W latach 1724-1731 z polecenia króla Augusta II, wytyczona została tzw. Droga Kalwaryjska prowadząca od dzisiejszego Placu Trzech Krzyży do Grobu Chrystusa niedaleko Zamku Ujazdowskiego, stając się zaczątkiem dzisiejszych Alej. Było to założenie ostentacyjnie dewocyjne, wzdłuż drogi krzyżowej wzniesiono 28 kaplic.

Religijna wymowa tego szlaku uległa stopniowemu zatarciu, tak, że w 1766 był już częścią Traktu Królewskiego jako Aleja Belwederska, prowadząca do Belwederu.

W roku 1827 powstała Dolina Szwajcarska, szybko stając się popularnym miejscem spotkań i imprez masowych. W 1857 przy ulicy zapalono pierwsze latarnie gazowe, a w 1879 rozpoczęto kanalizowanie. Druga połowa XIX wieku to początek zabudowy willowej i pałacowej w Alejach - powstały liczne siedziby arystokracji i przemysłowców. Po I wojnie światowej znalazły tu siedziby ambasady i poselstwa.

W czasie II wojny światowej w ramach planu Pabsta umiejscowiono tu dzielnicę niemiecką, a Aleje przemianowane zostały na aleję Lipową (Lindenallee), a później na aleję Zwycięstwa (Siegenallee). W 1944 zabudowa ulicy uległa zniszczeniom w czasie powstania warszawskiego i odbudowa trwała aż do 1955. W okresie stalinowskim przemianowana na Aleję Stalina i starą nazwę przywrócono dopiero po śmierci Józefa Stalina. Odbudowa Alej jednak nie była dokładna - powstało osiedle Latawiec i wiele budynków w rejonie ulicy Koszykowej i Placu na Rozdrożu przestało istnieć. Także przebicie Trasy Łazienkowskiej zmieniło wygląd ulicy - miejsce po dawnym dworze książąt mazowieckich na Jazdowie znalazło się w osi jezdni i przestało istnieć.

Wikipedia

Plac w Śródmieściu Warszawy w ciągu Traktu Królewskiego, położony między wylotami ulic: Nowego Światu, Książęcej, Bolesława Prusa, Wiejskiej, Alej Ujazdowskich, Mokotowskiej, Hożej, Żurawiej i Brackiej. Został ukształtowany w XVIII wieku.

W 1965 założenie urbanistyczne placu Trzech Krzyży zostało wpisane do rejestru zabytków 586 z 01.07.1965

więcej: