Kolej Warszawsko-Wiedeńska – linia kolejowa o długości 319,031 km, łącząca Warszawę z Katowicami.

Projekt budowy linii kolejowej z Warszawy do granicy z zaborem austriackim powstał już w 1835. Ponieważ ze stacji Granica w miejscowości Maczki (obecnie dzielnica Sosnowca), leżącej nad granicą zaborów, projektowany szlak miał się łączyć z linią kolejową przez Kraków do Wiednia, projektowana linia otrzymała nazwę: Droga Żelazna Warszawsko-Wiedeńska. Trasę przeprowadzono według projektu inż. Stanisława Wysockiego.

W pierwszym roku funkcjonowania kolei (1845) przewieziono 143 600 pasażerów i 143 300 cetnarów towarów. Tabor kolejowy wówczas składał się z 8 lokomotyw parowych (opalanych drewnem), 58 wagonów osobowych i 62 towarowych. W 1848 liczba lokomotyw sięgnęła już 35, wagonów osobowych 87 i towarowych 312.

Kolej poddawana była stałej modernizacji technicznej, łącznie z rozwojem techniki kolejowej. Od 1859 parowozy opalano węglem. W latach od 1860 do 1880 ułożono drugi tor od Warszawy do Ząbkowic. W 1890 liczba lokomotyw sięgnęła 287, wagonów osobowych 432 i towarowych 8718; liczba przewiezionych pasażerów sięgnęła 2,5 miliona, a ładunków 2,7 miliona ton. Do 1901 lokomotywy dla kolei warszawsko-wiedeńskiej kupowano w fabrykach zachodnioeuropejskich, dopiero po tej dacie używano lokomotyw rosyjskich, jednakże różniących się szerokością toru.

Łącznie z budową kolei, w Warszawie w 1845 zbudowano okazały gmach Dworca Wiedeńskiego, projektu arch. Henryka Marconiego. Dworzec nie zachował się do dzisiejszych czasów; w jego miejscu znajduje się obecnie stacja metra "Centrum". W Warszawie umiejscowiono też Warsztaty Główne kolei. W 1875 otwarto Szkołę Techniczną Drogi Żelaznej Warszawsko-Wiedeńskiej.

W latach 1857-64 kolej była dzierżawiona przez spółkę niemiecką, poza tym okresem pozostawała w polskich rękach. W 1912 Droga Żelazna Warszawsko-Wiedeńska została upaństwowiona przez rząd rosyjski. Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę, została włączona do systemu kolei polskich.

Źródło - wikipedia

W związku z rozwojem miasta, oraz przebudową sieci kolejowej w okolicach 1910 roku cały węzeł kolei Dęblińskiej został przeniesiony w okolice węzła kolei Wiedeńskiej. W tymże również roku prawdopodobnie wybudowano nowy, „żółty” dworzec.
Z przodu gmachu nowego dworca Iwanogrodzkiego uwagę zwraca wyodrębniona środkowa część budynku w postaci płaskiego ryzalitu. Nadal istnieją grzymsy oddzielające kondygnacje oraz okrągłe okienko(oculus) które kiedyś prawdopodobnie mieściło zegar(zarówno do strony miasta jak i peronów). Więźba dachowa jest drewniana. Ciekawym elementem ozdobnym, który dość ciężko zauważyć są balkoniki na piętrze, ozdobione napisem „PKP”. Kiedyś dworzec wyglądał nieco inaczej. Okna oraz drzwi były zakończone półkoliście a parter był obłożony kamiennymi płytami w stylu rustykalnym. Przebudowa prawdopodobnie nastąpiła w okolicach lat 70-tych.
Historia budynku jest dość niejasna i mętna. W internecie znalazłem teorie jakoby budynek był początkowo kamienicą dla kolejarzy, a dopiero później przebudowany na dworzec. Częściowo można zgodzić się z tą teorią, gdyż budynek nie przypomina żadnego innego dworca z tej linii. Może to jednak być spowodowane jego późniejszą datą budowy.

W 2008 roku mieścił się tam „Antykwariat na Dworcu”. Około 20 maja 2012 zdjęto z budynku zegar.12 kwietnia 2010 zlikwidowano kasę oraz poczekalnię. 3 sierpnia 2012 roku otworzył się sklep Stacja w budynku dworca. Zdjęcia z przebudowy pomieszczeń dworcowych znajdują się na jego fanpagu na Faceboooku. Zanotował on 11.08 demontaż kiosku, 28.09 montaż oświetlenia oraz 17.08.2013 zamknięcie własnego sklepu. Od tamtego czasu pomieszczenia dworca stoją puste.Przez długi czas budynek był wystawiony na sprzedaż za ok. 590 tysięcy wraz ze skwerkiem z przodu.
Na parterze znajduje się poczekalnia podzielona dwoma filarami oraz trzy okienka kasowe. Po prawej stronie, patrząc od wejścia, znajduje się klatka schodowa. W lewej części znajdowały się trzy pomieszczenia biurowe.

Po wiadomościach o remoncie budynku kolei Wiedeńskiej zapadła decyzja o wyburzeniu żółtego dworca, konserwator zabytków wydał zgodę.

źródło:
autor: Krzysztof Kulik

Budynek został wyburzony w grudniu 2020 r.