Górka Katedralna

o ! i to też Twoje - a to znasz ? - nie wiem jak dotrzeć do oryginału, co by go tu na portalu go zamieścić ;)

Podmiana i zmiana źródła.

czy ktoś z ekspertów na fotopolska może orientuje się z czego w tym przypadku wynika nazywanie tego kościoła "Bazyliką" ? czy jest ku temu jakiś konkretny powód, czy też może to jakaś wewnętrzna (tajemna) nomenklatura kościelna ? - pomijając fakt, że kościół ten wybudowano, jako prawosławny - unicki, w nomenklaturze historycznej "bazylika" to kościół o nawach równej wysokości, natomiast kościoły o nawach bocznych niższych od nawy głównej (jak w tym przypadku) zwie się katedrami, zresztą Górkę powszechnie odkąd pamiętam nazywa się Górką Katedralną i część mieszkańców Chełma nazywa ten kościół prawidłowo "Katedrą", ale część "Bazyliką" - może ktoś wie dlaczego ?

W 1988 papież Jan Paweł II nadał świątyni tytuł bazyliki mniejszej.

a wracając do tej fotografii, to fotograf musiał tu być gdzieś przy drodze polnej zwanej Kątową (51°07'46.5"N 23°28'38.4"E, obecnie Partyzantów 21) - lecz tu pełno jest zagadek - jednopiętrowy budynek widoczny po lewej teoretycznie pasuje do tyłu Pocztowej 40, lecz mylącym jest ten murowany szczyt obok - bo niby była i jest podobna oficyna w głębi Pocztowej 44, lecz jednak niższa, jednopiętrowa, a ten tu musiałby mieć co najmniej dwa piętra, zasłaniający go czarny drewniany domek z pierwszego planu chyba jeszcze istniał w okresie 1942-44 ( ale czy nadal istnieje nie wiadomo, bo dziś wszystko zarosło tak, że mało co widać, za nim wyżej widoczny fragment Organistówski (Lubelska 2), a obok niej kolejna zagadka - dach z malutką iglicą - czy to mała dzwonnica na placu przed katedrą ?, a może jakiś fragment tympanonu nad wejściem do budynku dawnego Bractwa Cerkiewnego ? albo coś innego - niczego takiego nie widać na innych fotografiach, dalej biały murowany domek - czy to Pocztowa 46 ? też nie wiadomo, a z pewnością nie jest to Pocztowa 48, która szczyt ma inny, dalsze dwa to też zagadki, bo ich usytuowanie sugeruje, że to zabudowa na tyłach Pocztowej 48 - i w 1942 coś tam jeszcze stało, ale w 1944 już nic tam nie ma - fotografia podobna do innych, a jednak trudna do identyfikacji, ale może ktoś nam jeszcze pomoże zidentyfikować te obiekty ?

he, ta polna droga na tyłach Hrubieszowskiej to nie Kątowa, lecz Katowska, jak wynika z planu okręgów wyborczych 1933, jaki ostatnio zdobył Kuba13 ( ilustrującego już całą, świeżo wytyczoną wg koncepcji z 1926 dzielnicę Nowe Miasto.

Przypisałam dodatkowo do panoram.

do wksia: Tytuł "Bazylika" jest nadawany urzędowo. Oczywiście jest też bazylikowy typ budowli (nawa główna wyższa od bocznych).

do Mariusz Brzeziński: - na sprawach kościelnych to ja się nie znam ani trochę, a zaintrygowała mnie ta "Bazylika", bo w latach 80-tych uczono mnie odwrotnie - pamiętam ze skryptu, który mieliśmy wkuć na egzamin z historii sztuki, iż jak byk narysowane były schematy przekrojów, że kościół o nawach równej wysokości, to bazylika, a z nawami bocznymi niższymi od nawy głównej to katedra, przy czym katedra dodatkowo była na ogół na planie łacińskiego krzyża z poprzecznym transeptem, a nawy boczne niższe i węższe miała wyraźnie oddzielone od nawy głównej tak, jak ma to miejsce właśnie na Górce, a bazylika niekoniecznie z przykładem św. Marka w Wenecji, ale teraz widzę, że dziś pisze się już inaczej w różnych miejscach w internecie tak, że w zasadzie każda katedra może być też bazyliką i vice versa, lecz wątek mojej wiedzy może jednak pomińmy, bo moja wiedza z lat 80-tych niekonieczne jest prawidłowa, gdyż wiele z tego co wówczas mnie nauczono później musiałem latami się oduczać ;)

do Dariusz Milka: tego się obawiałem, a więc to pomieszanie z poplątaniem i nazywanie katedry w Chemie "bazyliką" to sprawka kościelna, czyli nienaprawialna w chełmskich warunkach...

do wksia: Nawy o różnej wysokości to bazylika, nawy równe to hala. Katedra to główny kościół w diecezji "ten z biskupem". Potocznie katedrą nazywają wiele dużych kościołów. Na przykład w Świdnicy kilkadziesiąt lat tak mówili, aż się doczekali prawdziwej nominacji.

do Mariusz Brzeziński: tak dziś piszą w różnych miejscach, jak to przedstawiasz, natomiast ja musiałem zdawać egzamin z odmiennej klasyfikacji kościołów w architekturze, ale to było ponad 30 lat temu, w innym świecie ;)

Po prawej widoczna cerkiew rozebrana ponoć w 1921 r.

Najprawdopodobniej racja. Widać skrawek Wysokiej Górki po lewej, budynek dawnego Muzeum Eparchialnego, fragment dzwonnicy i kolumnadę Bazyliki, czyli fotka chodnika wiodącego spod niej ku Lubelskiej. Dodatkowo zdaje się to potwierdzać jedna z fotek z facetem w czarnym, skórzanym płaszczu, idącym na czele kolumny innych mężczyzn. Na obu zdjęciach 4 rzędy płytek chodnika... Także 3 fotki (także to z tym samym facetem w płaszczu na tle Wysokiej Górki) potwierdzają się wzajemnie lokalizacyjnie.

Do 1916 r.

To najprawdopodobniej jest Wysoka Górka, widać terasę na podejściu pod wzgórek. Pośrednio zdaje się to potwierdzać kolejne zdjęcie z kolumną tych ludzi oraz inne.

Gdy spojrzałem na to zdjęcie po latach, zastanowiło mnie coś jeszcze. Jeśli to zdjęcie z okresu wojny, i nie tej obronnej, tylko już z czasu okupacji, wydaje się wątpliwym, by byli to Polacy, którym okupant nie zezwoliłby na takie przemarsze, zwłaszcza, że rzuca się w oczy ich przynależność do czegoś, partii czy innej organizacji (ewentualnie z jakiejś szkoły). Jeśli się nie mylę, idą trójkami. Płaszcz przewodnika może być skórzany. W tamtym czasie mogliby to być tylko Ukraińcy, których Niemcy w Chełmie wyraźnie hołubili, lub - co raczej wątpliwe - folsksdojcze (na Chełmszczyźnie było sporo ludności niemieckiej, zresztą jak i innych). Jeśli natomiast zdjęcie pochodzi sprzed wojny, mogłaby być to grupa Polaków lub - co mniej możliwe - znów Ukraińców. W obu jednak możliwych przypadkach pytanie brzmi: kim byli, co to za formacja, ugrupowanie. Na Żydów nie wyglądają, więc to nie syjoniści.

Skoro na poprzednim zdjęciu są ci sami ludzie (facet w skórzanym płaszczu na przedzie i inni z opaskami na lewym ramieniu), to też może być na Górce Chełmskiej, chodnik od Bazyliki ku Lubelskiej. To 2 zdjęcia z tego samego dnia i robił je ktoś najprawdopodobniej z nimi powiązany. 2 ujęcia tej samej kolumny to raczej nie przypadek. Chodnik ma 4 rzędy kostki, nie widać tego wyraźnie, ale sugeruje to ich szerokość. Dalej jest inne zdjęcie, na którym tez go widać i wyraźny układ 4 rzędów kostki:

Schody do Bazyliki Narodzenia NMP

do Wiesław Smyk: Datowanie nie powinno obejmować 1940 r. a 1939 jeśli już to przed wybuchem wojny. Wśród wchodzących po schodach widać katolickiego księdza. W czasie okupacji katedra była przekazana Ukraińcom, którzy zabraniali wstępu Polakom.

Wow, prawdziwe....coś więcej na temat chyba niewieś co Macieju ?