Słynny „bielski deptak”, czyli ulica 11 Listopada, to fragment powstałego w latach 1772-1785 traktu środkowo galicyjskiego łączącego Białą z Lwowem. Ulica w rozmaitych okresach - w zależności od potrzeb politycznych - różnie się nazywała. Była to ul. Główna, Wiedeńska, Cesarza Wilhelma, Hermana Göringa, Dzierżyńskiego, aby obecnie pozostać 11 Listopada.
Z racji funkcji - traktu kupieckiego - ambicją dorabiających się bielskich mieszczan-handlarzy, później przemysłowców było zdobywanie działek i budowanie w pobliżu tak ważnej magistrali swoich kamienic o nieprawdopodobnych kształtach, zdobionych tak, aby pięknem przyciągać oko. Tym sposobem ulica stała się i pozostała najważniejszym bielskim traktem kupieckim i spacerowym, który jako „mały Kärtner Strasse", rozświetlony w 1903 r. lampami elektrycznymi, przyciąga mnogością sklepów i placówek handlowych.
Jedną z ciekawszych kamienic, która zachowała swoją niecodzienność i piękno, jest wybudowana w 1893 r. dla ówczesnego radcy cesarskiego Wiktora Burdy, zwrócona ku rzece Białej, trzypiętrowa, nadbrzeżna, neobarokowa kamienica. Powstała wg projektu znanego architekta, twórcy wielkomiejskiego bielskiego wizerunku, Karola Korna. Na granicy Bielska i Białej Krakowskiej czaruje swoim urokiem. Otoczony czterema kolumnami płaski wykusz w pobliżu nieistniejącego kratownicowego mostu (został wysadzony przez okupanta w 1945 r.) stanowił majstersztyk architektoniczny Korna. Szkoda, że z braku środków most odtworzono w stylu współczesnym, ale i tak jest widowiskowy. Stojąc na nim, możemy sobie wyobrażać w sąsiadujących ze sobą neobarokowych kamienicach należących do Wiktora Burdy (nr 8 i 10) mieszczące się tam końcem XIX wieku: słynną, należącą do Juliusza Drancza „Aptekę pod Koroną” (działa po dziś dzień), sklep konfekcji damskiej Maurycego Feliksa, pierwszą siedzibę Bialskiego Banku Handlowego i Przemysłowego oraz założone przez Juliusza Meinla delikatesy. Tutaj mieszkał i tworzył również znakomity bielski rzeźbiarz, nauczyciel w miejscowej szkole plastycznej, Antoni Biłka, współtwórca pomnika Adama Mickiewicza w Parku Włókniarzy.
Spacer pośród bielskich kamieniczek stanowi wspaniałą lekcję historii architektury miasta. Spotykane w każdym miejscu kamienice mają zapisaną imponującą historię oraz zachwycają swoją malowniczością i bogactwem zdobień.
tekst własny opublikowany na Polsce Niezwyklej (JureK)
