|
starsze nowsze oceń zdjęcie | skomentuj ocenę | 3 głosy | średnia głosów: 6
1915 , Ołtarz (Schlesische Woche, Jg. 1915 Nr 17)Skomentuj zdjęcie |
2 pobrania 237 odsłon 6 średnia ocen Poprzednie i następne zdjęcia Dzwiedz Obiekty widoczne na zdjęciu Wnętrza więcej zdjęć (3) Kościół św. Józefa więcej zdjęć (12) Atrakcja turystyczna Zbudowano: 1488,1667 Zabytek: GEZ Wybudowany w stylu gotyckim kościół nosił pierwotnie wezwanie św. Wita, legendarnego chłopca, którego mieli żydzi zabić w mordzie rytualnym, by jego krew użyć na macę (była to jedna z licznych nie mających pokrycia w faktach legend rozpowszechnionych w wiekach średnich). W XVII w. ten wciśnięty między dominikańskie świątynie św. Wojciecha i św. Katarzyny kościółek został przebudowany w stylu baroku i 16 maja 1667 r. konsekrował go biskup Franciszek Neander, który zmienił mu patrocynium na św. Józefa. W świątyni obok wielkiego ołtarza z fundacji Adama Dobrodinskiego znajdowały się jeszcze ołtarze dedykowane św. Józefowi i św. Annie. W 1717 r. obiekt został ponownie przebudowany, tym razem przez mistrza Benedykta Millera. Prace finansował handlarz win, Piotr Zerbst, który wyłożył na to 500 dukatów. Dom Boży służył wiernym aż do czasu pruskiej sekularyzacji klasztorów i dóbr kościelnych zarządzonych w 1810 r. przez władze pruskie. W 1811 r. został zamknięty i założono w nim magazyn. Niszczejące mury świątynne w 1909 r. planowano wyburzyć. Jednak ocalały one szczęśliwie. Dopiero niszcząca moc jaką rozpętała II wojna światowa spowodowała, iż wiosną 1945 r. podczas ciężkich sowieckich nalotów na Wrocław wnętrze świątyni zupełnie wygorzało. Zaraz po wojnie wobec zniszczenia kościoła św. Wojciecha i stosunkowo małego uszkodzenia św. Józefa przejął on chwilowo funkcje parafialne. Obecnie odbudowany w latach 1961-1962 według projektu Jerzego Rzepeckiego kościółek św. Józefa został połączony z kościołem Dominikanów i pełni rolę kaplicy bocznej. Od pięciu z górą stuleci niewielki kościół św. Józefa we Wrocławiu wpisuje się w złożoną historię Śląska, gdzie przenikały się, często skonfliktowane ze sobą żywioły, polski, czeski i niemiecki. W tej zaś świątynce gromadzili się do początku XIX w. na modlitwach polskojęzyczni mieszkańcy Wrocławia, stąd też zwano ją kościołem polskim. Autor : Piotr Stefaniak - Kościół św. Wojciecha więcej zdjęć (233) Atrakcja turystyczna Zbudowano: XIII w. Dawniej: Adalbertkirche Zabytek: 15 z 28.11.1947; D/1 z 17.02.1960 oraz 165 z 15.02.1962 Pierwszy kościół parafialny pod wezwaniem św. Wojciecha wzniesiony został na początku XII w. i poświęcony przez biskupa wrocławskiego Żyrosława. Wkrótce świątynia przekazana została kanonikom regularnym laterańskim św. Augustyna z Wyspy Piaskowej. W 1226 r. biskup Wawrzyniec osadził przy kościele dominikanów przybyłych z Krakowa, którym przewodził Czesław według tradycji należący do rodu Odrowążów, pierwszy przeor klasztoru wrocławskiego. Konwent został poważnie uszkodzony w 1241 r. podczas najazdu mongolskiego, dlatego w latach 1250 – 1270 wzniesiono nowy korpus nawowy z transeptem, a do końca XIII w. rozebrano dotychczasowy chór, który zastąpiono nowym gotyckim, poświęconym w 1330 r. przez biskupa Nankiera. W 2 połowie XIV w. podwyższono mury nawy głównej i transeptu, a sto lat później dodano wąskie przęsło zachodnie i fasadę z ozdobnym ceramicznym szczytem. W 1359 wzniesiono wieżę, którą pod koniec XV w. zwieńczono wysokim ostrosłupowym hełmem. W tym okresie wybudowano również po północnej stronie kościoła kaplicę św. Wita, obecnie św. Józefa. Na początku XVI w. konwent wrocławski przeżywał prawdziwy rozkwit, przebywało w nim około 90 zakonników, a działająca przy klasztorze szkoła teologiczna dla braci, otrzymała w 1520 roku prawa szkoły wyższej, Studium Generale. Dominikanie posiadali także bogatą bibliotekę, która po likwidacji klasztoru trafiła do zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej. Kilka lat później błyskawiczny rozwój reformacji we Wrocławiu przyniósł kryzys życia zakonnego, podobnie jak w innych śląskich placówkach, ale nie spowodował wyludnienia klasztoru, ani jego likwidacji. W 1524 r. kilku zakonników wzięło udział w słynnej dyspucie teologicznej z protestantami, która odbyła się w kościele św. Stanisława, św. Wacława i św. Doroty, i uznana została za zwycięstwo luteranizmu w naszym mieście. Na początku XVII w. przybył do Wrocławia z Krakowa o. Abraham Bzowski wraz z 20 zakonnikami. Za jego kadencji miał miejsce najbardziej dramatyczny epizod wrocławskiej reformacji, kiedy to 27 grudnia 1608 roku tłum protestantów zdewastował i sprofanował dominikańską świątynię. Powodem tego, jak się przypuszcza, była kontrreformacyjna działalność polskiego przeora, który w ten sposób został zmuszony do opuszczenia miasta, jak również rzekome przybycie do klasztoru kilku jezuitów. Klasztor wrocławski pozostał w prowincji polskiej do 1706 r., kiedy to wraz z innymi śląskimi placówkami został włączony do prowincji czeskiej, gdzie pełnił najważniejszą rolę po klasztorze praskim. Znalazło to swój wyraz w odrodzeniu konwentu i w licznych fundacjach artystycznych. W 1650 r. po południowej stronie kościoła, pomiędzy transeptem, a nawą, w miejscu gotyckiej kaplicy NMP, wzniesiono wczesnobarokową kaplicę św. Krzyża (Moncady), a w 1679 r., hrabia Jan Franciszek z Wierzbnej ufundował w zachodniej części prezbiterium Kaplicę Loretańską (proj. Carlo Rossi), rozebraną w 1850 r. Po zajęciu Śląska przez Prusy, w 1754 r. utworzono samodzielną Kongregację Błogosławionego Czesława, która istniała do kasaty klasztorów śląskich w 1810 roku. Po sekularyzacji kościół stał się diecezjalną świątynią parafialną. W 1945 r. został zniszczony w około 75%, a jego odbudowa ruszyła na początku lat pięćdziesiątych, kiedy to znowu objęli go dominikanie z Krakowa. 9 listopada 1958 r. dokonano uroczystego poświęcenia kościoła, a w 1959 r. przywieziono cudowny obraz Matki Bożej z Podkamienia. Odbudowę zakończono w 1981 r., wieńcząc wieżę wysokim ostrosłupowym hełmem. Kościół Św. Wojciecha jest świątynią jednonawową, wzniesioną z cegły, na planie krzyża łacińskiego, z długim wyodrębnionym prezbiterium, zamkniętym wielobocznie i skierowanym na wschód. W reprezentacyjnej fasadzie zachodniej znajduje się ostrołukowy portal, bogato profilowany szczyt ceramiczny i okazały krzyż zdwojony. Wnętrze o długości 72m i wysokości 22m, przykrywają sklepienia krzyżowo – żebrowe i gwiaździste. Po obu stronach prezbiterium znajdują się, kaplica akademicka (po stronie południowej) i zakrystia (po stronie północnej). Na południowej elewacji nawy i obu ramion transeptu biegnie dekoracyjny fryz, składający się z motywu przenikających się arkad i lilii, który wyznacza ich pierwotną wysokość, przed podwyższeniem w końcu XIV w. Kościół posiada skromny wystrój i wyposażenie na które składają się m.in. witraże w trzech oknach chóru z przedstawieniami św. Jacka, św. Wojciecha i bł. Czesława (1970, proj. Krystyna i Stanisław Pękalscy) witraże w transepcie (1981-82, proj. Teresa Reklewska) m.in. Chrystusa w chwale i Czterech Jeźdźców Apokalipsy, Niewiasta obleczona w księżyc i aniołowie oraz w oknie zachodnim o motywach abstrakcyjnych (proj. Tadeusz Wojciechowski). W rokokowym ołtarzu bocznym umieszczony jest obraz Matki Bożej Różańcowej z Podkamienia (Lwów, 1612), koronowany w 1727, a na ścianach nawy i prezbiterium stacje Drogi Krzyżowej (Jeremias Josef Knechtel z Legnicy, 1750). Ołtarz główny zdobi naturalnej wielkości figura Chrystusa Ukrzyżowanego (Christian Behrens, 1896), pochodząca z dawnego ołtarza głównego kościoła św. Marii Magdaleny. Pomimo skromnego wystroju i wyposażenia, kościół zachwyca jasnym wnętrzem o szlachetnych proporcjach, w którym dominują biel ścian, skontrastowana z ceglanymi żebrami sklepień i barwnymi witrażami. za : ul. Katarzyny, św. więcej zdjęć (779) Dawniej: Katharinen Strasse Ulica św. Katarzyny – fragment jednego z głównych średniowiecznych traktów komunikacyjnych Wrocławia w rejonie ścisłego centrum starego miasta, prowadzący do placu Nowy Targ; dalej trakt ten łączył się z drogą wylotową na północ, prowadzącą przez najstarsze przeprawy mostowe: Most Piaskowy i następnie przez Mosty Młyńskie do Ołbina (albo przez Most Tumski do Ostrowa Tumskiego). Przebiega obok dawnego klasztoru i kościoła (ufundowanego w 1294 roku) zgromadzenia zakonnego dominikanek i od ich patronki wywodzi swoją nazwę, także historyczną tak polską („przy świętej Katarzynie”), jak i niemiecką (od XVII wieku Katharinengasse, potem Katharinenstraße). Początkowo miała długość jednego kwartału zabudowy (od dzisiejszej ul. Wita Stwosza do pl. Nowy Targ; w 1824 roku włączono w nią, jako jej południowy fragment, Zaułek Kapturowy (Kugelzipfel), a w roku 1889 dołączono jeszcze Zaułek przy Moście Zielonego Drzewa (An der Grünenbaumbrücke), przez co ul. św. Katarzyny uzyskała połączenie z ul. Oławską; w 1890 ulica została poszerzona. Po zniszczeniach wojennych związanych z oblężeniem Festung Breslau w 1945 roku zabudowa wzdłuż ulicy została prawie całkowicie zniszczona w stopniu nienadającym się do odbudowy i w konsekwencji zrównana z ziemią. Odbudowano tylko część dawnego klasztoru (w latach 70.) oraz sąsiadujący z nim kościół św Wojciecha (wcześniej, w latach 50.); odbudowany też został znajdujący się pomiędzy nimi budynek, w którym latach 1839-1850 mieścił się Zakład Fizjologii Eksperymentalnej Uniwersytetu Wrocławskiego założony (w 1832) przez prof. J.E. Purkyniego; później budynek ten pełnił różne inne funkcje, m.in. (pod koniec XX wieku) był siedzibą oddziału Banku Śląskiego. Fragmenty ulicy, włączone w nią w XIX wieku (Zaułek Kapturowy i Zaułek przy Moście Zielonego Drzewa) znalazły się po powojennych przekształceniach w przestrzeni obszernego placu Feliksa Dzierżyńskiego (dziś: plac Dominikański - w ostatniej dekadzie XX wieku ten fragment placu uzyskał nominalnie swojego indywidualnego patrona, Czesława Odrowąża i nosi nazwę ul. Błogosławionego Czesława), a ul. św. Katarzyny, tak jak przed 1824 rokiem, liczy znów tylko ok. 160 metrów i przebiega od skrzyżowania ulicy Wita Stwosza z pl. Dominikańskim na południu do skrzyżowania ulicy Purkyniego z placem Nowy Targ na północy; za tym placem przedłużenie ul. św. Katarzyny nosi już nazwę ul. Piaskowej. Jezdnia ulicy św. Katarzyny jest obecnie jednokierunkowa (z północy na południe), a równolegle do niej ułożone są tory dwukierunkowej linii tramwajowej. |