starsze
nowsze
1
1+
2-
2
2+
3-
3
3+
4-
4
4+
5-
5
5+
6-
6
oceń zdjęcie | skomentuj ocenę | 13 głosy | średnia głosów: 6

Polska woj. śląskie powiat cieszyński Cieszyn Dzielnica Saska Kępa (Saská kupa) ul. Główna (Hlavní třída) Główna 11

18 kwietnia 2020 , Ogólny widok na naroźną kamienice przy Główna 11.

Skomentuj zdjęcie
vetinari
Na stronie od 2014 czerwiec
11 lat 10 miesięcy 10 dni
Dodane: 17 listopada 2022, godz. 8:22:23
Autor zdjęcia: vetinari
Rozmiar: 2500px x 1657px
Aparat: Canon EOS 200D
1 / 125sƒ / 8ISO 10010mm
2 pobrania
378 odsłon
6 średnia ocen
Poprzednie i następne zdjęcia vetinari
Obiekty widoczne na zdjęciu
Główna 11
więcej zdjęć (8)
Zbudowano: 1886
Dawniej: Kamienica Berthy Goldstein
Narożna kamienica przypisana była do dzielnicy Kamieniec z numerem konskrypcyjnym 62. Numer posesji był podwójny: dla Saskiej Kępy nr 11, zaś dla ówczesnej Hoheneggergasse nr 2. Budynek wzniesiono w 1886 r. podług planów Aloisa Jedeka z 1885 r. na działce zakupionej od Hoheneggera. Pierwszymi właścicielami byli Bertha i Eduard Goldsteinowie, którzy w 1896 r. sprzedali kamienicę za 64 tys. florenów Carlowi Bergerowi z Morawskiej Ostrawy. Carl Berger trudnił się dystrybucją piwa. W tym okresie od strony obecnej ul. Praskiej budowniczy Johann Schneider wykonał wejście do pomieszczeń handlowych. Około 1904 r. kamienica przeszła na własność Ferdinanda (księgowy) i Johanny Ringerów. Ponowna zmiana własnościowa nastąpiła w listopadzie 1905 r., wówczas właścicielami obiektu zostali Gottlieb i Charlotta Zuckermandelowie (cena kupna wynosiła 139 150 koron), którzy w 1913 r. nabyli również inną kamienicę przy Saskiej Kępie 26 . W narożnej kamienicy znajdowała się m.in. restauracja i kawiarnia prowadzona najpierw przez Philipinę Rebeck (w październiku 1905 r. przeszła gruntowny remont - jedna z sal nazywana była "Altbrünner Bierhalle", czyli staro-brązowa sala piwna, w której odbywały się koncerty kapeli regimentowej, a także z okazji remontu koncert kapeli Werkskapelle z huty w Trzyńcu), później zaś Emila Wallnera, Jakoba Elsnera i Josefa Tyrasa. Oprócz restauracji znajdował się tu salon fryzjerski Heleny Windholz (żydowskiego wyznania), sklep z zabawkami i galanterią Ludwiga Kleina, a także sklep z srebrem stołowym Markusa Webera. Od 1897 r. "Ogólne robotnicze stowarzyszenie kształcące" wynajmowało lokal w tzw. piwiarni berneńskiej. Lokal ten był czynny dla robotników w soboty i niedziele, kiedy można było wypożyczyć pisma robotnicze, jak również książki z biblioteki. W 1898 r. stowarzyszenie to przeniosło się do kamienicy przy Rynku pod nr 15. Na budynku od strony Saskiej Kępy umieszczona była skrzynka pocztowa. Na zapleczu znajdowały się liczne przybudówki (pralnia z 1887 r. Alois Jedeck, magazyn z 1898 r. przebudowany z pierwotnej szopy z 1886 r. Fabian Żidek, garaż samochodowy z 1939 r. przebudowany z pierwotnej lodowni z 1897 r. Wojciech Brejžek & Wilhelm Beier). Działał tam od 1893 r. kamieniarz nagrobków Isidor Kurzmann (ostatnia adnotacja jego obecności pojawia się w 1898 r. - Saska Kępa 14, natomiast pierwsza w 1893 przy ul. Hoheneggera 8). Na dziedzińcu miała się znajdować altana, w której prowadzono spotkania religijne kobiet żydowskiego wyznania. W okresie międzywojnia w kamienicy znajdował się sklep z delikatesami Alexandra Frischera, galanteria oraz zabawki prowadzona przez wdowę Ludwiga Klaina, krawcowa Helena Windholz, wyroby pończosznicze Hermanna Ziegera, sklep ze słodyczami Salomona Langweila oraz modystka Regina Rosthal. W kamienicy mieszkał m.in. Moritz Schwarz - budowniczy, który w 1932 r. obchodził 83 urodziny. Krótko po II wś. zarządcą państwowym nad mieniem Zuckermandelów została Ostrawa. W tym okresie otwarto tu sklep z produktami, które współcześnie nazywamy RTV i AGD. Sklep ten działał jeszcze po zmianie ustroju politycznego w 1989 r. Obecnie mieści się tu restauracja i bar Colors.
ul. Główna (Hlavní třída)
więcej zdjęć (1258)
Ulica powstała w 1775 r. (według kroniki Kaufmanna) i pierwotnie przypisana była do dzielnicy Kamieniec, a w późniejszym okresie również do Saskiej Kępy, czyli Brandysa, gdyż areał Saskiej Kępy został wydzielony z Brandysa. Początkowo w miejscu tym biegła aleja topolowa z nieliczną jeszcze podmiejską zabudową. Jej pierwotna nazwa brzmiała Cesarska Droga - Kaiserstrasse. Po 1790 r. nazwę zmieniono na Droga Rzeszy - Reichs Strasse (stosowano również zamiennik Aerarial-Straße lub Ärarialstraße, co innymi słowy oznaczało drogę państwową), zaś przed 1883 r. na Saska Kępa - Sachsenbergstrasse, lub Sasówka z racji budowy w tym miejscu 13 manufaktur sukienniczych (a także tzw. wałchownię, czyli folusz do spilśniania wełny) przez ówczesnego właściciela Księstwa Cieszyńskiego księcia Albrechta Sasko-Cieszyńskiego, które jednak nie działały zbyt długo. W 1889 r. pojawia się też nazwa, a w zasadzie określenie ulicy, jako ul. Główna, czyli Hauptstrasse. Droga ta nie była własnością miasta - należała do państwa, czyli tzw. Ärarialstraße. Ciąg budynków powyżej skrzyżowania z obecną ul. Ruchu Oporu, w tym również wzdłuż ul. Frydeckiej, nazywano w księgach gruntowych: Colonie Sachsenberg. Wyraz - Kępa - oznaczał, iż droga była usytuowana wyżej aniżeli okoliczne pola i budynki. Zapewne z tego właśnie powodu polska gazeta Gwiazdka Cieszyńska pierwotnie określała ją mianem - Saska Góra. Powodem takiego stanu rzeczy była m.in ochrona drogi przed niszczącymi wylewami rzeki Olzy oraz wysokość jezdni mostu przeciw-zalewowego , z którym droga była połączona. Zabudowania zlokalizowane wzdłuż drogi odgradzały szerokie na 3m i głębokie ponad 1m rowy melioracyjne z wysokimi kamiennymi słupkami, które w późniejszym okresie zasypano. Droga w owym czasie była około 16.5m szeroka. Do budynków wchodziło się mostkami, które były bardzo podobne do tych w okolicach Cieszyńskiej Wenecji - ul. Przykopa. W 1880 r. żądano podwojenia ilości oświetlenia ulicznego aż po dworzec kolejowy przy ul. Jabłonkowskiej. W 1883 r. rozpoczęto gruntowną regulację ulicy wraz z budową chodników w miejscu skanalizowanych rynsztoków (zamiary te były omawiane na posiedzeniach już w 1882 r.), jednak jeszcze w 1885 r. ulica ta nie była całkowicie pokryta chodnikami. Powodem miały być trudności z niektórymi właścicielami budynków, którzy nie chcieli za zbyt niską cenę odstąpić części działek pod budowę chodnika. Dotyczyło to m.in. posiadłości Lehmanna (numer konskrypcyjny 34 i 35), z którym pertraktowano jeszcze w 1886 r. W 1889 r. skarżono się jak co roku na niewystarczające oświetlenie ulic. Według opinii brak oświetlenie powodował wielorakie niedogodności, ale czasami również nieprzyjemne wypadki. Za przykład podawano kobietę i jej dziecko, które wpadło do rowu wypełnionego wodą i błotem na przeciwko domu Hoheneggera. W 1891 r. drogę walcowano - utwardzono tłuczniem. W 1900 r. poszerzono (3,5 m) i wybetonowano chodniki, natomiast drogę wybrukowano. Brukowanie kostką Porphyrwürfel - magmowa skała Porfir - kosztowało 62 tys. florenów i wykonała je firma Kulka z Opawy. Rozważano również wariant z nawierzchnią asfaltową w czym specjalizowała się wiedeńska firma Asphalt-Actien-Gesellschaft. W tym wypadku koszt byłby 47 449 florenów. Następnym wariantem była kostka granitowa, którą dostarczyłaby wiedeńska firma Scheffel za 53 tys. florenów oraz kostka metalowa od firmy Schostal & Co z Brna za 48 tys. florenów. W wyniku poszerzenia chodników przeniesiono również latarnie uliczne, które odtąd znajdowały się na chodniku. Na uregulowanie całej ulicy czekano długie lata, przy czym często skarżono się na stan drogi i chodników, które podczas deszczu zamieniały się w błoto. Do 1900 r. ludność korzystała wyłącznie z lewego chodnika, który powstał w 1888 r. (strona drukarni), gdyż po prawej stronie istniały tylko jej fragmenty z odmienną szerokością i wysokością. W 1894 r. przeprowadzono prace ziemne związane z budową wodociągu miejskiego. W 1917 r. przygotowano projekt przebudowy, który miał polegać na obniżeniu nawierzchni drogi. Za początek obniżenia wyznaczono skrzyżowania z Mervillegasse. Obniżona droga miała umożliwić przejazd tramwaju przez nowe przejście podziemne, które miało zastąpić tzw. Demelloch . Chodniki miały pozostać na pierwotnej wysokości, natomiast zejście na drogę miały umożliwiać schody. Saska Kępa była jedną z najważniejszych dróg przelotowych w Cieszynie. Na jednej z licznie wydawanych pocztówek oznaczona została jako Grand Avenue. Na swym końcu rozgałęziała się w trzech kierunkach: na Węgry, Morawy i Śląsk Opawski. Po 1924 r. rozpoczęto sukcesywne usuwanie z nawierzchni szyn tramwajowych, co miało mieć związek z nowym brukowaniem ulicy (fragmentarycznie istniały jeszcze w 1933 r.) dochodziło bowiem do licznych wypadków rowerzystów. W 1928 r. zainstalowano nowe oświetlenie uliczne - lampy elektryczne zawieszone na dużej wysokości pomiędzy kamienicami. W 1929 r. pokryto asfaltem chodniki wzdłuż drukarni Prochaski. W grudniu tego samego roku radny Jan Blecha proponował ustawić policjanta kierującego ruch drogowy na skrzyżowaniu Saskiej Kępy z ul. Hasnera. W wyniku rosnącego ruchu samochodowego ograniczono w 1930 r. prędkość do 15 km/h, przy czym na skrzyżowaniu z ul. Dworcową pojawiła się dwujęzyczna tablica: Pomalu jezdit! Langsam fahren! W następnym roku zakupiono skrapiarkę ulic, by ograniczać w ten sposób tumany prochu (skrapiarki były stosowane już pod koniec lat 80 XIX w.). W czerwcu 1931 r. kładziono kabel telefoniczny z nowego budynku poczty przy ul. Dworcowej do polskiej części miasta. Kable połączono po stronie polskiej 16 grudnia tego samego roku . Podczas związanych z tym prac ziemnych ludność skarżyła się na rozkopany chodnik. W kwietniu 1933 r. ze względów ekonomicznych dotychczasowe oświetlenie gazowe zostało przebudowane na elektryczne. W 1935 r. przeprowadzono nowe brukowanie. Po przyłączeniu tzw. Zaolzia do Polski wprowadzono ruch samochodowy prawostronny. W lipcu 1939 r. narożniki na głównych skrzyżowaniach ogrodzono łańcuszkami z racji bezpieczeństwa przechodniów przed samochodami. W 1974 r. ulica na całej swej długości została odnowiona. Zmiany nazwy ulicy były następujące: 1915 - 1919 Kaiser - Wilhelm Straße, 1919 - 1920 ul. Saska, 1920 - 1938 Sachsenberg - Saská kupa (należy dodać, iż początkiem lat 20 tych XX w. władze miasta zamierzały zmienić nazwę ulicy na ul. Masarykova třída), 1938 - 1939 ul. Marszałka Piłsudskiego, 1939 - 1945 ponownie Sachsenberg, 1948 - 1989 najpierw ul. Gottwaldova później Stalinova a jeszcze później Revoluční, od 7 lutego 1990 r. ul. Hlavní, natomiast po wprowadzeniu dwujęzycznych nazw ulic w 2007 r. również ul. Główna.