"Łaźnia 2" - Nowy Port

W kwartale między Kirchen Straße (ul. Księdza Mariana Góreckiego), Albrecht Straße (ul. Strajku Dokerów), Sasper Straße (ul. Na Zaspę) i Mühlberg Straße (prowadząca niegdyś w kierunku pagórka z wiatrakiem obecna ul. Mylna) na przełomie XIX i XX wieku powstał duży zespół edukacyjny. Najpierw zbudowano nieistniejącą już szkołę od strony ulicy Na Zaspę, potem jeszcze cztery zachowane do dzisiaj budynki szkolne oraz łaźnię z salą gimnastyczną.
Wybudowana w latach 1907-1909 łaźnia służyła zarówno uczniom miejscowych szkół jak i innym mieszkańcom dzielnicy. Powstał budynek bardzo podobny do wzniesionej nieco wcześniej łaźni na Dolnym Mieście, przy ulicy Jaskółczej. Układ funkcjonalny obu łaźni nie był jednak taki sam. Na Dolnym Mieście obok łaźni wzniesiono budynek pomocniczy, natomiast w Nowym Porcie wszystkie funkcje zostały umieszczone w jednym gmachu, co spowodowało, że było tu mniej wanien i pryszniców niż przy Jaskółczej.
Na parterze łaźni przy ulicy Strajku Dokerów umieszczono pomocnicze pomieszczenia jak: kotłownia, pralnia, suszarnia, pokój dla nauczycieli czekających na wykąpanych uczniów a także mieszkania służbowe. Na pierwsze piętro prowadziły aż trzy klatki schodowe, z których każda wiodła do oddzielnych pomieszczeń przeznaczonych dla kobiet, mężczyzn i dzieci. Panie dysponowały pięcioma wannami i trzema prysznicami a panowie mieli trzy wanny i dwanaście pryszniców. Każda wanna i prysznic były umieszczone w oddzielnej, zamykanej łazience z szafką na ubrania. Część kąpielowa przeznaczona dla dzieci wyglądała nieco inaczej. Było tu 48 niewielkich kabin do przebierania się i 24 prysznice. Na drugim piętrze znalazła miejsce sala gimnastyczna z szatnią, pomieszczeniem na sprzęt sportowy, toaletą i pokojem dla nauczycieli gimnastyki.
Elewacje łaźni otrzymały dekoracje w stylu neoromańskim, z półokrągłymi łukami, charakterystycznymi fryzami i portalami. Te dość surowe w wyrazie formy miały jedną istotną zaletę. Były stosunkowo proste i tanie w wykonaniu. Powstał więc budynek monumentalny, ale nie przytłaczający bogactwem dekoracji.
W latach 70. XX wieku większość mieszkań w Gdańsku była już wyposażona we własna łazienki. Publiczne łaźnie straciły rację bytu. Budynek zamkniętej łaźni w Nowym Porcie podupadał, aż wreszcie doczekał się nowego właściciela i pomysłu na nową funkcję – filię Centrum Sztuki Współczesnej działającego w bliźniaczym budynku na Dolnym Mieście.


Za:

http://www.laznia.pl/index.php?idDzial=206&idWpis=654