbie atomowej 44, czyli rutenu przypisuje się obecnie Karlowi Clausowi z datą 1844[3][4].

Opracował zręby polskiej terminologii chemicznej oraz napisał pierwszy polski podręcznik chemii (Początki chemji, inny tytuł: Krótki rys chemii...[5]). Jego terminologia chemiczna, znacznie odbiegająca od ogólnie przyjętej terminologii chemicznej na świecie, obowiązywała w polskich podręcznikach chemii aż do końca lat 70. XX w. i do dzisiaj jest obecna w nietypowych, polskich nazwach pierwiastków (wodór, węgiel, krzem, siarka, kwasoród dla tlenu), które w innych europejskich językach pochodzą bezpośrednio od ich nazw łacińskich.

W 1822 Śniadecki jako pierwszy opisał metodę leczenia krzywicy za pomocą zwiększonej ekspozycji na światło słoneczne (co powoduje endogenną produkcję witaminy D w skórze)[6][7]. Był też promotorem higieny i dietetyki oraz pionierem wychowania fizycznego w Polsce.

Śniadecki jest autorem oryginalnej i nowatorskiej pracy pt. "Teorya Jestestw Organicznych" wydanej w 1804 (Warszawa), w której opisuje wyjątkową cechę organizmów żywych, jaką jest ciągła przemiana materii. Był również pedagogiem, o czym świadczy rozprawa z 1805 roku "O fizycznym wychowaniu dzieci". Jest to jedna z pierwszym polskich prac o teorii wychowania fizycznego, w której Śniadecki podkreśla że sensem wychowania dziecka jest kształcenie umysłowe oraz dbałość o zdrowie, traktowane jako nierozerwalna całość[8].
Jan Chrzciciel Władysław Śniadecki, ur. 29 sierpnia 1756 w Żninie, zm. 21 listopada 1830 w Jaszunach koło Wilna – polski astronom, matematyk, filozof, geograf, pedagog, krytyk literacki i teoretyk języka, autor kalendarzy i poeta.Zajmował się zagadnieniami pedagogiki, językoznawstwa i filozofii. Mówiono o nim, iż jest: "arcykapłanem umiejętności na całą Polskę i Litwę"Głównym jego dziełem filozoficznym była Filozofia umysłu ludzkiego (1822). Na jego osobie wzorowana była postać Starca z ballady Romantyczność Adama Mickiewicza. Opublikował dzieło pod tytułem "Jeografiia, czyli opisanie matematyczne i fizyczne Ziemi" w 1804 roku. Przyczynił się do upowszechnienia polskiej terminologii matematycznej.

W 1812 został członkiem utworzonej przez cesarza Napoleona I Bonaparte Komisji Rządu Tymczasowego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Był członkiem rzeczywistym Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk[2] oraz członkiem korespondentem Rosyjskiej Akademii Nauk w Petersburgu.