Warszawa Wileńska – stacja kolejowa w Warszawie, na Pradze-Północ, u zbiegu al. „Solidarności” i ul. Targowej, w zespole centrum handlowego Galeria Wileńska, w pobliżu pl. Wileńskiego i stacji II linii metra Dworzec Wileński.
Warszawa Wileńska jest stacją końcową i początkową dla pociągów Kolei Mazowieckich w relacjach do Tłuszcza, Łochowa i Małkini i Wołomin Słoneczna
Jest stacją pasażerską z dworcem czołowym.

Dworzec stanowi część centrum handlowego Galeria Wileńska (dawniej Centrum Handlowe "Warszawa Wileńska"), mieszczącego m.in. kilkadziesiąt sklepów oraz hipermarket Carrefour.

Historia
Dworzec Wileński, nazywany pierwotnie Petersburskim, powstał w 1863 jako czołowa stacja początkowa Kolei Warszawsko-Petersburskiej, czyli linii kolejowej z Warszawy do Petersburga (przez Wilno). Również jest jednym z pierwszych dworców kolejowych w Polsce. Projektantem dworca był absolwent cesarskiej Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu, Narcyz Zborzewski. Pierwszy gmach zlokalizowany był przy ul. Wileńskiej.

W 1915 wycofujący się z Pragi Rosjanie spalili budynek dworca. Na jego miejscu pomiędzy 1935 a 1939 zbudowano dwa bloki mieszkalne (Wileńska 12), a po 1945 kolejne trzy (Wileńska 6, 6a, 10). Nieopodal w latach 1927–1928 powstał istniejący do dziś gmach Dyrekcji Polskich Kolei Państwowych, obecnie siedziba spółki PKP Polskie Linie Kolejowe.

Po odzyskaniu niepodległości zmieniono nazwy dworców w Warszawie – Petersburski przemianowano na Wileński (był to główny kierunek obsługiwany stąd, a jednocześnie nazwa ulicy, przy której się znajdował). Funkcje dworcowe przejął prowizoryczny budynek na końcu torów, które znajdowały się w miejscu obecnej Al. „Solidarności”, od strony ul. Targowej. Budynek ten spłonął (bądź został rozebrany) pomiędzy lipcem 1944 a jesienią 1945 r. W roku 1949, w związku z budową trasy WZ do ul. Radzymińskiej i koniecznością wyeliminowania skrętu do stacji Stalowa, przedłużono tu linię kolei wąskotorowej radzymińskiej, której stacja końcowa miała nazwę Warszawa Targowa. Ulica, a następnie Trasa W-Z została przebita przez teren torów pasażerskich początkowego Dworca Wileńskiego, a ruch pasażerski przeniesiono na dawne tory towarowe. Zburzono wtedy część prowizorycznego dworca. Ciasny budynek dworca przetrwał jednak wiele lat, a swój żywot skończył w latach 50. XX wieku. Wtedy właśnie zaadaptowano na dworzec dawne budynki magazynowe znajdujące się po drugiej stronie torów kolejowych od strony ulicy Białostockiej. W tej formie dworzec-barak przetrwał do 2000, kiedy to zaczęła się budowa centrum handlowego, którego integralnym elementem miał stać się nowy dworzec. Został on cofnięty na tyły parterowej części tego centrum, które także otrzymało jego nazwę CH Warszawa Wileńska (do 2015) eksponowaną od strony ulicy Targowej. Nazwa dworca jest widoczna od strony al. „Solidarności” oraz od strony wjazdu pociągów. Dworzec ma charakter czołowy (jedyny w Warszawie pozostał w tej formie) halowy, gdzie centrum handlowe jest umieszczone w większości nad nim. Inwestycja ukończona została w kwietniu 2002

Opis stacji
Stacja składa się z dwóch peronów o długości 213 metrów.

Peron 1 – Peron wyspowy (dwie krawędzie peronowe)
Peron 2 – Peron boczny (jedna krawędź peronowa)
Powierzchnia peronów pokryta jest kostką brukową i płytami na krawędziach.
Perony są zadaszone halą dworcową będącą częścią centrum handlowego.
Na zachodniej głowicy peronów znajdują się wejścia do części dworca w której znajduje się hall z kasami biletowymi.
Na perony stacji można wejść od al. Solidarności bezpośrednio oraz przez hall z kasami biletowymi. Na perony można się również dostać przez centrum handlowe Galeria Wileńska.

Przejście naziemne
Na wschodniej głowicy peronów znajduje się przejście naziemne po torach łączące al. „Solidarności” i ul. Białostocką. Z przejścia można również wejść na perony.
Przejazd kolejowy
Na wschód od peronu znajduje się przejazd kolejowy. Jest zabezpieczony rogatkami. Znajduje się w ciągu ulicy Kosmowskiej.

Tory na północ od torów głównych zasadniczych
4 tory odstawcze
Tory na południe od torów głównych zasadniczych
Tor główny dodatkowy przy peronie 1
Zespół bocznic

Nastawnia znajdująca się na wschód od peronów, kierująca ruchem na stacji
Ruchem na stacji kierują semafory świetlne.

Ulica Wileńska na Nowej Pradze w dzielnicy Praga Północ w Warszawie zaczyna się od ulicy Targowej i urywa się na ulicy Szwedzkiej.
Jest początki i nazwa sięgają około 1865 roku i były związane z budową Dworca Petersburskiego skąd prowadziły szlaki kolejowe do Białegostoku, Petersburga i Wilna
Ulica Wileńska na odcinku od Targowej do Konopackiej, wybudowana z rozmachem, była jedną z głównych ulic Nowej Pragi. Od samego początku wjeżdżała na nią kolejka konna, łącząca ulice Targową i Zygmuntowską, Dworzec Petersburski z Terespolskim i Warszawsko-Wiedeńskim.
Dalej od Konopackiej do Szwedzkiej znacznie węższa, ciaśniejsza i zadymiona dymem z pobliskiej stalowni, nazywana była Ciemnowileńską lub Czarnowileńską. Od zarania swojego istnienia zamieszkiwana była w większości przez biednych robotników i urzędników niższej kategorii.
Pod koniec XIX i w pierwszych latach XX wieku przy Wileńskiej, po stronie nieparzystej, wybudowano kamienice mieszkalne. Kiedy w 1909 r. zlikwidowano tramwaj konny, poprowadzono Wileńską do Konopackiej tramwajową linię elektryczną, która w następnych latach przez ul. 11 Listopada dotarła do dalej położonych dzielnic: Targówka, Nowego Bródna i Pelcowizny, przyłączonych do Warszawy w 1916 r.
W 1915 r. uległ spaleniu budynek Dworca Petersburskiego. Wybudowano inny, tymczasowy, frontem ustawiony do ul. Targowej, który spłonął w pierwszym roku wojny.
W roku 1930 na miejscu Dworca Petersburskiego wybudowano gmach Warszawskiej Dyrekcji Kolei. Za nim, w ostatnich latach przed wojną, powstały budynki mieszkalne dla pracowników kolei.
Około 1950 r. zlikwidowano linię tramwajową, przez co Wileńska przestała być arterią komunikacyjną.
Na początku listopada 1937 roku pod nr 12 oddano zespół dwóch budynków dla pracowników PKP.
W czasie ostatniej wojny na ulicy Wileńskiej powstało wiele kapliczek podwórkowych - dzięki opiece mieszkańców zachowały się w większości do naszych czasów.
W latach 1956-58 pod nr 18 zbudowano duży budynek mieszkalny dla pracowników PKP.
W latach 2009-10 firma deweloperska Budrem zburzyła zabudowania praskiej parowozowni wzniesione w 1860 roku.
W ostatnich latach powstały nowe budynku na rogu Wileńskiej i Czynszowej, Wileńskiej i Środkowej. Jednak na całkowity wygląd ulicy rzutują przeważające tu secesyjne kamienice, rzadko i cząstkowo remontowane, wraz z bramami strzeżonymi przez nieliczne już w Warszawie metalowe pachołki. Przypominają dawne czasy, kiedy przez Wileńską przejeżdżał tramwaj konny, a dorożki dowoziły podróżnych do Dworca Petersburskiego.
W 2013 roku ukończone realizowana od 2011 roku pod nr 14 inwestycje Nowa Wileńska. W miejscu po zburzonej parowozowni powstało ponad 140 lokali mieszkalnych a replika dawnej hali kolejowej służy od 25 lipca 2013 roku jako pierwszy na terenie Pragi Północ sklep Lidl.
Dziś lica Wileńska to w dużej części zniszczone i odrapane kamienice - jednak dla dociekliwego obserwatora zachowały szczątki dawnej świetności. Gdyby były odpowiednie środki na rewaloryzację to ta stara ulica Warszawy mogłaby stać się jedną z najpiękniejszych ulic nie tylko Pragi, ale i Warszawy.
DW/CS/TJ/WI
Ciekawostki
W swoich początkach Wileńska przecina ul. Szwedzką i wpadała ślepo na zakłady Towarzystwa Akcyjnego Warszawskiej Fabryki Stali.
W okresie międzywojennym przewidziano w planach urbanistycznych stolicy jej przedłużenie - ulicę Tadeusza Korzona jako szeroką arterię komunikacyjną (jej fragment o takiej nazwie istnieje obecnie w gminie Targówek). Miała przebiegać od Szwedzkiej przez tereny wojskowe, kolejowe, Targówek, do projektowane; wówczas obwodnicy. Do realizacji projektu nie doszło. Za to po wojnie powstała Trasa W-Z i to ona, łącząc się na wschodzie z Radzymińską przejęła zadania nie zrealizowanego, nowego odcinka Wileńskiej.
Wileńska 1. Pod tym adresem w okresie międzywojennym znajdował się sklep firmowy „Fuchsa". Zakłady rywalizowały z „Wedlem". „Wedel" reklamował karmelki: „100 smaków, a każdy inny", „Fuchs" ripostował: „100 smaków, każdy naturalny".
Posesja pod nr. 16. za swój ładny styl otrzymało w 1998 r. nagrodę w konkursie „Praga w kwiatach".
Między blokami Wileńska 6 i 6a został powstał tuż przed wojną schron przeciwlotniczy.
Po wyzwoleniu Pragi we wrześniu 1944 na Wileńskiej pod "siódemką" mieściła Drukarnię Miejską. Pod "trzynastką" znajdowała się tymczasowo ambasada ZSRR.
Przy ulicy Wileńskiej pod nr. 11 mieścił się w XVIII w. cyrkuł policji carskiej. W 1905 r. działacz PPS, pracownik praskich fabryk "Labor" i "Wulkan" Stefan Okrzeja dokonał nań zamachu bombowego. Został za to stracony na stokach Cytadeli. Przed wojną w tymże budynku mieścił się XIV Komisariat Komisji Państwowej.
www.twoja-praga.pl