Kościół rzymskokatolicki, siedziba parafii Najświętszego Zbawiciela, znajdujący się w Warszawie przy pl. Zbawiciela w dzielnicy Śródmieście.

Około 1880 po zabudowaniu placu Zbawiciela pierwszymi kamienicami i przeprowadzeniu przez plac linii tramwaju konnego, zaszła konieczność budowy nowej świątyni dla powiększającej się liczby ludności obecnego Śródmieścia Południowego i Ujazdowa. Postanowiono wybudować ją jako wotum dziękczynne dla Zbawiciela na rok święty 1900.

Konkurs na projekt kościoła wygrał Stefan Szyller, jednak wzniesiono go wg projektu architektów Józefa Piusa Dziekońskiego, Ludwika Panczakiewicza i Władysława Żychlewicza. Kamień węgielny wmurowano 12 października 1901, a poświęcenia dokonał arcybiskup warszawski Wincenty Popiel. Na skutek wybuchu I wojny światowej prace trwały aż do 1927, kiedy konsekracji kościoła dokonał arcybiskup Stanisław Gall. Nad wnętrzem świątyni pracowali architekt Stefan Szyller i rzeźbiarz Pius Weloński.

W 1939 w czasie bombardowania Warszawy pociski zwaliły sygnaturę, zachodnią wieżę i dach. Dalszym zniszczeniom kościół uległ w 1944 po upadku powstania warszawskiego, gdy Niemcy przystąpili do systematycznego wyburzania miasta. Ładunki wybuchowe podłożone w dolnym kościele zostały wysadzone w przeddzień ucieczki Niemców z Warszawy - runęły sklepienia, hełm drugiej wieży i kościół dolny. Jednak silna konstrukcja filarów i arkad sklepiennych wytrzymała ten wybuch.

W 1945 po zabezpieczeniu ruin pokryto podziemie prowizorycznym dachem i naprawiono okna i drzwi, co pozwoliło na oddanie kościoła do użytku, jednak odbudowę głównych sklepień odłożono na później. W latach 50. XX wieku podczas budowy MDM zastanawiano się nad odbudową kościoła w bardziej zwartej formie, bez wież (z powodów estetycznych i ideologicznych). Ostatecznie w 1955 władze wydały zgodę na odbudowę wież.

Od jesieni 2006 Parafia Najświętszego Zbawiciela stała została mianowana Sanktuarium Najświętszego Zbawiciela.

Źródło: Licencja: CC