starsze
nowsze
1
1+
2-
2
2+
3-
3
3+
4-
4
4+
5-
5
5+
6-
6
oceń zdjęcie | skomentuj ocenę | 3 głosy | średnia głosów: 6

Polska woj. mazowieckie Warszawa Śródm. Południowe ul. Nowogrodzka Nowogrodzka 10 - Krucza 47

1941 , Krucza 47 - Nowogrodzka 10

Skomentuj zdjęcie
Rado-NDM
+1 głosów:1
Nowogrodzka w kierunku Brackiej
2019-07-02 03:54:13 (6 lat temu)
esski
Na stronie od 2009 październik
16 lat 6 miesięcy 23 dni
Dodane: 1 lipca 2019, godz. 15:21:24
Rozmiar: 634px x 927px
8 pobrań
1437 odsłon
6 średnia ocen
Poprzednie i następne zdjęcia esski
Obiekty widoczne na zdjęciu
Nowogrodzka 10 - Krucza 47
więcej zdjęć (7)
Architekt: Franciszek Brauman
Zbudowano: 1892-93
Dawniej: Kamienica książąt Lubomirskich, Nowogrodzka 10 - Krucza 47.
Zabytek: ewid. 2008

W XVIII w. stał tu drewniany dom Gałeckiego, sprzedany w 1807 Grockiemu. W latach '50 XIX w. właścicielem posesji był już Stanisław Zagroba. 10 lat później posesja należała do Katarzyny Kwietniewskiej, a pod koniec XIX w. do Józefy Nowakowskiej. Kamienica powstała w latach 1892-1893 dla warszawskich inżynierów Adama Szustra i Edmunda Petschela. Autorem projektu architektonicznego był Franciszek Brauman. Trzypiętrowy budynek wyróżniał się bogactwem dekoracji zarówno fasad, jak i wnętrz. W 1895 r. kamienicę kupił książę Stanisław Lubomirski. Od lat dwudziestych XX w. dom należał do innego znanego rodu arystokratycznego, gdy w jego posiadanie weszła księżna Zofia Czartoryska. Na pocz. XX w. mieścił się tu sklep z wędliną H. Lasha, apteka Leona Szamotulskiego . Kamienica po wojnie straciła wystrój elewacji, skuto zdobienia i pokryto ściany gładkimi tynkami. Szczęśliwie zachowało się sporo detali dawnego wystroju wnętrz oraz oryginalne balkony.


ul. Nowogrodzka
więcej zdjęć (654)
Ulica biegnie od ul. Brackiej do ul. Raszyńskiej (dzielnica Ochota). Śródmiejski odcinek łączy ul. Bracką z ul. Chałubińskiego. Do Śródmieścia należą numery: po stronie parzystej od 6A do 56, po stronie nieparzystej od nr 1/3 do nr 49. Jedna z najstarszych dróg narolnych biegnąca między włóką mieszczanina Macieja Małodobrego po stronie północnej i tzw. Szeroką Włóką po stronie południowej, od 1678 należącą do misjonarzy z kościoła Św. Krzyża. W 1745 misjonarze założyli wzdłuż drogi po stronie południowej folwark z obszernym ogrodem i wznieśli zabudowania folwarczne oraz cegielnię usytuowaną przy Wielkiej (ob. Poznańskiej). Następnie przy końcu drogi w pobliżu Żelaznej wybudowali nową cegielnię, po której pozostały glinianki między ulicami Koszykową i Lindleya zasypane w drugiej połowie XIX w. W 1767 część Szerokiej Włóki między Bracką i Marszałkowską została rozparcelowana i zabudowana, dając początek tzw. jurydyce Nowogrodzkiej, od której ulica otrzymała urzędowo w 1770 nazwę, choć nazwę jurydyka skasowano. W 1770 Nowogrodzka została przecięta wałem przy obecnej Raszyńskiej. W końcu XVIII w. droga Nowogrodzka poza wałem zanikła; wał ten przetrwał przez ok. 100 lat. W 1781 na włóce misjonarskiej w pobliżu Nowogrodzkiej założono cmentarz dla parafii świętokrzyskiej i wybudowano katakumby i kaplicę, która zachowała się do dziś przy Wspólnej. Oprócz zabudowań folwarku stał przy Nowogrodzkiej w końcu XVIII w. dom murowany i 14 domów, i dworków drewnianych skupionych między Bracką i Marszałkowską, rozciągały się liczne ogrody. W 1836 zamknięto cmentarz, po 1840 w pobliżu Brackiej wybudowano kilka domów murowanych. W drugiej połowie XIX w. pod ob. nr 45 znajdowały się składy wełny należące do Banku Polskiego i odbywały się jarmarki na wełnę. W 1858 Nowogrodzka została poszerzona po stronie południowej. W 1866 na posesji 1600-S (ob. nr 49) założono stalownię "Robert Eichler i Spółka, Fabryka Żelaza i Różnych Wyrobów Metalowych", zwaną walcownią na Koszykach, zatrudniającą przeszło 600 robotników. W 1870 pomiędzy ob. ulicami E. Plater i Chałubińskiego, po stronie nieparzystej, otwarto Ogród Pomologiczny o powierzchni ok. 5 ha z 12 000 drzew owocowych. W latach siedemdziesiątych dawny folwark Świętokrzyski był miejscem spacerów, zabaw ludowych i popisów cyrkowych. W latach 1883-1885 na dawnym cmentarzu wzniesiono kościół św. Piotra i Pawła. W latach 1872-1912 przy Nowogrodzkiej wybudowano ok. 20 kamienic; wśród nich wyróżniały się domy nr nr 4, 6 i 6a o modernistycznych fasadach oraz kamienice Ludwika Geyera przy zbiegu Poznańskiej - nr 40 i nr 46 o fasadzie udekorowanej rzeźbami, przedstawiającymi kobiety o polskim typie (arch. K. Kozłowski, 1899). W latach 1900-1902 na dawnym folwarku Świętokrzyskim (nr nr 59-71) wybudowano kilkanaście pawilonów szpitala Dzieciątka Jezus (ob. Państwowy Szpital Kliniczny nr 1) i Domu Wychowawczego im. ks. Boduena (arch. J. Dziekoński). W 1926 przez Nowogrodzką przeprowadzono tory Elektrycznych Kolei Dojazdowych sięgające do Marszałkowskiej. W 1927 pod nr 50 przy rogu ul.Pankiewicza zaczęto budowę gmachu Banku Rolnego (arch. M. Lalewicz). Ok. 1935 pod nr 49 wybudowano dom Akcji Katolickiej "Roma" z obszerną salą kinową (arch. S. Szyller). Pod nr 45 przy rogu Poznańskiej wzniesiono gmach Centralnego Telegrafu (arch. J. Puterman-Sadłowski). Ok. 1936 skasowano Ogród Pomologiczny. Podczas wojny znaczna część zabudowy uległa zniszczeniu; w 1944 hitlerowcy wysadzili kościół św. Piotra i Pawła i spalili część domów między Bracką i Marszałkowską oraz między Starynkiewicza i pl. Zawiszy. Po wojnie dawną "Romę" przebudowano na siedzibę opery, odbudowano w nowej formie kościół (1946-1957) i wzniesiono szereg domów mieszkalnych i biurowców. W 1957 dworzec kolei przesunięto w okolice ul. Chałubińskiego, a następnie w Al. Jerozolimskie, zdejmując tory i asfaltując Nowogrodzką do Emilii Plater. W budynku pod numerem 43 (dawny cyrkuł) miało siedzibę Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej Warszawa-Śródmieście. Obecnie mieści się tu Urząd Dzielnicy Warszawa Śródmieście. W budynku dawnej "Romy" (nr 49) od 1966r., po przeniesieniu Opery Warszawskiej do odbudowanego gmachu Teatru Wielkiego miała siedzibę Państwowa Operetka w Warszawie i Państwowa Opera Objazdowa. Od lat dziewięćdziesiątych mieści się tu Teatr Muzyczny Roma.

Źródło: