†

Huta "Bobrek"

Początek historii huty Bobrek wiąże się z 1856 rokiem, w którym spółka Vulkan wykupiła majątek ziemski Elisenruh. Wkrótce na pozyskanym terenie wzniesiono pierwsze zabudowania huty, której pierwotna nazwa brzmiała „Vulkan”. Pierwsze problemy pojawiły się w 1870 roku, kiedy bankrutujący zarząd huty zmuszony był ogłosić upadłość. Nowymi właścicielami stali się Otto i Emil Friedlander, do których należała niedaleko położona huta Rozbark. Z chwilą przejęcia huty zamieniła się również jej nazwa na „Moritz”.

Po zaledwie 13 latach huta po raz kolejny znalazła się na pograniczu bankructwa i spółka wkrótce ogłosiła upadłość. Prawa własności wykupili bracia Oskar i Georg Caro, którzy przemianowali hutę „Moritz” na hutę „Julia”. Pod koniec lat 80. XIX wieku zakład został połączony z firmą Wilhelma Hegenscheidta w Gliwicach, z którym zawiązano spółkę akcyjną Oberschlesische Hütteenwerke. Począwszy od lat 50. XIX wieku na terenie huty trwały prace nad budową czterech wielkich pieców, ich uruchomienie następowało stopniowo, aż do końca lat 80.

W 1859 roku ukończono nowy budynek koksowni. Na przełomie XIX i XX wieku w pobliżu głównego kompleksu wybudowano elektrownię opalaną początkowo gazem wielkopiecowym, a następnie gazem koksowniczym. Tuż przed wybuchem I wojny światowej na terenie huty „Julia” czynnie prosperowało aż siedem wielkich pieców.

W pierwszym dziesięcioleciu XX wieku wzniesiono budynek stalowni martenowskiej oraz
walcownię, a w latach 20. budynek karbidowni. Do zespołu zabudowań huty należały również budynki niezwiązane bezpośrednio z produkcją: budynek mieszkalny dyrektora – zwany zapleczem, szpital hutniczy – obecna przychodnia zdrowia oraz wybudowane na początku XX stulecia trzy osiedla robotnicze.

Budynek siłowni położony w bezpośrednim sąsiedztwie huty, składa się z dwóch zasadniczych części: północnej wzniesionej w 1900 roku i południowej z 1914 roku. W części północnej pierwotnie mieściła się siłownia, a od lat 70. funkcjonował w niej wydział elektryczny. Z kolei część południowa z salą zborną, biurem rachuby, w latach 50. została zaadaptowana na świetlicę, a po 1972 roku na szatnię.

Obiekt pomimo dwóch części powstałych w różnym czasie, posiada jednolitą dekorację neoromańską. Budynek jednokondygnacyjny, murowany z cegły, wzniesiony został na planie wydłużonego prostokąta. Obiekt niepodpiwniczony i osadzony na podmurówce, posiada zwartą bryłę z zewnątrz nieotynkowaną. Główne elewacje rozdzielone na dwie kondygnacje dekoracyjnym gzymsem, w najniższej części występują duże okna umieszczone w prostokątnych polach, zamknięte łukiem pełnym z archiwoltą, w górnej kondygnacji szereg poczwórnych okien, zwieńczonych dekoracyjnym fryzem. Elewacje boczne elewacje z dekoracją wykonaną z ceramicznych kształtek, o podziale lizenami. Całość kryje dach o konstrukcji stalowej,
złożonej z wiązarów Polonceau z doświetleniem kalenicowym. Obie części zabezpieczone
przed szkodami górniczymi za pomocą stalowych ściągów. Do budynku od strony zachodniej
oraz północnej przylegają późniejsze przybudówki.

Źródło: WSTĘPNE SPRAWOZDANIE Z INWENTARYZACJI OBIEKTÓW PRZEMYSŁOWYCH
W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM, Katowice, styczeń 2012