Granice
Teren Osiedla Lotnisko jest dość łatwy do określenia. W znacznej większości jest to teren zamknięty: wojskowy lub należący do zakładów lotniczych. Nawet osiedle mieszkaniowe dla rodzin kadry wojskowej w okresie powojennym było osiedlem zamkniętym, niedostępnym dla postronnej ludności cywilnej, nie posiadającej przepustek. Obecnie samo osiedle mieszkaniowe jest ogólnodostępne. W jego wskład wchodzą ulice biorące swoje nazwy głównie od byłych komendantów Szkoły Orląt, znajdujący się dziśpomiędzy blokami fort III Dęblin, zespół pałacowo-parkowy, ulica Trapezowa. Tereny te są jednak dalej oddzielone od centrum miasta poprzez zamknięte tereny wojskowe, a jedyną drogą dojazdową do osiedla jest ulica Spacerowa z Osiedla Masów, od którego Osiedle Lotnisko wyraźnie różni się zabudową. Otwartym terenem jest też odcinek ulicy Lotników Polskich przyległy do placu Orląt Dęblińskich, sam plac, oraz znajdujące się przy nich Muzeum Sił Powietrznych. Obecnie to teren ogólnodostępny, jednak granica Osiedla Lotnisko przebiega tak, jak dawne ogrodzenie, jeszcze sprzed powstania Pomnika Bochaterkich Lotników szkoły Orląt. To powoduje, że skwer, palc zabaw dla dzieci i Aleja zasłużonych dla Miasta Dęblina to jeszcze tereny Osiedla Irena, zaś pozostały teren należy do Osiedla Lotnisko, pomimo niewidocznych dziś odrębności tych terenów. Na terenie zamkniętym pod Koniec XX wieku dawną zbiorczą ulicę Osiedle Lotnisko podzielono na ulice, którym nadano nazwy głównie od jednostek lotniczych.
Historia
Na ternie Osiedla Lotnisko znajdowała się wieś Dęblin (pierwsza wzmianka już w 1397 roku), folwark Dęblin. Tu też lokowano pałac i dobra bobrownicko-modrzyckie zaczęto nazywać dęblińskimi. Pałac wielokrotnie przebudowywany istnieje do dziś i mieści się w nim Rektorat Lotniczej Akademii Wojskowej. W 1840 roku pałac, wraz z całymi dobrami darował car Iwanowi Paskiewiczowi zmieniając nazwę Dęblin na Iwanowskie Sioło. Kiedy postanowiono rozbudować twierdzę o system fortów, zlikwidowano wieś Dęblin i wybudowano Fort III "Dęblin" (Rosjanie używali jedynie numeracji fortów i nie stosowali nomenklatury od nazw wsi, przy których stały forty). Jeszcze w czasie trwania I WŚ Austriacy przywracają starą nazwę Dęblin. Po odzyskaniu niepodległości anulowano nadania carskie, państwo przejęło tereny folwarku dęblin i tereny forteczne, co spowodowało, że uzyskano spory teren przydatny dla lotnictwa. Łąki folwarku stały się polem wzlotów, a zabudowania folwarczne i pałacowe stały się zapleczem dla szkoły lotniczej. Pierwsza sprowadziła się tu Francuska Szkoła Pilotów, nie mieszcząca się już na lotnisku mokotowskim. Ostatecznie jednak, po rozbudowaniu zaplecza, ulokowała się tu w 1927 roku Oficerska Szkoła Lotnicza z Grudziądza. Przebudowa budynków folwarcznych i rozbudowa o nowe budynki trwała aż do wybuchu wojny, sporo z nich zachowało się do dziś. Gorzej było z osiedlem mieszkaniowym, które zostało wyburzone przez wycofujących się Niemców, wraz z najdującym się w bezpośrednim sąsiedztwie gmachem Szkoły Podchorążych Lotnictwa. Osiedle mieszkaniowe odbudowano w latach pięćdziesiątych. Potem w kolejnych latach rozbudowywano je o kolejne bloki. Ostatnim etapem rozbudowy było osiedle domów szeregowych "Trapez", późniejsza ulica Trapezowa. W okresie międzywojennym cały teren garnizonu i osiedla mieszkaniowego nazywano zgodnie z ówczesną nomenklaturą Kolonią Dęblin (w domyśle kolonią wojskową) do dziś ta nazwa funkcjonuje dla przystanku autobusowego na osiedlu. Jednocześnie budynki zostały przypisane do zbiorczej ulicy Lotniczej. Po wojnie, jak w większości osiedli wojskowych, całość miała przypisany adres: Osiedle Lotnisko, bez podziału na poszczególne ulice, który został dokonany dopiero w 1996 roku w dwu etapach, 30 kwietnia nadano nazwy ulicom na terenie mieszkalnym, a 3 grudnia na terenie zamkniętym garnizonu.
Nazwa
Osiedle, co oczywiste, bierze swoją nazwę od lotniska będacego niezbędnym zapleczem szkoleniowym dla wojskowej szkoły lotniczej. Od samego początku istnienia miasta osiedle wchodzi w jego skład pod tą nazwą, którą nosiła jeszcze gromada Lotnisko, włączana do gromady Dęblin, tuż przed nadaniem praw miejskich.
więcej
