Cerkiew św. Apostołów Piotra i Pawła

Cerkiew pod wezwaniem Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Wasilkowie – prawosławna cerkiew parafialna. Należy do dekanatu Białystok diecezji białostocko-gdańskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.

Świątynia położona jest przy ulicy Adama Mickiewicza 17, przy drodze z Białegostoku do Grodna.
Wasilków4.jpg

Pierwsze wzmianki o jeszcze drewnianej cerkwi pochodzą z 1669[1]. Obecna murowana została wybudowana w 1853 w stylu bizantyjsko-ruskim. Wewnątrz znajduje się zabytkowy ikonostas z 1836[2]. Budynek postawiono na podmokłym terenie, dlatego grunt umocniono drewnianymi palami i kamieniami na zaprawie wapiennej[1].

Dwadzieścia lat po postawieniu cerkwi zbudowano późnoklasycystyczną zabytkową bramę o unikalnej architekturze, będącą jednocześnie cerkiewną dzwonnicą[1].

Poświęcenie cerkwi miało miejsce 22 maja 1853 przez biskupa wileńskiego Józefa[1][3].

W 1866 w cerkwi umieszczono kopię cudownej ikony Matki Bożej ze Świętej Wody, zwaną też Matką Boską Wasilkowską[3]. W 1867 cerkiew uległa częściowemu spaleniu[3], a rok później przez uderzenie pioruna spłonęła doszczętnie. Ogień był tak gorący, że stopił nawet kościelne dzwony[3]. W 1871 był gotowy projekt nowej cerkwi. Odbudowa zakończyła się w 1875[3], a poświęcenie miało miejsce 8 września tegoż roku[3].

Cerkiew z dzwonnicą wpisano do rejestru zabytków 19 listopada 1993 pod nr A-506[4]. Proboszczem parafii jest ksiądz Anatol Hajduczenia.