Brama Świecka

Wzniesiona prawdopodobnie z kamienia w 1 połowie XIV wieku. W 2 ćwierci XV wieku wzniesiono nową bramę ceglaną (wątek wendyjski i gotycki) wraz z szyją bramną i przedbramiem (późniejszą bramą środkową). Wzmiankowana w 1430 roku. W 2 połowie XV wieku podwyższona o ganek z krenelażem. Na początku XVI wieku rozbudowana o ośmioboczny tambur z narożnymi wieżyczkami oraz dwubasztową bramę przednią, rozebraną w 1718 roku. W 1722 roku zamurowano przejazd bramny, adaptując obiekt na więzienie i przebijając obok nowy przejazd w postaci ostrołukowej furty. W 1830 roku rozebrano przedbramie. W 1871 roku przeprowadzono gruntowny remont bramy, przebijając ponownie przejazd w przyziemiu (furtę obok bramy zamurowano). W 1920 roku po obu stronach bramy przebito prostokątne furtki. Resztki przedbramia uległy zniszczeniu w 1945 roku i zostały rozebrane. W latach 70-tych XX wieku po wschodniej stronie bramy przebito otwarty przejazd. Obecnie brama jest nie użytkowana i ulega degradacji.
Zespół bramy złożony był z zachowanej do dziś bramy wewnętrznej, szyi bramnej (zwieńczonej krenelażem) z dwiema prostokątnymi czatowniami po bokach, kalenicowej bramy środkowej z dwiema wielobocznymi wieżami, drugiej szyi bramnej oraz dwubasztowej bramy przedniej. W pobliżu znajdował się również młyn.
Brama wewnętrzna – wieżowa, dwustopniowa, ośmiokondygnacyjna, wysokości całkowitej 27 m, na rzucie czworoboku o wymiarach 9,8 x 9,5 m. Stopień dolny prostokątny, pięciokondygnacyjny, wysokości 12,95 m o grubości muru 2,2 m, bogato zdobiony blendami i fryzami. W przyziemiu znajduje się wtórnie przebity ostrołukowy przejazd bramny, przykryty wewnątrz sklepieniem krzyżowym. Ponad nim od strony wewnętrznej trzy rzędy blend rozdzielone fryzami. W pierwszym rzędzie siedem blend trójlistnych, wyżej prosty fryz ceglany. Drugi rząd zajmuje siedem blend zakończonych łukiem odcinkowym, w środkowej blendzie otwór okienny. Powyżej ozdobny fryz ażurowy. Ostatni rząd obejmuje trzy pary blend ostrołukowych (z jednym otworem szczelinowym). W elewacji zewnętrznej (polnej) przejazd objęty jest dwiema przyporami zdobionymi podwójnymi blendami, z prowadnicami brony. Ponad przejazdem trzy niewielkie blendy ostrołukowe oraz trzy blendy odcinkowe (z otworem w środkowej). Wyżej fryz ażurowy oraz trzy blendy podwójne. W elewacjach bocznych fryzy uproszczone. Od strony zachodniej ślad dobudowanego budynku. W elewacji wschodniej otwór wejściowy w drugiej kondygnacji, a w piątej kondygnacji bardzo dobrze zachowany dansker. Stropy wewnątrz bramy zawalone. Otwór wejściowy prowadzi do przedsionka, z którego następnie klatką schodową można się dostać na pierwszy poziom obronny z czterema niszami ze strzelnicami – trzecia kondygnacja. Podobnie ukształtowany jest drugi poziom obronny – czwarta kondygnacja. Na piątej kondygnacji w poziomie trzecim widoczne trompy łączące stopień dolny z górnym tamburem. Poziomy połączone były za pomocą drabin. Człon dolny bramy zwieńczony jest otwartym gankiem obronnym z krenelażem i narożnymi igliczkami. Stopień górny, trzykondygnacyjny, wysokości 9,7 m, na rzucie ośmioboku o średnicy 6,2 m i grubości muru 1,2 m, otoczony jest czterema dwukondygnacyjnymi wieżyczkami wysokości 4,4 m, na rzucie koła, zwieńczonymi krenelażem i stożkami. Do wieżyczek prowadzi oddzielna klatka schodowa z pierwszego poziomu partii graniastej. Ponadto posiadają one bezpośrednie połączenie na poziomie ganku obronnego stopnia dolnego. Układy obronne wieżyczek i bramy były rozdzielone. W części ośmiobocznej oraz w wieżyczkach z każdej strony szczelinowe otwory strzelnicze. Stopień górny zwieńczony jest gzymsem, częściowo zniszczonym krenelażem oraz wielobocznym stożkiem wysokości 6,1 m.
Za

http://pomeranica.blogspot.com.../chojna-brama-wiecka-opis.html